Xe điện (EV) đang trở thành xu hướng toàn cầu nhờ ưu điểm về khả năng tăng tốc tức thì, giảm khí thải và chi phí bảo dưỡng thấp hơn so với xe động cơ đốt trong.
Tuy nhiên, việc chuyển từ xe xăng sang xe điện không chỉ đơn giản là thay động cơ bằng mô-tơ. Người dùng cần hiểu rõ những khác biệt để tránh ảnh hưởng đến tuổi thọ pin, hiệu suất vận hành và đảm bảo an toàn. Dưới đây là những thói quen phổ biến mà chủ xe điện nên bỏ ngay.
Sạc đầy 100% mỗi lần
Thói quen “đổ đầy bình” khi đi xe xăng thường khiến người dùng xe điện nghĩ rằng sạc đầy 100% là tốt nhất. Thực tế, việc này có thể làm giảm tuổi thọ pin, trừ khi xe sử dụng pin LFP (Lithium Iron Phosphate).
Với pin lithium-ion phổ biến hiện nay, mức sạc lý tưởng là duy trì trong khoảng 20% đến 80% cho nhu cầu đi lại hàng ngày.
Điều này giúp hạn chế suy giảm dung lượng pin theo thời gian. Sạc đến 80% cũng nhanh hơn nhiều so với chờ đầy 100%, tiết kiệm thời gian và năng lượng. Các mẫu xe điện hiện đại đều có tính năng giới hạn mức sạc, người dùng nên kích hoạt để bảo vệ pin.
Lạm dụng trạm sạc nhanh DC
Sạc nhanh DC là giải pháp hữu ích khi cần nạp năng lượng gấp, nhưng không nên sử dụng thường xuyên.
Quá trình sạc nhanh tạo ra lượng nhiệt lớn trong pin do dòng điện cao, lâu dài sẽ ảnh hưởng đến khả năng giữ điện của pin.
Vì vậy, chỉ nên dùng sạc nhanh khi thực sự cần thiết, chẳng hạn trên hành trình dài hoặc khi pin gần cạn. Trong điều kiện bình thường, nên sạc bằng bộ sạc AC tại nhà để pin được nạp chậm và ổn định hơn.
Bỏ qua tình trạng lốp xe
Xe điện thường nặng hơn xe xăng do bộ pin lớn, khiến lốp chịu áp lực cao hơn và mòn nhanh hơn.
Ngoài ra, mô-men xoắn tức thì của xe điện cũng làm lốp xuống cấp nhanh nếu người lái thường xuyên tăng tốc mạnh. Lốp mòn không chỉ gây mất an toàn mà còn làm giảm quãng đường di chuyển do áp suất không đạt chuẩn.
Người dùng nên kiểm tra lốp thường xuyên và ưu tiên loại lốp chuyên dụng cho xe điện, tối ưu về độ bám, độ ồn và khả năng tiết kiệm năng lượng.
Tăng tốc đột ngột
Khả năng tăng tốc tức thì là điểm hấp dẫn của xe điện, nhưng việc thường xuyên “đạp thốc ga” sẽ khiến pin tiêu hao nhanh và giảm phạm vi di chuyển.
Khi tăng tốc mạnh, động cơ điện cần lượng điện lớn, dẫn đến sụt giảm đáng kể quãng đường thực tế so với thông số nhà sản xuất. Ngoài ra, tăng tốc liên tục cũng làm lốp mòn nhanh hơn. Để tối ưu hiệu suất và tuổi thọ pin, người lái nên tăng tốc từ từ và giữ tốc độ ổn định.
Bỏ qua cập nhật phần mềm
Xe điện ngày nay được trang bị nhiều công nghệ thông minh như hệ thống hỗ trợ lái tiên tiến (ADAS), màn hình giải trí trung tâm và các chức năng điều khiển điện tử. Một số mẫu xe thậm chí còn có khả năng tự lái.
Tất cả những tính năng này đều phụ thuộc vào phần mềm và các thuật toán tối ưu để vận hành chính xác. Giống như điện thoại hay máy tính, phần mềm trên xe cũng có thể tồn tại lỗi và cần được cập nhật thường xuyên.
Các bản cập nhật không chỉ khắc phục lỗi mà còn cải thiện hiệu suất và độ an toàn. Đặc biệt, hệ thống quản lý pin (Battery Management System - BMS) trên xe điện đóng vai trò kiểm soát quá trình sạc và xả điện.
Nhiều hãng xe tung ra các bản cập nhật nhằm tối ưu BMS, giúp tăng phạm vi di chuyển, cải thiện khả năng sạc nhanh và kiểm soát nhiệt độ khi sử dụng trạm sạc DC. Đây là yếu tố then chốt để kéo dài tuổi thọ pin và đảm bảo an toàn cho người dùng.
Chủ xe nên thường xuyên kiểm tra thông báo cập nhật trên màn hình giải trí và cài đặt ngay khi có phiên bản mới. Ngoài ra, có thể kích hoạt chế độ tự động cập nhật để xe luôn được nâng cấp phần mềm và firmware kịp thời, đảm bảo mọi tính năng hoạt động ổn định và tối ưu nhất.