Hiện tại, các phi hành gia trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) có thể liên lạc trực tiếp với trung tâm điều khiển ở Houston (Mỹ), nhận các lô hàng thuốc men định kỳ và trở về Trái đất sau mỗi 6 tháng.
Tuy nhiên, điều này sẽ thay đổi khi NASA và các đối tác thương mại, như SpaceX của tỷ phú Elon Musk, chuẩn bị cho các sứ mệnh dài ngày đưa con người lên Mặt trăng và Sao Hỏa.
Thực tế này buộc NASA phải từng bước xây dựng hệ thống y tế trên quỹ đạo độc lập hơn với Trái đất. Một trong những thí nghiệm đầu tiên là một trợ lý y tế trí tuệ nhân tạo (AI) do NASA hợp tác với Google phát triển, mang tên Trợ lý Y tế Phi hành đoàn (Crew Medical Officer Digital Assistant - CMO-DA). Công cụ này được thiết kế để hỗ trợ phi hành gia chẩn đoán và điều trị các triệu chứng khi không có bác sĩ hoặc khi liên lạc với Trái đất bị gián đoạn.
CMO-DA là một công cụ đa phương thức, tích hợp giọng nói, văn bản và hình ảnh, hoạt động trên nền tảng Vertex AI của Google Cloud. Theo David Cruley, kỹ sư khách hàng tại bộ phận Công cộng của Google, dự án được triển khai theo thỏa thuận thuê bao giá cố định với Google Public Sector, bao gồm chi phí cho dịch vụ đám mây, cơ sở hạ tầng phát triển ứng dụng và huấn luyện mô hình.
NASA sở hữu mã nguồn của ứng dụng và đã hỗ trợ tinh chỉnh các mô hình AI. Nền tảng Vertex AI của Google cho phép truy cập vào các mô hình AI từ Google và các bên thứ ba khác.
NASA và Google đã thử nghiệm CMO-DA trong ba tình huống y tế: chấn thương mắt cá chân, đau hông và đau tai. Một nhóm ba bác sĩ, trong đó có một phi hành gia, đã đánh giá hiệu suất của công cụ dựa trên các tiêu chí như đánh giá ban đầu, thu thập tiền sử bệnh, lập luận lâm sàng và phương pháp điều trị.
Kết quả cho thấy mức độ chính xác chẩn đoán cao, với tỷ lệ đúng lần lượt là 74% cho đau hông, 80% cho đau tai và 88% cho chấn thương mắt cá chân.
NASA đang lên kế hoạch phát triển công cụ này một cách từ từ. Theo các tài liệu của NASA, họ dự định tích hợp thêm dữ liệu từ các thiết bị y tế và huấn luyện CMO-DA để “nhận thức tình huống” – tức là hiểu rõ các điều kiện y tế đặc thù trong không gian, chẳng hạn như môi trường vi trọng lực (microgravity).
David Cruley cho biết: “Công cụ này không chỉ có thể cải thiện sức khỏe của phi hành gia trong không gian, mà những bài học từ công cụ này còn có thể áp dụng cho các lĩnh vực y tế khác”.
Theo Google Cloud Blog, CMO-DA dự kiến sẽ được tích hợp vào kế hoạch sứ mệnh Artemis của NASA.
