Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature Biomedical Engineering ngày 18/7 đang thu hút sự chú ý của giới y học toàn cầu khi nhóm khoa học tại Đại học Florida công bố tiến bộ mới trong việc phát triển vắc xin ung thư “phổ quát” – một giải pháp tiềm năng có thể điều trị mọi loại ung thư.
Tiến sĩ Elias Sayour, người dẫn đầu nghiên cứu và hiện là Giám đốc Sáng kiến miễn dịch trị ung thư nhi khoa tại Đại học Florida, cho biết loại vắc xin này hoạt động bằng cách “đánh thức hệ miễn dịch khỏi trạng thái ngủ đông”, từ đó kích hoạt nó tấn công và loại bỏ tế bào ung thư.
Ông khẳng định vắc xin này không chỉ hướng tới một loại ung thư cụ thể mà có thể giúp cơ thể nhận diện và tiêu diệt mọi dạng ung thư.
Hiện tại, phương pháp này đang được thử nghiệm lâm sàng trên người. Nếu thành công, nó có thể tạo ra “một mô hình hoàn toàn mới” trong điều trị ung thư.
Khác với suy nghĩ phổ biến rằng vắc xin chỉ dùng để phòng bệnh, một số vắc xin ung thư – như Provenge dành cho ung thư tuyến tiền liệt – đã được chấp thuận để điều trị. Gần đây, vắc xin mRNA-4157 của Moderna cũng đang được thử nghiệm giai đoạn 3, hướng tới phòng ngừa tái phát ung thư hắc tố và phổi.
Tuy nhiên, hầu hết các vắc xin ung thư hiện nay vẫn được thiết kế riêng cho từng bệnh nhân và từng loại ung thư cụ thể. Giáo sư David Braun từ Trung tâm Ung thư Yale nhận định việc tạo ra một loại vắc xin phổ quát là thách thức lớn, bởi hệ miễn dịch mỗi người phản ứng khác nhau và khối u có tính đa dạng cao.
Dù không tham gia nghiên cứu, Braun đánh giá đây là “dữ liệu ban đầu rất thú vị”, vì nhóm nghiên cứu đề xuất một cách tiếp cận mới: tiêm vắc xin để kích thích miễn dịch một cách tổng quát, qua đó giúp cơ thể chủ động phát hiện và tiêu diệt ung thư.
Tại Mỹ, năm 2022 ghi nhận gần 2 triệu ca ung thư mới và hơn 600.000 ca tử vong vì bệnh này trong năm 2023, theo CDC. Ung thư hiện là nguyên nhân gây tử vong lớn thứ hai tại quốc gia này, chỉ sau bệnh tim.
