Nguyễn Đỗ Cung – Huyền thoại mỹ thuật Việt qua triển lãm đặc sắc

(CLO) Hòa chung không khí cả nước kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9, hướng tới kỷ niệm 100 năm thành lập Trường Mỹ thuật Đông Dương (1925 – 2025), chiều 12/8 tại Hà Nội, Triển lãm “Nguyễn Đỗ Cung – Một huyền thoại” đã chính thức khai mạc.

Sự kiện thu hút đông đảo giới chuyên môn, cùng công chúng yêu mỹ thuật Thủ đô tới tham dự và thưởng lãm.

Triển lãm trưng bày gần 120 tác phẩm tiêu biểu của họa sĩ Nguyễn Đỗ Cung (1912-1977) do Nhà sưu tập Lê Quang Tuyến tuyển chọn. Dù chỉ chiếm một phần nhỏ trong gia tài nghệ thuật đồ sộ nhưng những tác phẩm trưng bày tại triển lãm vẫn đủ giúp người yêu mỹ thuật cảm nhận rõ hơn tài năng, sức sáng tạo của một tên tuổi nghệ thuật lớn.

Phát biểu khai mạc, Nhà sưu tập Lê Quang Tuyến cho biết, cuộc đời và sự nghiệp của họa sĩ Nguyễn Đỗ Cung gắn liền với những chặng đường lịch sử lớn của đất nước. Tốt nghiệp Trường Mỹ thuật Đông Dương năm 1934, ông sớm có những thử nghiệm tiên phong với sơn mài Việt Nam, đồng thời không ngừng tìm tòi, học hỏi các trào lưu nghệ thuật phương Tây đầu thế kỷ XX. Thể nghiệm khuynh hướng lập thể với mong muốn tạo sắc thái mới cho hội họa, ông đã cho ra mắt nhiều tác phẩm ấn tượng như: Cổng thành Huế (bột màu, 1941), Cổng làng (sơn dầu, 1940), minh họa Từ Hải (1942)…

z6900576986769_5ec3c9c25266de768dfe267b3c5ff453.jpeg
Họa sĩ, nhà nghiên cứu Nguyễn Đỗ Cung.

Cách mạng tháng Tám thành công, ông cùng họa sĩ Tô Ngọc Vân và nhà điêu khắc Nguyễn Thị Kim được vào Phủ Chủ tịch vẽ và nặn tượng Bác Hồ. Sau đó, ông tham gia đoàn quân Nam tiến. Giai đoạn này, ông sáng tác nhiều tác phẩm phản ánh sinh động cuộc chiến và con người vùng đất Nam Trung Bộ, nổi bật với phong cách hiện thực, bút pháp mạnh mẽ, bố cục chặt chẽ, màu sắc tươi sáng và tinh thần nhân văn sâu sắc như: “Dân quân tập bắn” (1948), “Du kích La Hai” (1947), “Nữ du kích Phú Yên” (1947), Làm kíp lựu đạn (1947)…

Triển lãm lần này cũng giới thiệu đến công chúng các sáng tác của họa sĩ Nguyễn Đỗ Cung trong giai đoạn đất nước phát triển kinh tế - xã hội, tiêu biểu như: Nhà sàn Bác Hồ (màu nước), Đất nước đổi mới (sơn dầu), Xưởng cơ khí (lụa), Tổ tự vệ nhà máy, Xưởng họa, Xưởng dệt, Quay sợi, Binh đoàn tăng thiết giáp (bột màu), Phong cảnh chùa Hương, Chân dung họa sĩ, Cô thợ dệt, Cửa hàng chữa xe đạp…

Không chỉ là một họa sĩ tài hoa, Nguyễn Đỗ Cung còn là một nhà nghiên cứu mỹ thuật uyên bác. Ông là người đầu tiên khởi xướng mô hình nghiên cứu mỹ thuật học thuật tại Việt Nam, đóng vai trò quan trọng trong việc đặt nền móng cho Viện Mỹ thuật và Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam.

Nhà sưu tập Lê Quang Tuyến (bìa trái) chụp hình lưu niệm cùng khách mời.
Nhà sưu tập Lê Quang Tuyến (bìa trái) chụp hình lưu niệm cùng khách mời.
Công chúng tham quan không gian triển lãm
Công chúng tham quan không gian triển lãm.

Ông để lại nhiều công trình nghiên cứu có giá trị như: “Khái quát nền nghệ thuật cổ của nhân dân Việt Nam”, “Những di sản kiến trúc cổ Việt Nam”… Với những cống hiến to lớn, Họa sĩ Nguyễn Đỗ Cung đã được tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Nhất (1977) và Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học nghệ thuật đợt I (1996).

Theo nhà sưu tập Lê Quang Tuyến, trên hành trình nghệ thuật của mình, hoạ sĩ Nguyễn Đỗ Cung hướng tới vẻ đẹp hùng tráng hơn là trữ tình, đề cao lý trí hơn những yếu tố thuần túy cảm xúc hay vẻ đẹp hình thức. Ông có đóng góp to lớn trong việc khẳng định dòng chảy nối từ di sản truyền thống đến giá trị hiện thực trong nghệ thuật hiện đại Việt Nam qua nhiều thế kỷ.

"Trong bối cảnh thị trường mỹ thuật đương đại, tranh của Họa sỹ Nguyễn Đỗ Cung được xem là những tác phẩm quý hiếm, luôn nhận được sự đánh giá cao và sự trân trọng đặc biệt từ giới chuyên môn. Triển lãm là dịp tri ân và tôn vinh người họa sỹ đã dành trọn cuộc đời cho nền mỹ thuật nước nhà", nhà sưu tập Lê Quang Tuyến nói.

z6900577166262_1d0228f2dafd671d80985f6906ea4dd6.jpeg
Tác phẩm "Đất nước đổi mới" của hoạ sĩ Nguyễn Đỗ Cung".

Dịp này, cuốn sách “Họa sĩ Nguyễn Đỗ Cung” (140 trang) do Nhà xuất bản Mỹ thuật phát hành ra mắt công chúng, cung cấp cái nhìn toàn diện về cuộc đời, sự nghiệp của một danh họa lớn, đồng thời là tài liệu quý cho giới nghiên cứu và sinh viên mỹ thuật.

Triển lãm “Nguyễn Đỗ Cung - Một huyền thoại” mở cửa đến hết ngày 20/8 tại Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam (số 42 Yết Kiêu, Hà Nội).

Xem thêm

Kỷ niệm 300 năm Ngày sinh nhà bác học Lê Quý Đôn, lan tỏa giá trị tri thức Việt

Kỷ niệm 300 năm Ngày sinh nhà bác học Lê Quý Đôn, lan tỏa giá trị tri thức Việt

(CLO) Tối 31/7, tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên), Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam phối hợp với tỉnh Hưng Yên tổ chức Lễ kỷ niệm cấp quốc gia 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726-2026).

Lần đầu tiên Hội An tổ chức lễ hội đèn lồng

Lần đầu tiên Hội An tổ chức lễ hội đèn lồng

(CLO) UBND TP. Đà Nẵng vừa ban hành kế hoạch tổ chức Lễ hội đèn lồng quốc tế Hội An 2026 với chủ đề "Hội An - Sắc màu di sản", đánh dấu lần đầu tiên Hội An có một lễ hội đèn lồng mang tầm quốc tế nhằm quảng bá giá trị văn hóa, nghề thủ công truyền thống và tăng sức hút du lịch.

Làng Văn hóa tổ chức chuỗi hoạt động tôn vinh văn hóa Khmer

Làng Văn hóa tổ chức chuỗi hoạt động tôn vinh văn hóa Khmer

(CLO) Trong tháng 8/2026, Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam sẽ tổ chức chuỗi hoạt động với chủ đề "Về miền Tây qua nét văn hóa của đồng bào Khmer", mang đến không gian trải nghiệm đậm bản sắc văn hóa Nam Bộ cùng nhiều chương trình nghệ thuật, tái hiện lễ hội và hoạt động giao lưu hấp dẫn.

‘Rạng rỡ Văn hiến Việt Nam’ tái hiện cuộc đời Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn

‘Rạng rỡ Văn hiến Việt Nam’ tái hiện cuộc đời Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn

(CLO) Lễ kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa, nhà bác học kiệt xuất Lê Quý Đôn sẽ diễn ra tối 31/7 tại Hưng Yên. Điểm nhấn của sự kiện là lễ trao Nghị quyết của UNESCO vinh danh Lê Quý Đôn và chương trình nghệ thuật đặc biệt "Rạng rỡ Văn hiến Việt Nam", truyền hình trực tiếp trên VTV1.

Chương trình nghệ thuật đặc biệt được dàn dựng công phu dự kiến diễn ra trong tháng 8 hoặc tháng 9/2026.

Quảng Ninh sẵn sàng bùng nổ với tuần lễ du lịch và đại nhạc hội

(CLO) Tâm điểm rực rỡ nhất trong toàn bộ chuỗi hoạt động hướng tới dấu mốc lịch sử của vùng đất mỏ trong tháng 8 và tháng 9 tới đây chính là đại nhạc hội đặc biệt và tuần lễ vàng kích cầu du lịch, hứa hẹn biến toàn bộ không gian Quảng Ninh thành một chuỗi ngày hội văn hóa đa sắc màu.

Người trẻ có thể trở thành ‘đại sứ văn hóa’ trên không gian số

Người trẻ có thể trở thành ‘đại sứ văn hóa’ trên không gian số

(CLO) Mạng xã hội đang mở ra cơ hội chưa từng có để văn hóa truyền thống đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là giới trẻ. Tuy nhiên, theo Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Tấn Phát (nghệ nhân sơn mài, làng cổ Đường Lâm, Sơn Tây, Hà Nội), bên cạnh sự sáng tạo, người làm nội dung cần đặt tính chân thực và sự tôn trọng di sản lên hàng đầu, bởi chỉ khi hiểu đúng thì mới có thể lan tỏa đúng.

Từ “sơn mài trắng” đến “sơn mài tổng hợp”: Hành trình “làm mới” chất liệu của họa sĩ Lê Văn Thìn

Từ “sơn mài trắng” đến “sơn mài tổng hợp”: Hành trình “làm mới” chất liệu của họa sĩ Lê Văn Thìn

(NB&CL) Gần nửa thế kỷ sáng tạo, họa sĩ Lê Văn Thìn đưa đến những thử nghiệm nghệ thuật táo bạo từ “sơn mài trắng” đến triết lý “vẽ bằng búa”. Đó là hành trình không ngừng tìm kiếm ngôn ngữ tạo hình mới, đồng thời mở rộng giới hạn biểu đạt của chất liệu sơn mài Việt Nam.

Sắp công diễn vở kịch thơ huyền ảo về Nguyễn Du và Hồ Xuân Hương

Sắp công diễn vở kịch thơ huyền ảo về Nguyễn Du và Hồ Xuân Hương

(CLO) Lấy cảm hứng từ những giai thoại văn học xoay quanh hai danh nhân Nguyễn Du và Hồ Xuân Hương, vở kịch thơ huyền ảo "Nguyễn Du - Hồ Xuân Hương ngoại truyện" sẽ chính thức ra mắt công chúng từ ngày 7/8, mở ra góc nhìn mới về hai biểu tượng thi ca của dân tộc thông qua ngôn ngữ sân khấu giàu chất thơ và màu sắc huyền ảo.

Triển lãm gốm tâm linh quy mô lớn nhất Việt Nam sẽ được tổ chức trên núi Bà Đen trong tháng 8

Triển lãm gốm tâm linh quy mô lớn nhất Việt Nam sẽ được tổ chức trên núi Bà Đen trong tháng 8

Triển lãm “Kinh gốm – thanh âm thế gian” là lần đầu tiên tại Việt Nam một triển lãm gốm quy mô lớn được tổ chức trên đỉnh núi. Diễn ra từ ngày 8/8-6/9/2026, triển lãm trưng bày hơn 400 tác phẩm gốm mang cảm hứng Phật giáo được tạo tác bởi nghệ sĩ Nguyễn Tuấn và các nghệ nhân làng nghề Phù Lãng.

Cỡ chữ bài viết: