Nhà giáo, nhà báo chung con đường, chung khát vọng

(CLO) Tôi cứ băn khoăn khi đặt đầu đề (tít bài) cho bài viết này là Nhà giáo và Nhà báo bởi có thể nghe thoáng qua, bạn đọc nào đó sẽ cho rằng tác giả đang “té nước theo mưa” giữa những ngày cả nước sôi nổi các hoạt động kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11) và Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11).

Nhưng ngẫm ngợi kỹ, tôi vẫn theo đuổi chủ đề nêu trên vì muốn thông qua cặp “phạm trù” này để đề cập mối liên hệ khăng khít giữa hai chủ thể mà xã hội quan tâm. Trước hết, nhà giáo cũng như nhà báo đều là sản phẩm của một nền văn hóa. “Nhà giáo” là những lớp người cụ thể, đã và đang trực tiếp tham gia xây dựng nền giáo dục có truyền thống hàng ngàn năm của dân tộc ta, một bộ phận quan trọng cấu thành nền văn hóa - giáo dục Việt Nam.

img-2306.jpg
Ảnh minh hoạ: Đại Thắng

Còn “nhà báo” là sản phẩm của nền văn hóa - giáo dục, bước đầu từng được nhận tri thức từ các “nhà giáo”, rồi qua sự trui rèn trong thực tiễn, với ý thức ham học hỏi và hiểu biết, ý chí vượt lên khó khăn, tinh thần yêu đời và say nghề, năng động và sáng tạo nên đã có nhiều nhà báo vừa có tài, vừa có đức. Sự trưởng thành ấy không thể tách rời vai trò truyền đạt kiến thức về các lĩnh vực của các thầy giáo, cô giáo cụ thể, mà cho đến nay, có không ít nhà báo vẫn bền bỉ theo đuổi chương trình đào tạo sau đại học ở các học viện, các khoa báo chí... trong hệ thống giáo dục hiện hành. Các cụ ta từng nhắc nhở: “Không thầy đố mày làm nên”.

Trân trọng tri ân các thầy giáo, cô giáo, mỗi chúng ta càng thấm thía trách nhiệm cao cả của người cầm bút. Nếu với nhà giáo, Bác Hồ dạy rằng: “Không có giáo dục, không có cán bộ thì cũng không nói gì đến kinh tế văn hóa. Trong việc đào tạo cán bộ, giáo dục là bước đầu. Tuy không có gì đột xuất, nhưng rất vẻ vang. Không có tượng đồng bia đá, không có gì là oanh liệt, nhưng làm tròn nhiệm vụ là anh hùng, anh hùng tập thể”. Còn với nhà báo, Bác căn dặn: “Ngòi bút của các bạn cũng là những vũ khí sắc bén trong sự nghiệp phò chính trừ tà, mà anh em văn hóa và trí thức phải làm cũng như là chiến sĩ anh dũng trong công cuộc kháng chiến để tranh lại quyền thống nhất và độc lập cho Tổ quốc”. Đã từng là một nhà báo trước khi trở thành nhà cách mạng chuyên nghiệp, Bác Hồ thân tình chỉ bảo mục đích viết một bài báo: “Viết để nêu những cái hay, cái tốt của dân ta, của bộ đội ta, của bạn ta. Đồng thời để phê bình những khuyết điểm của chúng ta, của cán bộ, của nhân dân, của bộ đội. Không nên chỉ viết cái tốt mà giấu cái xấu. Nhưng phê bình phải đúng đắn. Nêu cái hay, cái tốt thì phải có chừng mực, chớ phóng đại. Có thế nào nói thế ấy”.

1000039041.jpg
Nhà báo tác nghiệp. Ảnh: T.L

Chúng ta tự hào khi đông đảo các nhà báo đã cố gắng thực hiện tốt phương châm biểu dương kết hợp phê phán với tư tưởng lấy xây là chính, chống để xây tốt hơn. Đảng ta, nhân dân ta trân trọng đánh giá cao những điển hình tiên tiến do báo chí phát hiện và tuyên truyền lan tỏa thành các phong trào lôi cuốn toàn xã hội, như “Sóng Duyên Hải”, “Gió Đại Phong, cờ Ba Nhất”; “Tiếng trống Bắc Lý”; “Khoán sản phẩm đến người lao động trong nông nghiệp”; “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”,... Các phong trào đó có hiệu ứng xã hội tích cực, góp sức xây dựng “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”, tạo nền tảng để dân tộc ta vững bước vào kỷ nguyên mới. Tuy nhiên, thật đáng tiếc, có một số ít nhà báo chỉ chuyên đi moi móc cái xấu, cái tiêu cực với mưu toan nhận về ngày càng nhiều lợi ích vật chất cho riêng mình khi họ quyết định “cho đăng” hoặc “gỡ bài”... Vậy là, “con sâu làm rầu nồi canh”, một bài báo có thể nâng một người lên anh hùng; mặt khác có thể vùi dập cả một sự nghiệp của họ, khiến xã hội cũng như giới báo chí bất bình. Trước thực trạng đó, Hội Nhà báo Việt Nam đã nhiều lần bổ sung “Quy chế đạo đức nghề nghiệp”, và ba năm gần đây xây dựng Bộ tiêu chí, gồm 6 tiêu chí về cá nhân, 6 tiêu chí về cơ quan báo chí văn hóa.

Trong hành trình đi tới mục tiêu cao đẹp của dân tộc ta, nhà giáo cùng nhà báo vui mừng và tự hào khi thực hành tốt phương châm “lấy cái đẹp dẹp cái xấu”, “lấy tích cực đẩy lùi tiêu cực”... Nhờ vậy, chúng ta đã và đang thật sự biến văn hóa là nền tảng tinh thần, là sức mạnh nội sinh của xã hội. Chính vì vậy, sức mạnh của “2 nhà” giúp chúng ta có cơ sở xây niềm tin, hướng tới tương lai, bởi nhà giáo, nhà báo cùng chung một con đường phấn đấu, cùng nuôi một khát vọng đi tới, đó là xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

Xem thêm

Quản trị thông minh và đổi mới sáng tạo trong kỷ nguyên số vì sự phát triển bền vững

Quản trị thông minh và đổi mới sáng tạo trong kỷ nguyên số vì sự phát triển bền vững

(CLO) Chuyển đổi số hay chuyển đổi xanh sẽ chỉ là những khẩu hiệu rỗng nếu quản trị không đổi mới thực chất và con người không đứng ở vị trí trung tâm. Đó là lời cảnh tỉnh thẳng thắn nổi lên từ Hội thảo khoa học quốc tế ICFBA-2026 do Trường Đại học Công đoàn tổ chức ngày 19/11/2026 tại Hà Nội.

Thầy giỏi, trò tài nhưng trường tư vẫn cần cơ chế mở đường

Thầy giỏi, trò tài nhưng trường tư vẫn cần cơ chế mở đường

(CLO) Đổi mới giáo dục, hội nhập quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo đang đặt ra những yêu cầu mới đối với các nhà trường. Từ thực tiễn xây dựng mô hình song ngữ, song bằng, Hiệu trưởng Trường THCS và THPT Nguyễn Siêu (Hà Nội) Nguyễn Thị Minh Thúy chỉ ra những nút thắt về đội ngũ giáo viên, năng lực số và cơ chế phát triển giáo dục ngoài công lập cần sớm được tháo gỡ.

Từng nghe tiếng Anh như vịt nghe sấm, cô giáo người Mông đạt IELTS 8.0 trở về bản dạy ngoại ngữ cho cả trường

Từng nghe tiếng Anh như vịt nghe sấm, cô giáo người Mông đạt IELTS 8.0 trở về bản dạy ngoại ngữ cho cả trường

(CLO) Ở tuổi 25, Lầu Thị Dợ, người dân tộc Mông, đang là giáo viên tiếng Anh duy nhất tại Trường THCS Pắc Ngà, xã Pắc Ngà, tỉnh Sơn La. Mỗi ngày, cô vượt khoảng 27 km từ nơi ở đến trường, đứng lớp giảng dạy học sinh từ lớp 6 đến lớp 9. Hơn 400 em, phần lớn là người dân tộc thiểu số, đều được cô phụ trách môn học này.

Nhà giáo tiêu biểu Bùi Thị Tú: ‘Không ai bắt đầu đã xuất sắc’

Nhà giáo tiêu biểu Bùi Thị Tú: ‘Không ai bắt đầu đã xuất sắc’

(CLO) 18 năm gắn bó với bục giảng, cô giáo Bùi Thị Tú (Tổ trưởng Tổ Ngoại ngữ, Trường THPT Như Thanh, Thanh Hóa) luôn mang trong mình tinh thần cầu thị, chủ động đổi mới phương pháp dạy học và nhiệt huyết lan tỏa kinh nghiệm tới đồng nghiệp. Năm 2026, những nỗ lực bền bỉ ấy đã được ghi nhận khi cô vinh dự được Bộ Giáo dục và Đào tạo tôn vinh là Nhà giáo tiêu biểu.

Giao quyền tự chủ bổ nhiệm Giáo sư, Phó Giáo sư: Các trường đại học thôi cảnh ‘chờ đợt’ hút người tài

Giao quyền tự chủ bổ nhiệm Giáo sư, Phó Giáo sư: Các trường đại học thôi cảnh ‘chờ đợt’ hút người tài

(CLO) Theo dự thảo thông tư mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo, các trường đại học sẽ được chủ động bổ nhiệm Giáo sư, Phó Giáo sư trong năm thay vì chờ xét duyệt chung. Trao đổi với Báo Nhà báo và Công luận, GS.TSKH.BS Dương Quý Sỹ đánh giá đây là bước đột phá để hút nhân tài, song cần đi kèm cơ chế giám sát minh bạch để tránh tình trạng chạy đua số lượng, bỏ quên chất lượng học thuật.

Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan: 'Công nghệ không thể thay thế trái tim nhân hậu của người thầy thuốc'

Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan: 'Công nghệ không thể thay thế trái tim nhân hậu của người thầy thuốc'

(CLO) Nhân Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan gửi thư tri ân đội ngũ giảng viên, cán bộ và người lao động tại các cơ sở đào tạo nhân lực y tế, nhấn mạnh công nghệ không thể thay thế lòng nhân ái, sự tận tâm và trách nhiệm của người thầy thuốc.

Sáu thập kỷ bền bỉ gieo chữ, THPT Hoài Đức A đón phần thưởng cao quý Huân chương Lao động hạng Ba

Sáu thập kỷ bền bỉ gieo chữ, THPT Hoài Đức A đón phần thưởng cao quý Huân chương Lao động hạng Ba

(CLO) Từ những lớp học tranh tre, nứa lá trong những năm tháng chiến tranh, Trường THPT Hoài Đức A (Hà Nội) đã trải qua 60 năm xây dựng, trưởng thành, trở thành một trong những cơ sở giáo dục có nhiều đóng góp cho sự nghiệp giáo dục địa phương. Nhân dịp kỷ niệm 60 năm thành lập, nhà trường vinh dự đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba.

Bệnh viện Việt Nam - Thụy Điển Uông Bí được lựa chọn để triển khai đề án xây dựng thí điểm mô hình “Bệnh viện xã hội chủ nghĩa”.

Quảng Ninh tiên phong thí điểm mô hình trường học và bệnh viện xã hội chủ nghĩa

(CLO) Thành phố Quảng Ninh chính thức phê duyệt các đề án mô hình trường học và bệnh viện xã hội chủ nghĩa vì sự phát triển toàn diện của Nhân dân. Đây là các đề án mang tính chiến lược nhằm cụ thể hóa quan điểm lấy con người làm trung tâm trong các lĩnh vực thiết yếu là giáo dục và y tế.

Vinh danh 335 nhà giáo tiêu biểu năm 2026

Vinh danh 335 nhà giáo tiêu biểu năm 2026

(CLO) Năm 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) xét chọn, tôn vinh 335 nhà giáo tiêu biểu, gồm 207 nữ, 128 nam; trong đó có 21 nhà giáo là người dân tộc thiểu số.

Hà Nội: Học sinh được trang bị kỹ năng tiêu dùng an toàn trên không gian số

Hà Nội: Học sinh được trang bị kỹ năng tiêu dùng an toàn trên không gian số

(CLO) Ngày 16/11, tại Hà Nội, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (Bộ Công Thương) phối hợp với Báo VnExpress tổ chức chương trình “Check 360 - Tập huấn kỹ năng tiêu dùng an toàn” dành cho học sinh Trường THPT Phan Đình Phùng, nhằm nâng cao khả năng nhận diện rủi ro và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong môi trường số.

Trường THPT Bắc Kiến Xương kỷ niệm 60 năm thành lập: Từ lán tre lợp rạ đến 21.874 học sinh tốt nghiệp

Trường THPT Bắc Kiến Xương kỷ niệm 60 năm thành lập: Từ lán tre lợp rạ đến 21.874 học sinh tốt nghiệp

(CLO) Sáng 15/11, tại xã Lê Lợi (tỉnh Hưng Yên), Trường THPT Bắc Kiến Xương tổ chức Lễ kỷ niệm 60 năm thành lập (1966 – 2026) và 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2026). Ra đời giữa thời chiến trong những gian lán tre lợp rạ, sau sáu thập kỷ, ngôi trường đã có 21.874 học sinh tốt nghiệp; nhiều người trong số đó trở thành tướng lĩnh, nhà khoa học, nhà giáo.

Chính sách giáo dục đi vào thực tiễn từ đổi mới của giáo viên

Chính sách giáo dục đi vào thực tiễn từ đổi mới của giáo viên

(CLO) Những chính sách giáo dục mới đang mở rộng cơ hội học tập, tăng cường hỗ trợ học sinh vùng khó khăn, đồng thời trao quyền chủ động chuyên môn rộng hơn cho giáo viên. Tuy nhiên, để chính sách thực sự đi vào cuộc sống, đội ngũ nhà giáo cũng cần thay đổi tư duy, không thể tiếp tục triển khai theo cách làm cũ hoặc phụ thuộc máy móc vào sách giáo khoa.

Cỡ chữ bài viết: