Châu Mỹ từng là khu vực đầu tiên loại trừ sởi vào năm 2016, nhưng Brazil và Venezuela đã mất vị thế này do dịch bệnh quay trở lại. Sau nhiều năm nỗ lực, hai quốc gia trên mới được công nhận lại vào năm ngoái. Tuy nhiên, tình hình hiện nay cho thấy nguy cơ dịch sởi quay trở lại toàn khu vực.
Hôm thứ Hai vừa rồi đã đánh dấu cột mốc tròn một năm bệnh sởi lây lan liên tục tại Canada, một sự kiện có nguy cơ khiến quốc gia này thụt lùi hàng thập kỷ trong nỗ lực y tế toàn cầu.
Tình hình tương tự cũng xảy ra tại Hoa Kỳ và nhiều quốc gia tại châu Mỹ, khi dịch bệnh vẫn tiếp tục lây truyền. Do đó, cả hai quốc gia hiện đang bị giám sát chặt chẽ và đứng trước nguy cơ mất đi danh hiệu "đã loại trừ sởi".
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), các khu vực trên toàn cầu đều cam kết loại trừ bệnh sởi vào năm 2030, nghĩa là không ghi nhận sự lây truyền virus trong cộng đồng kéo dài hơn 12 tháng.
Canada đạt được thành tựu này từ năm 1998, nhưng tỷ lệ tiêm chủng giảm trong những năm gần đây đã tạo điều kiện cho dịch bệnh bùng phát mạnh và kéo dài.
Theo Cơ quan Y tế Công cộng Canada, đợt bùng phát bắt đầu vào tháng 10 năm 2024, bắt nguồn từ khách du lịch quốc tế. Từ đó đến nay, hơn 5.000 ca nhiễm đã được ghi nhận trên toàn quốc, cao gấp đôi tổng số ca trong 25 năm qua cộng lại, với hàng trăm ca nhập viện và hai ca tử vong ở trẻ sơ sinh sinh non. Trong đó, gần 90% bệnh nhân chưa được tiêm vắc xin.
WHO cảnh báo rằng tỷ lệ tiêm chủng trong khu vực châu Mỹ không đủ cao để ngăn chặn các đợt bùng phát mới, và các nước có độ bao phủ thấp hơn càng làm tăng nguy cơ lan rộng.
Canada không phải là quốc gia duy nhất gây ra nguy cơ cho khu vực. Sáu quốc gia khác trong khu vực, bao gồm Mỹ và Mexico, đang có tình trạng lây truyền bệnh sởi hoạt động và sẽ được đưa ra thảo luận tại cuộc họp của ủy ban PAHO.
Tại Mỹ, một đợt bùng phát nghiêm trọng ở Tây Texas, được coi là lớn và gây tử vong nhiều nhất trong nhiều thập kỷ, đã kết thúc vào tháng 8 sau khi ghi nhận 762 ca bệnh trong bảy tháng. Tuy nhiên, dịch sởi vẫn đang lan rộng ở nhiều bang khác.
Nếu tình trạng lây truyền kéo dài sang tháng 1, Hoa Kỳ có thể mất danh hiệu “đã loại trừ bệnh sởi” mà nước này đạt được từ năm 2000.
Tình hình sởi tại Việt Nam
Bệnh sởi đang có xu hướng gia tăng tại Việt Nam, đặc biệt là trong những tháng đầu năm 2025. Theo Bộ Y tế, từ đầu năm 2025 đến ngày 20/3, cả nước ghi nhận 42.488 ca nghi sởi và 4.027 trường hợp dương tính. Số ca bệnh tăng cao so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, đã có 5 trường hợp tử vong được ghi nhận có liên quan đến bệnh sởi.
Triệu chứng của bệnh sởi
