Phải tạo được hành lang pháp lý để phát triển công nghiệp điện ảnh Việt Nam

Bảo đảm tính thống nhất trong hệ thống pháp luật.

Báo cáo tóm tắt tờ trình dự án Luật Điện ảnh (sửa đổi), Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng cho biết, sau 14 năm thực hiện, bên cạnh những đóng góp tích cực cho sự phát triển điện ảnh Việt Nam, Luật Điện ảnh hiện hành đã bộc lộ những bất cập cần sớm được sửa đổi, bổ sung.

Một số quy định không còn phù hợp hoặc đã bị bãi bỏ hoặc được quy định tại luật chuyên ngành khác. Một số quy định không thể hiện được đặc thù của điện ảnh nên không khả thi. Một số vấn đề mới phát sinh cần bổ sung vào Luật Điện ảnh như: công nghiệp điện ảnh, thị trường điện ảnh, ứng dụng công nghệ kỹ thuật số trong các khâu sản xuất, phát hành, phổ biến và lưu trữ phim…

Vì vậy, dự thảo Luật Điện ảnh (sửa đổi) gồm 8 chương, 52 điều, có kế thừa, chỉnh lý, sửa đổi và bổ sung 25 điều, quy định mới 27 điều so với Luật hiện hành. Trong đó, dự thảo Luật bổ sung chương mới về quảng bá, xúc tiến phát triển điện ảnh, thành lập Quỹ hỗ trợ phát triển điện ảnh.

Trình bày Báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục Nguyễn Đắc Vinh cho biết, Thường trực Ủy ban Văn hóa, Giáo dục tán thành với sự cần thiết sửa đổi toàn diện Luật Điện ảnh để phù hợp với tình hình thực tiễn hiện nay.

Tuy nhiên, Thường trực Ủy ban Văn hóa, Giáo dục đề nghị làm rõ sự điều chỉnh của Luật đối với tổ chức, cá nhân nước ngoài cung cấp dịch vụ phổ biến phim đến khán giả tại Việt Nam trên không gian mạng có máy chủ đặt tại nước ngoài quy định tại khoản 15 Điều 3. Để bảo đảm tính thống nhất trong hệ thống pháp luật.

Thường trực Ủy ban Văn hóa, Giáo dục đề nghị bổ sung tại Tờ trình đề xuất bãi bỏ nội dung kinh doanh dịch vụ phát hành phim tại Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện ban hành kèm theo Luật Đầu tư; rà soát các quy định của dự thảo Luật liên quan đến các luật khác.

Thúc đẩy nền điện ảnh Việt Nam tiên tiến hiện đại, đậm đà bản sắc dân tộc.

Góp ý vào nội dung này,  Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đánh giá, với những thành tựu, kết quả đạt được, điện ảnh như một loại hình nghệ thuật, không chỉ góp phần làm phong phú thêm tinh thần người dân, mà còn xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

“Tuy nhiên, Luật Điện ảnh năm 2006 tiếp cận phim, điện ảnh trên nền tảng truyền thống thay vì nền tảng kỹ thuật số như hiện nay; đồng thời, tiếp cận điện ảnh như một loại hình nghệ thuật. Nhưng trên thực tế, đây còn là một ngành công nghiệp văn hóa, thậm chí ở một số nước còn coi như một trong những ngành nghề kinh doanh mới nổi. Cần phải sửa đổi toàn diện, nhìn nhận điện ảnh không chỉ dưới tác phẩm văn học nghệ thuật mà còn ở sản phẩm dịch vụ có tính văn hóa rất cao, như một ngành kinh tế, một ngành công nghiệp”, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị xem xét 2 vấn đề mấu chốt, bao trùm của việc sửa đổi Luật Điện ảnh: Phải điều chỉnh các hoạt động điện ảnh trong môi trường công nghệ số để khuyến khích điện ảnh phát triển nhanh; phải tạo được hành lang pháp lý để phát triển công nghiệp điện ảnh Việt Nam.

Kết luận nội dung này, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị, việc sửa đổi Luật Điện ảnh phải tạo ra hành lang pháp lý và chính sách đột phá, có tầm nhìn dài hạn để phát triển điện ảnh Việt Nam với tư cách vừa là ngành văn hóa nghệ thuật, là ngành dịch vụ văn hóa, ngành kinh tế trong nền kinh tế thị trường, định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế về công nghiệp điện ảnh, thị trường điện ảnh, ứng dụng công nghệ kỹ thuật số trong các khâu sản xuất, phát hành, phổ biến và lưu trữ phim...

Do đó, yêu cầu đối với luật khi ban hành phải tiếp tục thúc đẩy, phát triển nền nghệ thuật điện ảnh Việt Nam, vừa tiên tiến hiện đại, vừa đậm đà bản sắc dân tộc và có uy tín với quốc tế; phải phục vụ tốt yêu cầu bảo vệ và đảm bảo quyền sáng tạo, quyền hưởng thụ giá trị văn hóa, nghệ thuật của người dân và cộng đồng; phải tạo ra khuôn khổ pháp lý để điện ảnh thực hiện tốt chức năng giáo dục, bồi dưỡng nhận thức, tư tưởng, thẩm mỹ cho quần chúng theo đường lối văn hóa, nghệ thuật của Đảng.

Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội đề nghị Ban soạn thảo nghiên cứu, tiếp thu các ý kiến phát biểu, bổ sung các chính sách để xây dựng, phát triển hệ sinh thái sản xuất phim, khuyến khích xã hội hóa, huy động các nguồn và thành phần kinh tế, cơ quan, tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước tham gia hoạt động điện ảnh, chính sách đặc thù hỗ trợ phát triển điện ảnh trong nước.

Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị Ban soạn thảo cần tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu, làm rõ các ưu nhược điểm của phương án giao nhiệm vụ hoặc đặt hàng; giao nhiệm vụ hoặc đặt hàng hoặc đấu thầu cũng như công tác tiền kiểm, hậu kiểm về phương án quản lý hình thức phổ biến phim trên không gian mạng; tiếp thu, bổ sung, làm rõ quy định về Quỹ hỗ trợ phát triển điện ảnh để trình xin ý kiến đại biểu Quốc hội.

Thành Nhân