Thay đổi tư duy bán hàng của người thợ làng nghề
Trước đây, nhiều cơ sở làng nghề ở Phú Nghĩa chủ yếu làm hàng theo đơn đặt hàng và bán qua những mối quen. Cách làm này giúp duy trì thị trường truyền thống nhưng khó tiếp cận những nhóm khách hàng mới. Sự phát triển của mạng xã hội, video ngắn, livestream đang mở ra những phương thức mới để người thợ giới thiệu sản phẩm, nắm bắt nhu cầu và chủ động tìm kiếm đầu ra.
Một trong những hoạt động đáng chú ý mà Phú Nghĩa áp dụng để mở rộng thị trường cho sản phẩm làng nghề là chương trình livestream “Quảng bá sản phẩm làng nghề truyền thống” trên Fanpage xã Phú Nghĩa. Tại các chương trình này, khán giả được gặp gỡ nghệ nhân, người thợ và theo dõi kỹ thuật tạo nên sản phẩm. Chẳng hạn như phiên livestream giới thiệu sản phẩm làng nghệ mộc Phù Yên, qua những khuôn hình cận cảnh vân gỗ, dụng cụ đục chạm, bàn tay người thợ và từng đường nét hoa văn, khán giả có dịp cảm nhận rõ hơn sự công phu để biến một khối gỗ thô thành sản phẩm có hình hài, giá trị thẩm mỹ và dấu ấn văn hóa.
Một điểm đáng chú ý của việc quảng bá sản phẩm làng nghề trên nền tảng số là sản phẩm không chỉ được giới thiệu qua mẫu mã, công dụng hay giá bán mà còn được đặt trong câu chuyện về nguyên liệu, kỹ thuật, người làm nghề và những giá trị văn hóa phía sau.
Tham gia phiên livestream giới thiệu “Đèn bão A80”, ông Trần Văn Thắng, chủ cơ sở sản xuất mây, tre ở thôn Đồi 2, cho biết trước đây những câu chuyện về ý tưởng thiết kế, chất liệu và công đoạn làm nghề ít có cơ hội đến với người tiêu dùng. Qua livestream, ông nhận thấy một sản phẩm thủ công bên cạnh mẫu mã, độ bền và giá cả còn cần được kể bằng câu chuyện riêng. Từ nguồn nguyên liệu, thời gian hoàn thiện đến sự phù hợp với từng không gian, mỗi thông tin giúp khách hàng hiểu hơn về công sức của người thợ và giá trị sản phẩm.
Nghệ nhân ưu tú Hoàng Văn Hạnh cho rằng, giá trị của các phiên livestream không chỉ nằm ở việc giới thiệu, tiêu thụ sản phẩm mà còn góp phần thay đổi cách nghĩ của nhiều hộ làm nghề về quảng bá và tiếp cận thị trường. Người thợ bên cạnh việc hoàn thiện sản phẩm cần biết cách kể câu chuyện, tạo dấu ấn và chủ động kết nối với khách hàng.
Hiệu quả bước đầu của việc đưa sản phẩm làng nghề lên môi trường số được thể hiện qua mức độ tiếp cận và tương tác của người dùng. Trong mỗi phiên livestream, Fanpage xã Phú Nghĩa ghi nhận hàng chục nghìn lượt xem và hàng trăm lượt tương tác. Đáng chú ý, có tới 40,5% số người tiếp cận chưa theo dõi trang, cho thấy thông tin về làng nghề đã bước đầu đến với những nhóm công chúng mới.
Tuy nhiên, Phú Nghĩa xác định các phiên livestream mới chỉ là một phần của quá trình chuyển đổi số. Mức độ sử dụng thực tế tại từng cơ sở, quầy hàng và hộ dân mới quyết định hiệu quả. Vì vậy, cùng với việc tổ chức các hoạt động quảng bá trực tuyến, địa phương chú trọng nâng cao năng lực sử dụng công cụ số cho các chủ thể sản xuất.
Để triển khai hướng đi này, giữa tháng 8/2026, UBND xã Phú Nghĩa tổ chức đợt tập huấn ứng dụng khoa học, công cụ số và thương mại điện tử trong phát triển sản phẩm nông nghiệp, làng nghề và du lịch. Chương trình tập trung vào những nội dung thiết thực, gắn với nhu cầu sản xuất, kinh doanh và quảng bá sản phẩm cho các đối tượng là đại diện hợp tác xã, tổ hợp tác, hộ sản xuất, kinh doanh, chủ thể OCOP, các cơ sở có sản phẩm đặc trưng.
Các học viên là được hướng dẫn sử dụng công cụ số và AI phục vụ sản xuất, kinh doanh, truyền thông sản phẩm; kể chuyện sản phẩm, xây dựng thương hiệu; thương mại điện tử và kỹ năng livestream bán hàng. Họ cũng thực hành xây dựng sản phẩm truyền thông số, gian hàng trực tuyến, ứng dụng AI trong thiết kế, đổi mới sản phẩm và phát triển thương hiệu.
Mục tiêu là sau tập huấn, mỗi học viên có thể tự xây dựng ít nhất một sản phẩm truyền thông số; các cơ sở sản xuất, kinh doanh, hợp tác xã từng bước hình thành nội dung quảng bá hoặc gian hàng số. Qua đó, tạo những “hạt nhân” thúc đẩy chuyển đổi số từ cộng đồng.
Tiếp sức cho giá trị truyền thống
Với địa phương có 21 làng nghề thủ công mỹ nghệ, đưa sản phẩm lên nền tảng số cũng đồng thời mở thêm hướng giữ nghề, phát triển nghề, đóng góp tích cực vào chương trình xây dựng nông thôn mới. Phó Chủ tịch UBND xã Phú Nghĩa Trần Thị Thu Hằng nhấn mạnh, bảo tồn và phát triển làng nghề phải gắn với đổi mới, thích ứng xu thế phát triển hiện nay. Giá trị của làng nghề không chỉ nằm ở sản phẩm mà còn ở lịch sử, văn hóa, kỹ thuật và những giá trị được các thế hệ nghệ nhân gìn giữ, truyền lại.
Vì vậy, xã định hướng đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong quảng bá, giới thiệu và phát triển sản phẩm làng nghề; đưa câu chuyện về nghề, người thợ và sản phẩm truyền thống đến gần hơn với người tiêu dùng thông qua các nền tảng số. Mục tiêu không chỉ là mở rộng thị trường, nâng cao giá trị sản phẩm mà còn tạo thêm cơ hội phát triển kinh tế cho người dân, xây dựng nông thôn mới hiện đại.
Tới đây, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Phú Nghĩa sẽ từng bước xây dựng livestream trở thành hình thức truyền thông thường xuyên để quảng bá sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP và sản phẩm làng nghề. Trung tâm sẽ phối hợp với các đơn vị và cơ sở sản xuất lựa chọn sản phẩm tiêu biểu, xây dựng nội dung, tổ chức các chương trình giới thiệu, quảng bá và kết nối tiêu thụ, qua đó từng bước hình thành “kênh quảng bá số” cho sản phẩm Phú Nghĩa.
* Trang thông tin có sự phối hợp của Văn phòng Điều phối Chương trình xây dựng nông thôn mới thành phố Hà Nội
