Người đàn ông, được cộng đồng mạng biết đến với biệt danh “Qiao”, sống tại thành phố Huizhou, tỉnh Quảng Đông, là người chuyên tinh luyện kim loại quý từ phế liệu. Ngày 20/1, Qiao đăng tải một video ghi lại quá trình tinh luyện vàng, nhanh chóng thu hút hơn 5 triệu lượt xem.
Trong video, Qiao cho thấy cách ông đổ các thẻ SIM đã qua sử dụng vào thùng chứa hóa chất, tiến hành nhiều phản ứng hóa học như ăn mòn, dịch chuyển và gia nhiệt để tạo ra bùn vàng. Sau khi lọc và nung, ông thu được 191 gram vàng, trị giá gần 200.000 nhân dân tệ (khoảng 752 triệu đồng).
Qiao cho biết ông đã sử dụng gần hai tấn phế liệu điện tử để tinh chế số vàng này. Nguồn vàng không chỉ đến từ thẻ SIM mà còn từ hỗn hợp chip phế thải trong ngành công nghiệp điện tử và viễn thông. Theo ông, các bộ phận quan trọng của thẻ SIM thường được mạ vàng nhằm tăng độ ổn định và khả năng chống ăn mòn. Truyền thông Trung Quốc đại lục cho biết một thẻ SIM tiêu chuẩn thường chỉ chứa dưới 0,001 gram vàng.
Ngoài thẻ SIM, các vật liệu phế thải khác như chip thẻ ngân hàng hoặc linh kiện tiếp xúc của thiết bị liên lạc cũng có thể tái chế để thu hồi vàng. Trên mạng xã hội, Qiao được một số người gọi là “nhà giả kim”, với nhiều bình luận bày tỏ sự thán phục về trình độ chuyên môn hóa học cao cần thiết cho quy trình này.
Video của Qiao đã khiến nhu cầu mua SIM cũ tăng mạnh trên các nền tảng bán đồ đã qua sử dụng tại Trung Quốc. Một người bán rao bán các gói thẻ SIM với quảng cáo phục vụ “giả kim thuật”, thu hút hơn 10.000 lượt xem và hơn 100 đơn hàng. Một cửa hàng khác bán bộ dụng cụ tinh luyện vàng kèm video hướng dẫn với giá 485 nhân dân tệ (khoảng 1,8 triệu đồng), đã bán gần 2.000 bộ.
Qiao khẳng định video của ông không nhằm quảng bá “thuật giả kim” mà chỉ chia sẻ công việc chuyên môn. Ông cho biết bản thân đang xử lý hợp pháp một số loại rác thải điện tử được cấp phép và đã có chứng nhận. Đồng thời, ông cảnh báo những người không có chuyên môn không nên thử quy trình này vì có thể gây nguy hiểm và vi phạm pháp luật.
Một nguồn tin trong ngành tiết lộ rằng phương pháp phổ biến để khai thác vàng từ phế liệu là sử dụng aqua regia, hỗn hợp axit nitric và axit hydrochloric đậm đặc, có tính ăn mòn rất cao. Quy trình này đòi hỏi kiểm soát nghiêm ngặt nhiệt độ, thời gian và độ pH, bởi chỉ một sai sót nhỏ cũng có thể giải phóng khí độc hoặc gây phản ứng nguy hiểm.
Tại Trung Quốc, hoạt động tinh luyện và lưu thông vàng được quản lý chặt chẽ. Việc tinh luyện phế liệu kim loại quý cần có chứng nhận, trong khi thẻ SIM cũ được xếp vào nhóm chất thải nguy hại. Những cá nhân tự ý thực hiện có thể đối mặt với mức phạt lên tới 500.000 nhân dân tệ (khoảng 1,8 tỷ đồng) và án tù vì gây ô nhiễm môi trường.
Năm 2021, 7 người tại tỉnh Giang Tây đã bị kết án tù lên đến 3,5 năm và phạt tổng cộng 930.000 nhân dân tệ (khoảng 3,4 tỷ đồng) do tinh chế chì trái phép từ pin cũ. Một luật sư cũng cảnh báo rằng việc bán bộ dụng cụ luyện kim trực tuyến liên quan đến giao dịch hóa chất nguy hiểm, khiến cả người mua lẫn người bán đều có thể phải chịu trách nhiệm pháp lý.
