Chẳng phải riêng tôi hay bọn nhỏ xóm, làng tôi mà tôi nghĩ, đứa trẻ nào và ở bất cứ đâu trên mọi miền đất nước cũng đều luôn háo hức ngóng chờ Tết đến với niềm hân hoan, niềm vui khôn tả!
Với tôi, quãng đời tuổi thơ luôn đầy ắp biết bao những kỷ niệm về hương vị Tết của một miền ngoại thành mến yêu, mà ở đó sự nghèo khó, vất vả, lam lũ và những cái Tết… nghèo tới mức đạm bạc vẫn còn đọng lại trong tiềm thức. Thế nhưng, kỷ niệm về những cái Tết nghèo ấy sao mà đẹp, mà thơ đến khó quên…
Sinh ra trong một gia đình nghèo nên bố mẹ tôi dẫu bươn chải quanh năm vẫn không đủ lo cho một cái Tết của gia đình tươm tất, vì nhà đông con nên các khoản chi tiêu cho anh chị em tôi ăn học luôn tốn kém và “nặng gánh”. Tết đến, trong nhà tôi chỉ có bánh chưng, vài cân thịt lợn ăn đụng bên nhà hàng xóm và mấy đĩa chè kho mẹ nấu lấy cho đỡ tốn tiền. Ngay cả mâm ngũ quả và gói mứt Tết đơn sơ để cúng ông bà tiên tổ cũng luôn không… to bằng nhà hàng xóm khiến tâm hồn con trẻ như tôi chạnh lòng với con bé nhà bên. Có lần thấy Tết nhà tôi “bé tí” con bé chê: “Tết nhà mày bé quá còn lâu mới bằng nhà tao! Nhà tao có nhiều bánh chưng này, có nhiều mứt, bánh kẹo này! Rồi cả bao nhiêu là bóng bay nữa…”. Đem chuyện con bé hàng xóm “chê” Tết nhà mình, tôi mách mẹ thì mẹ cười và an ủi: “Nhà mình nghèo nên Tết thế này là cũng to rồi đấy con ạ! Nay mai kinh tế nhà mình khấm khá lên rồi bố mẹ cũng sẽ làm Tết to hơn nhà bạn ấy…”.
Vâng, từ lúc tôi nhận thức được về Tết, và cho đến khi tôi đã là học sinh cấp 2 vậy mà nhà tôi chẳng bao giờ có được một cái Tết “to” theo cảm nhận của tôi! Thế nhưng, dẫu Tết nghèo, Tết “bé tí” là vậy mà niềm háo hức chờ, ngóng Tết trong tôi chẳng khi nào vơi đi mỗi khi Tết sắp sửa tới, Xuân sắp sửa về.
Tôi nhớ, có năm, dẫu mới chỉ là đầu tháng Chạp, khi làng tôi bước vào mùa cấy hái mẹ đã động viên: “Con ạ, cố làm lụng đi Tết này mẹ cho đi chợ sắm Tết, và mẹ sẽ mua cho một bộ quần áo mới!” Thấy mẹ hứa vậy tôi mừng quýnh lên và càng mong ngóng cho Tết tới thật nhanh để được diện bộ quần áo mẹ mua cho. Những ngày sau đấy, bất cứ công việc nào mẹ giao phó tôi đều làm rất nhiệt tình, và chẳng bao giờ dám trái lời vì sợ mẹ “phạt” không cho đi chợ Tết, không cho mua quần áo mới… Tết đó rồi cũng tới và mẹ giữ đúng lời hứa! Tôi được mẹ mua cho một bộ quần áo mới, với cái quần kaki màu đen và cái áo kẻ ca rô phin nõn!
Tôi còn nhớ như in, năm đó mẹ còn phát vốn cho 5 hào để đi chơi Tết cùng bạn bè… Có năm thì được may quần áo mới, nhưng nhiều năm do bố mẹ túng quá nên chị em chúng tôi toàn phải diện Tết bằng các bộ quần áo cũ sờn. Dẫu vậy, Tết nào cũng vậy, tôi đều trông ngóng, đợi chờ Tết tới thật nhanh, và cầu cho nó lâu qua đi bởi trong mấy ngày Tết đó, trẻ con như chúng tôi được cưng chiều hơn, được ăn ngon hơn ngày thường và được nghỉ học và đi chơi…
Không khí Tết đến với làng quê thường là sớm hơn thành phố, dẫu có nhiều gia đình tới tận chiều 30 vẫn ra đồng làm việc. Nhà nào cũng gói bánh chưng sớm mà hễ cứ có mùi vị bánh chưng là có Tết. Nhà tôi thường gói bánh chưng vào ngày 27 hoặc 28 để kịp có bánh cũng Tất niên vào ngày 30. Mẹ thường gói bánh tày (loại bánh dài) và mấy cặp bánh vuông để cúng. Tôi và thằng em út rất thích bánh chưng nhỏ nên bao giờ cũng ngồi bên chầu trực bảo mẹ bớt lại chút gạo, đỗ thừa để gói cho hai chị em mỗi đứa một cặp bánh nhỏ vuông vắn bằng bàn tay. Khi bánh chín, chưa kịp để nguội hai anh em chúng tôi đã bóc ăn liền một cách ngon lành…
Dẫu Tết đến là nỗi vất vả, bao lo toan của người lớn, song với bất cứ ai thì quãng đời tuổi thơ trông ngóng Tết thần tiên với sự háo hức, niềm vui khôn tả luôn là kỷ niệm đẹp đọng lại trong tiềm thức của mỗi người mỗi khi Tết đến Xuân sắp về…
Đặng Đức
