Áo Nhật Bình của Hoàng hậu Nam Phương từng mặc khi ở Pháp được gia đình bà Phan Thúy Khanh cùng con trai Trần Phan Anh mua lại từ nước ngoài mang về Việt Nam và hiến tặng Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế.
Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế tiếp nhận áo Nhật Bình từ một gia đình ở Hà Nội hiến tặng. Ảnh: BTCĐH
Theo người tặng, áo được hoàng hậu sử dụng trong thời gian bà và các con sống tại lâu đài Thorenc, Cannes, Pháp.
Nhiều hình ảnh, tranh tư liệu về gia đình vua Bảo Đại và hoàng hậu Nam Phương cho thấy bà từng khoác trên mình lễ phục áo Nhật Bình, đầu đội khăn vành đóng sẵn màu vàng, mang đôi hài cùng chiếc quần chít ba bằng lụa satin trắng.
Chiếc áo từng thuộc bộ sưu tập Linda Wrigglesworth, đứng đầu là bà Linda. Trang phục sau đó được gia đình ở Hà Nội mua lại và cất giữ.
Áo Nhật bình vốn là loại triều phục dành cho bậc hậu, phi, cung tần và công chúa thời Nguyễn.
Áo có phần cổ thiết kế hình chữ nhật to bản, hai vạt được cố định bằng dây buộc, khi mặc vào thì phần trước ngực được ghép lại thành một hình chữ nhật nên có tên là áo Nhật bình.
Trang phục có hoa văn nguyên vẹn, được làm từ vải sa nam màu vàng đậm, vải lót bằng gấm cùng màu. Áo được trang trí các họa tiết biểu trưng cho sự cát tường, phần gấu thêu hoa văn thủy ba tam sơn, cột thủy. Phần cổ áo được thêu chín con phượng, thường dành riêng cho bậc hoàng thái hậu.
Thân áo thường được trang trí lộng lẫy bằng các hoa văn dạng tròn dạng phụng ổ, loan ổ đan xen với các hình hoa lá, chữ Phúc, chữ Thọ, đính kim tuyến lấp lánh. Các hoa văn trang trí được sắp xếp dựa vào cấp bậc, vai vế của người mặc.
Nam Phương hoàng hậu (1913-1963) tên thật Nguyễn Hữu Thị Lan, sinh tại Sài Gòn, con ông Nguyễn Hữu Hào và bà Lê Thị Bính, thuộc một gia đình điền chủ giàu có. Năm 18 tuổi, bà và vua Bảo Đại gặp nhau lần đầu tại Đà Lạt. Dù tại vị chỉ hơn 10 năm, sự nghiệp của bà bao trùm trên nhiều mặt. Bà trở thành nguồn cảm hứng mạnh mẽ cho phong trào phụ nữ dấn thân vào xã hội, học tập, làm việc và phát triển bản thân.
