Tiếp nhận một số di vật nằm trong hồ sơ di sản chiến tranh Việt Nam

Ngày 2/6, tại Hà Nội, Tổ chức Trái tim Người lính Việt Nam tổ chức Lễ tiếp nhận tượng trưng “Hồ sơ Di sản chiến tranh Việt Nam” từ Trung tâm Việt Nam và Lưu trữ (VNCA) tại Đại học Công nghệ Texas - Hoa Kỳ bàn giao.

Theo Đại tá, cựu chiến binh, nhà văn Đặng Vương Hưng (người sáng lập tổ chức Trái tim Người lính Việt Nam), trong kháng chiến chống Mỹ, đã có một khối lượng khổng lồ gồm hàng vạn cuốn sổ tay nhật ký, thư tay, vật dụng cá nhân… là di vật và kỷ vật của bộ đội miền Bắc và quân giải phóng miền Nam bị quân đội Mỹ và lính Việt Nam Cộng hòa thu được trên chiến trường. Hầu hết bản gốc đã bị hủy trong thời chiến.

Tuy nhiên, nhiều nội dung của các di vật và kỷ vật nêu trên đã được VNCA số hóa hình ảnh và thông tin trong một dự án phi lợi nhuận mang tên “Hồ sơ Di sản chiến tranh Việt Nam”. Hồ sơ tuy là những bản copy nhưng vẫn chứa đựng nhiều thông tin riêng tư, thiêng liêng đối với thân nhân các gia đình liệt sĩ.

Ngày 17/8/2007, VNCA đã trở thành tổ chức đầu tiên của Hoa Kỳ ký thỏa thuận trao đổi với Cục Văn thư và Lưu trữ Nhà nước Việt Nam. Đến nay, VNCA đã thu thập được hơn 30 triệu trang tài liệu, bao gồm thư từ, sổ tay, ảnh, bản đồ, báo chí, ấn phẩm, bản ghi âm, phim, video, sách và các tư liệu khác liên quan đến chiến tranh và lịch sử Việt Nam...

Trung tâm Việt Nam và Lưu trữ tại Đại học Công nghệ Texas (Tech University), bang Texas - Hoa Kỳ, được thành lập năm 1989. Nhiệm vụ của VNCA là thu thập và bảo quản các tài liệu và thông tin về Chiến tranh của Mỹ tại Việt Nam. Trong hơn 30 năm qua, VNCA đã trở thành bộ sưu tập thông tin phi Chính phủ lớn nhất và toàn diện nhất về chiến tranh tại Việt Nam.

Trong số 30 triệu trang tài liệu của VNCA thu thập được, có hơn 2,7 triệu trang về Quân đội Nhân dân Việt Nam và Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, thu được trên chiến trường. Những tài liệu độc đáo này chứa nhiều thông tin về các hoạt động quân sự, bao gồm thông báo tử vong, danh sách và địa điểm chôn cất liệt sĩ.

Nhằm góp phần hàn gắn vết thương chiến tranh, khép lại quá khứ, cùng hướng tới tương lai với cuộc sống hòa bình tốt đẹp hơn, VNCA phối hợp với Viện Hòa bình và Xung đột tại Đại học Texas Tech đã cử một đoàn cán bộ đưa sinh viên sang Việt Nam thực tập đồng thời, bàn giao một phần “Hồ sơ Di sản Chiến tranh Việt Nam” cho Tổ chức “Trái tim Người lính Việt Nam”.

Tham gia Lễ tiếp nhận có đại diện thân nhân 6 gia đình liệt sĩ đến từ nhiều vùng miền trên cả nước. Hồ sơ bàn giao lần đầu, gồm có 5 nhật ký và 30 lá thư được viết trong thời gian chiến tranh bao gồm nhật ký thời chiến và các lá thư thời chiến của các cá nhân tác giả (hầu hết là liệt sĩ).

Tại Lễ tiếp nhận “Hồ sơ Di sản chiến tranh Việt Nam”, Tổ chức “Trái tim người lính Việt Nam” đã ký bản Thoả thuận ghi nhớ việc hợp tác với VNCA. Đồng thời, tổ chức cũng trao tặng Trung tâm bản định dạng tài liệu di động nội dung 2 bộ sách “Những lá thư thời chiến Việt Nam” và bộ sách “Nhật ký thời chiến Việt Nam” gồm hơn 5.000 ngàn trang sách khổ lớn…

Đây là cơ sở để tới đây tổ chức “Trái tim Người lính Việt Nam” sẽ chính thức thành lập “Trung tâm Tư liệu Trái tim người lính” và sắp đặt “Không gian Tư liệu Trái tim người lính” tại Hà Nội.

Cũng trong sự kiện này, Ban tổ chức đã giới thiệu tác phẩm “Đức mẹ online” (NXB Hội Nhà văn, 2023) của Cựu binh, Nhà nghiên cứu Văn hóa Đông - Tây, nhà báo Đặng Vương Hạnh (hiện là Phó Tổng biên tập Tạp chí Thương gia).

Thế Vũ