Sự kiện trọng đại này diễn ra tại Hội nghị Cấp cao ASEAN ở Kuala Lumpur hôm 26/10. Trước sự chứng kiến của lãnh đạo 10 quốc gia thành viên, Thủ tướng Timor-Leste Xanana Gusmao đã long trọng tuyên bố "lịch sử đã được tạo nên" trong lễ ký kết Tuyên bố kết nạp.
Phát biểu tại hội nghị, Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim, Chủ tịch ASEAN đương nhiệm, khẳng định: "Việc kết nạp Timor-Leste đã hoàn tất đại gia đình ASEAN, tái khẳng định vận mệnh chung và ý thức sâu sắc về tình thân hữu trong khu vực của chúng ta".
Ông Anwar nhấn mạnh thêm: "Trong cộng đồng này, sự phát triển cũng như quyền tự chủ chiến lược của Timor-Leste sẽ được hỗ trợ vững chắc và lâu dài".
Timor-Leste trở thành quốc gia độc lập vào năm 2002 sau khi tách khỏi Indonesia. Chín năm sau, vào năm 2011, quốc gia này chính thức nộp đơn xin gia nhập ASEAN. Kể từ đó, nhiều nghiên cứu đã được tiến hành để đánh giá toàn diện mức độ sẵn sàng của Timor-Leste trên các phương diện ổn định chính trị, năng lực kinh tế và sự chuẩn bị về thể chế.
Một bước tiến quan trọng diễn ra vào năm 2022, khi ASEAN cấp quy chế quan sát viên cho Timor-Leste, tạo điều kiện để nước này tham dự toàn bộ các cuộc họp của khối, bao gồm Hội nghị Cấp cao và các diễn đàn liên quan.
Được thành lập vào năm 1967 với 5 thành viên sáng lập, ASEAN đã không ngừng mở rộng. Trước khi đón chào Timor-Leste, Campuchia là thành viên gần nhất gia nhập khối vào năm 1999.
Việc ký kết Tuyên bố kết nạp Timor-Leste được xem là một trong những dấu ấn quan trọng nhất trong nhiệm kỳ Chủ tịch ASEAN của Malaysia.
