Tổng thống Peru bị bãi nhiệm sau cuộc biểu tình Gen Z

(CLO) Tổng thống Peru Dina Boluarte đã bị Quốc hội nước này cách chức vào tối muộn ngày 9/10 sau một cuộc bỏ phiếu căng thẳng.

Ngay sau khi kết quả bỏ phiếu được công bố, các nhà lập pháp đã tuyên thệ nhậm chức cho Chủ tịch Quốc hội José Jerí Oré, 38 tuổi, làm Tổng thống tạm quyền, chưa đầy một giờ sau khi bà Boluarte bị cách chức.

Jeri, thành viên của đảng bảo thủ Somos Peru, trở thành tổng thống thứ bảy của Peru kể từ năm 2016, đồng thời là một trong những nguyên thủ trẻ nhất thế giới. Trong bài phát biểu đầu tiên trước Quốc hội, với dải băng quốc kỳ quấn ngang ngực, Jeri cam kết sẽ áp dụng cách tiếp cận cứng rắn trước tình trạng bạo lực và tội phạm leo thang: “Kẻ thù chính của chúng ta đang ở ngoài kia, trên đường phố - các băng nhóm tội phạm. Chúng ta phải tuyên chiến với tội phạm”, ông nói.

untitled.png
Bà Dina Boluarte. Ảnh: X/presidenciaperu

Quyết định phế truất bà Boluarte được thông qua chỉ vài giờ sau khi các khối chính trị - bao gồm cả các đảng cánh hữu từng ủng hộ bà như Popular Renewal của Rafael López và Popular Force của Keiko Fujimori - cùng trình các đề xuất luận tội với lý do “thiếu năng lực đạo đức vĩnh viễn”. Hai chính trị gia này dự kiến sẽ tranh cử tổng thống trong cuộc bầu cử tháng 4/2026.

Động thái phế truất bà Boluarte cũng diễn ra sau loạt cuộc biểu tình Gen Z. Giới trẻ Peru đã tiến hành một loạt cuộc biểu tình bạo lực nhằm phản đối chính quyền của bà Boluarte vào cuối tháng 9 vừa rồi.

Bà Dina Boluarte, 63 tuổi, không tham dự phiên họp để tự bào chữa dù được triệu tập. Các nhà lập pháp sau đó đã nhanh chóng tiến hành bỏ phiếu và đạt đủ đa số để thông qua việc bãi nhiệm.

Ngay sau đó, từ dinh tổng thống, bà Boluarte có bài phát biểu ngắn, thừa nhận rằng chính cơ quan từng tuyên thệ nhậm chức cho bà vào cuối năm 2022 nay đã phế truất bà, và cảnh báo rằng hành động này “sẽ ảnh hưởng đến sự ổn định của nền dân chủ quốc gia”. “Tôi luôn kêu gọi sự đoàn kết”, bà nói, đồng thời tiếp tục phủ nhận mọi cáo buộc sai phạm.

Theo Reuters, bà Boluarte bị điều tra vì hàng loạt bê bối, bao gồm việc nhận hối lộ bằng đồng hồ Rolex và trang sức, khai báo tài sản không trung thực, và tăng gấp đôi mức lương tổng thống vào tháng 7 năm nay. Ngoài ra, bà còn bị cáo buộc từ bỏ chức vụ gần hai tuần năm 2023 để phẫu thuật thẩm mỹ mũi mà không thông báo cho Quốc hội, vi phạm quy định hiến pháp.

Những cáo buộc nghiêm trọng nhất nhằm vào bà Boluarte liên quan đến cái chết của hơn 60 người trong các cuộc biểu tình bị lực lượng an ninh đàn áp sau khi cựu tổng thống Pedro Castillo bị lật đổ vào tháng 12/2022. Bà Boluarte khi đó là phó tổng thống và được tuyên thệ kế nhiệm, trở thành nữ tổng thống đầu tiên trong lịch sử Peru.

Tỷ lệ ủng hộ của bà Boluarte trong những tháng gần đây chỉ còn 2% - 4%, khiến bà trở thành một trong những lãnh đạo ít được lòng dân nhất toàn cầu. Việc bà bị phế truất kết thúc gần hai năm cầm quyền đầy sóng gió, tiếp tục chuỗi bất ổn lãnh đạo kéo dài nhiều thập kỷ tại quốc gia vùng Andes.

Trong khi đó, bên ngoài Tòa nhà Quốc hội và Đại sứ quán Ecuador - nơi xuất hiện tin đồn rằng bà Boluarte có thể xin tị nạn - đám đông tụ tập ăn mừng, vẫy cờ, nhảy múa và chơi nhạc cụ suốt đêm.

Cùng lúc, Peru vẫn phải đối mặt với khủng hoảng an ninh nghiêm trọng, từng khiến chính phủ phải ban bố tình trạng khẩn cấp ở Lima và Callao đầu năm nay sau vụ sát hại một nhạc sĩ nổi tiếng.

Xem thêm

Cỡ chữ bài viết: