Ngoài việc tiêu diệt trùm khủng bố Osama bin Laden và làm suy yếu tổ chức khủng bố al-Qaeda, cuộc chiến kéo dài 20 năm của Mỹ tại Afghanistan đã không mang lại nhiều ý nghĩa cho người dân nước này, khi nó bắt đầu và kết thúc cũng bằng việc Taliban nắm quyền.
Quân đội Mỹ canh gác khu vực bên trong sân bay Kabul trước thềm cuộc rút lui, các chiến binh Taliban kiểm soát vùng bên ngoài. Taliban đã đưa ra thời hạn cuối cùng là vào ngày 31 tháng 8 năm 2021 để Mỹ rút toàn bộ quân khỏi Afghanistan.
Một trong những bức ảnh nổi tiếng nhất trong sự kiện Mỹ rút quân khỏi Afghanistan, khi một đứa trẻ sơ sinh được chuyển qua hàng rào cho quân đội Mỹ vào ngày 19 tháng 8 năm 2021. Ảnh: Omar Haidari
Hàng nghìn người Afghanistan tuyệt vọng tranh nhau tìm cách rời khỏi đất nước. Vào cuối tháng 8 năm 2021, họ muốn thoát khỏi đất nước bằng mọi giá, lo sợ việc Taliban từng cai trị rất tàn bạo tại nước này từ năm 1996 đến 2001.
Những người tị nạn chen chúc bên trong chiếc máy bay vận tải C-17 Globemaster III của Không quân Mỹ, chở khoảng 640 người Afghanistan đến Qatar từ Kabul, Afghanistan vào ngày 15 tháng 8 năm 2021. Ảnh: Không quân Mỹ
Một chiến binh Taliban bảo vệ địa điểm xảy ra vụ tấn công liều chết ngày 26 tháng 8 năm 2021 tại sân bay Kabul khi Mỹ và các đồng minh đang tiến hành một cuộc rút quân trong hỗn loạn. Vụ đánh bom do tổ chức Nhà nước Hồi giáo tuyên bố nhận trách nhiệm, đã giết chết 170 người Afghanistan và 13 quân nhân Mỹ.
Sau vụ tấn công liều chết, thi thể của 13 lính Mỹ đã qua đời vào phút chót của cuộc chiến kéo dài 20 năm đã được đưa về nhà. Cuộc chiến mà họ bắt đầu và kết thúc đều với việc Taliban nắm quyền.
Các tên lửa đã được bắn vào sân bay Kabul vào ngày 30 tháng 8, nơi quân đội Mỹ đang gấp rút để hoàn thành việc rút quân khỏi Afghanistan và sơ tán các cộng sự trước mối đe dọa từ các cuộc tấn công của nhóm Nhà nước Hồi giáo.
Các thành viên Taliban ăn mừng sau khi Mỹ rút toàn bộ quân khỏi Afghanistan vào ngày 31 tháng 8 năm 2021. Hơn 70.000 thường dân Afghanistan và Pakistan được ước tính đã thiệt mạng do hậu quả trực tiếp của chiến tranh.
Việc Mỹ rời đi đã chứng kiến sự sụp đổ của nền kinh tế, nhiều khu vực tại Afghanistan đã sớm trở thành những thị trấn ma khi không có người ở ngay trong thời điểm rút quân.
Thủy quân lục chiến Mỹ bảo vệ tại Sân bay Quốc tế Hamid Karzai, ở Kabul, Afghanistan trong những ngày cuối của cuộc chiến. Ảnh: Thủy quân lục chiến Mỹ
Thiếu tướng Lục quân Mỹ Chris Donahue, tư lệnh Sư đoàn Dù 82, bước lên chiếc máy bay vận tải vào đêm ngày 30 rạng sáng ngày 31 tháng 8 năm 2021. Ông là người lính Mỹ cuối cùng rời Afghanistan. Ảnh: Quân đoàn Dù XVIII
Một năm sau khi quân đội Mỹ rút khỏi Afghanistan, nhiều cựu quân nhân Mỹ vẫn bị ám ảnh bởi những gì đã xảy ra ở Afghanistan, đặc biệt là vụ tấn công liều chết kép tại sân bay Kabul vào năm 2021.
Cuộc chiến đã khiến tổng cộng khoảng 176.000 người thiệt mạng, tiêu tốn tới 2313 tỷ USD của các bên và khiến khoảng 6 triệu người Afghanistan phải tị nạn. Cuộc rút lui của quân đội Mỹ còn bị chỉ trích nặng nề khi diễn ra một cách hỗn loạn, khiến thêm nhiều dân thường và binh lính bị thương, cũng như tử vong.
Hoàng Hải (theo Reuters, DW, AP)
