Từ ngày 12 đến 20/8, triển lãm “Nguyễn Đỗ Cung - một huyền thoại”, trưng bày bộ sưu tập gần 120 tác phẩm của họa sĩ Nguyễn Đỗ Cung được nhà sưu tập Lê Quang Tuyến tổ chức tại Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam, số 42 Yết Kiêu, Hà Nội.
Triển lãm hướng tới kỷ niệm 100 năm thành lập Trường Mỹ thuật Đông Dương (1925 - 2025). Ngôi trường này là cái nôi của nhiều thế hệ nghệ sĩ tài hoa, cũng là nơi Nguyễn Đỗ Cung ghi dấu những bước đi quan trọng trong sự nghiệp của mình.
Bộ sưu tập mà nhà sưu tập Lê Quang Tuyến giới thiệu tại triển lãm lần này đã tái hiện một phần quan trọng trong hành trình sáng tác của Nguyễn Đỗ Cung, đồng thời, mở ra bức tranh toàn cảnh về những biến chuyển của đất nước qua từng thời kỳ.
Bên cạnh các tác phẩm thuộc giai đoạn Nam tiến - dấu mốc đặc biệt trong sự nghiệp của họa sĩ, triển lãm còn giới thiệu loạt sáng tác tiêu biểu ở thời kỳ đất nước bước vào giai đoạn phát triển kinh tế - xã hội.
Phong cách hội họa của Nguyễn Đỗ Cung mang đậm tinh thần hiện thực và bản sắc dân tộc, với điểm nhấn là những đề tài gắn liền với đời sống lao động, sản xuất và chiến đấu của nhân dân Việt Nam. Ông đã góp phần định hình nền tảng học thuật cho ngành mỹ thuật Việt Nam, mở đường cho các thế hệ sau tiếp cận di sản bằng góc nhìn khoa học và sáng tạo.
Dù chỉ là một phần nhỏ trong gia tài nghệ thuật của họa sĩ Nguyễn Đỗ Cung nhưng những tác phẩm trong triển lãm sẽ giúp người yêu nghệ thuật hiểu rõ hơn về tài năng, sức sáng tạo của một huyền thoại trong làng hội họa Việt Nam.
Ngoài sáng tác, Nguyễn Đỗ Cung còn cho thấy một tầm nhìn ở lĩnh vực nghiên cứu và bảo tồn mỹ thuật. Ông là người khởi xướng và trực tiếp tham gia xây dựng Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, dành nhiều năm sưu tầm, hệ thống và gìn giữ các tác phẩm tiêu biểu của mỹ thuật dân tộc.
Họa sĩ - nhà nghiên cứu Nguyễn Đỗ Cung (1912 - 1977) là một trong những gương mặt tiêu biểu của nền mỹ thuật hiện đại Việt Nam. Ông là người mở đường cho một quan niệm nghiên cứu và một nhân cách nghệ thuật và là một trong những họa sĩ xuất sắc nhất của nền mỹ thuật Việt Nam thế kỷ XX.
Các tác phẩm sáng tác và nghiên cứu tiêu biểu của ông gồm có: “Chân dung Hồ Chủ tịch” (Sơn dầu - 1946); “Khu di tích La Hai” (Màu bột - 1947); “Dân quân tập bắn” (Màu bột - 1948); “Học hỏi lẫn nhau” (Sơn dầu - 1960); “Khái quát nền nghệ thuật cổ của nhân dân Việt Nam”; “Những di sản kiến trúc cổ Việt Nam”...
Trong sáng tạo mỹ thuật, ông là một họa sĩ tài năng, người đã tìm ra một cốt cách Việt Nam, một tinh thần hội họa Việt Nam hiện đại khi tiếp xúc với nghệ thuật phương Tây khi ông học ở Trường Mỹ thuật Đông Dương.
Với tư cách Viện trưởng Viện Mỹ thuật, ông tiến hành nhiều chuyến điền dã liên tục để tìm ra phong cách tiêu biểu trong kiến trúc, điêu khắc, trang trí và ý nghĩa thực tiễn qua các triều đại phong kiến Việt Nam.
