Theo kết quả điều tra ban đầu, một công ty tư nhân bị cáo buộc đã chiếm đoạt gần 3 tỷ Hryvnia (khoảng 69,8 triệu USD) từ ngân sách nhà nước, trong khi chỉ bàn giao những quả mìn lỗi, tiềm ẩn nguy cơ chết người đối với binh sĩ ngoài tiền tuyến.
Tổng Công tố viên Ukraine Ruslan Kravchenko cho biết công ty này đã ký 5 hợp đồng với Bộ Quốc phòng và các cơ quan quân sự nước này, cam kết cung cấp hơn 360.000 quả mìn với tổng trị giá khoảng vượt 10 tỷ Hryvnia. Tuy nhiên, thay vì đầu tư dây chuyền sản xuất đạt chuẩn, ban lãnh đạo công ty lại sử dụng một pháp nhân “ma”, không có năng lực hay kinh nghiệm, để thực hiện hợp đồng.
Hệ quả là quân đội Ukraine nhận được những quả mìn có sức công phá yếu, thường xuyên không nổ khi tấn công nhưng lại có thể phát nổ bất ngờ trong quá trình thao tác, đe dọa trực tiếp tính mạng binh sĩ.
Cơ quan điều tra Ukraine xác định thiệt hại bao gồm hơn 571 triệu Hryvnia bị lãng phí cho số mìn lỗi đã giao, cùng 2,423 tỷ Hryvnia bị chiếm đoạt dưới danh nghĩa xây dựng dây chuyền sản xuất nhưng thực tế chưa từng vận hành.
Vụ việc bị phanh phui vào cuối năm 2024, sau khi các đơn vị tiền tuyến liên tục báo cáo tình trạng thiếu mìn nghiêm trọng và chất lượng vũ khí không đảm bảo. Kết luận giám định pháp y cho thấy số mìn này không đáp ứng tiêu chuẩn sử dụng trong chiến tranh, với độ tin cậy thấp và tầm sát thương không đạt yêu cầu.
Đáng chú ý, Tổng Công tố viên Kravchenko đã công bố các đoạn ghi âm nội bộ, cho thấy chính những người trong đường dây cũng ý thức rõ mức độ nguy hiểm của số mìn kém chất lượng. Một đoạn hội thoại được hãng UNIAN đăng tải ghi lại lời trao đổi đầy bức xúc:
“Chào buổi sáng! Mấy người vừa gửi cái quái gì cho tôi nữa vậy? Cái gì thế này, các anh đang dùng nguyên liệu tái chế à?”
“Chúng tôi đã gửi một bản chuyển đổi. Thay vì một mặt hàng sản xuất bình thường (mìn), chúng tôi đã tạo ra một bản chuyển đổi từ một số loại đạn dược”.
“Tôi thực sự phát ngấy với tất cả những thứ này rồi. Nếu có bất kỳ ai khác ngoài chúng ta, ý tôi là, nếu lạy trời thông tin này mà lọt ra ngoài, thì ông và tôi sẽ phải ngồi tù đấy!”.
Hiện 10 nghi phạm đã bị xác định trong vụ án, trong đó 4 người đang bị tạm giam. Nếu bị kết tội tham nhũng, các đối tượng này có thể đối mặt mức án lên tới 12 năm tù cùng hình phạt tịch thu toàn bộ tài sản. Ngoài ra, họ còn có nguy cơ bị truy tố thêm các tội danh liên quan đến ngộ sát hoặc sơ suất gây hậu quả nghiêm trọng, nếu số mìn lỗi được xác định là nguyên nhân dẫn đến thương vong cho binh sĩ.
