Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam vừa có công văn gửi các Sở Du lịch, Sở VHTTDL các địa phương về việc mời đăng ký tham gia giải thưởng “Làng Du lịch tốt nhất” năm 2026 do Tổ chức Du lịch Liên hợp quốc tổ chức.
Chương trình “Best Tourism Villages” được UN Tourism khởi xướng từ năm 2021, với mục tiêu khuyến khích các điểm đến nông thôn phát triển du lịch bền vững, đồng thời góp phần thực hiện các mục tiêu của Liên hợp quốc về phát triển bền vững. Những ngôi làng tham gia phải chứng minh được sự nổi bật về tài nguyên thiên nhiên, văn hóa, cùng với các sáng kiến đổi mới trong quản lý và phát triển du lịch.
Theo quy định, mỗi quốc gia thành viên của UN Tourism được đề cử tối đa 8 làng tham gia xét chọn mỗi năm. Hồ sơ ứng cử phải được chuẩn bị bằng tiếng Anh theo biểu mẫu của UN Tourism và gửi về Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam trước ngày 25/5/2026 để tổng hợp và lựa chọn 8 ứng viên tiêu biểu nhất.
Hội đồng tư vấn độc lập sẽ đánh giá các hồ sơ dựa trên nhiều tiêu chí như bảo tồn văn hóa, phát triển kinh tế – xã hội – môi trường bền vững, liên kết chuỗi giá trị du lịch, quản trị điểm đến, cơ sở hạ tầng và mức độ an toàn cho du khách.
Trên bản đồ du lịch thế giới, những ngôi làng từng được vinh danh trong mạng lưới Best Tourism Villages đã trở thành những điểm đến giàu sức hút. Không chỉ là nơi nghỉ dưỡng, chúng còn được xem như những “bảo tàng sống” của văn hóa, nơi du khách có thể cảm nhận nhịp sống cộng đồng, trải nghiệm nghề truyền thống và khám phá cách con người gìn giữ bản sắc trong quá trình hội nhập với thế giới.
Hiện tại, Tổ chức Du lịch Liên hợp quốc đã trao giải thưởng "Làng du lịch tốt nhất" cho 236 ngôi làng trên toàn thế giới.
Trong đó, Việt Nam có 5 làng du lịch được UN Tourism công nhận là "Làng du lịch tốt nhất" là làng Tân Hóa ở Quảng Trị, làng Thái Hải ở Thái Nguyên, làng rau Trà Quế ở Đà Nẵng, thôn Lô Lô chải ở Tuyên Quang và làng Du lịch cộng đồng Quỳnh Sơn ở Lạng Sơn.
Những mô hình ấy cho thấy một nguyên lý quan trọng của du lịch nông thôn: cộng đồng phải là trung tâm của quá trình phát triển. Khi người dân địa phương trực tiếp tham gia xây dựng sản phẩm du lịch, gìn giữ văn hóa và hưởng lợi từ hoạt động du lịch, mô hình này mới có thể vận hành bền vững.
Theo nhiều chuyên gia du lịch, Việt Nam sở hữu hàng nghìn làng quê hội tụ những yếu tố mà du lịch thế giới đang tìm kiếm: cảnh quan thiên nhiên nguyên sơ, nền văn hóa bản địa đa dạng, các nghề thủ công lâu đời và nền ẩm thực phong phú. Đây là nguồn tài nguyên quý giá, nhưng cũng đặt ra bài toán về cách khai thác hợp lý.
