Vĩnh biệt người phụ nữ kéo cờ Tổ quốc trong Lễ Tuyên ngôn Độc lập năm 1945

(CLO) GS Lê Thi - người con gái Hà thành năm xưa vinh dự được giao kéo lá cờ Tổ quốc ngày Lễ Tuyên ngôn Độc lập năm 1945- đã vĩnh biệt cõi tạm đúng vào những ngày tháng Tám lịch sử, hướng tới kỷ niệm 70 năm nền độc lập dân tộc.
GS Lê Thi

GS Lê Thi

Khó có thể kể hết số lần GS Lê Thi xuất hiện trên truyền thông với những hồi ức về ngày Lễ độc lập đầu tiên cách đây 75 khi bà vinh dự được trực tiếp được tham gia, góp mặt.

Thời điểm đó, GS Lê Thi- tên thật là Dương Thị Thoa- còn là cô sinh viên trường Đồng Khánh (nay là trường Trưng Vương, Hà Nội).

Là con gái cưng của nhà giáo nổi tiếng, hiệu trưởng trường Bưởi, liệt sĩ Dương Quảng Hàm, cô nữ sinh Lê Thi sớm giác ngộ cách mạng. Công việc của bà là cùng đội phụ nữ cứu quốc đi tuyên truyền, vận động người dân ủng hộ cách mạng.

Khi cách ngày 2/9/1945 khoảng hơn 1 tuần, tôi nhận được lệnh của cấp trên đi vận động tất cả phụ nữ Hàng Bông tập hát Quốc ca, đi đều bước, chọn quần áo, trang phục mặc chỉnh tề, nghiêm trang để chờ đến ngày trọng đại"- bà Lê Thi nhớ lại về những ngày tháng Tám lịch sử.

Sáng 2/9/1945, Lê Thi đến từng gia đình vận động người dân tham gia cuộc mít tinh vào buổi chiều. Đúng 14h, bà dẫn đầu đoàn phụ nữ cứu quốc tiến về quảng trường Ba Đình.

Phụ nữ chúng tôi hôm đó, ăn vận áo dài trắng, quần trắng, riêng tôi cầm trên tay một cây gậy bằng gỗ, trên đường đi vào quảng trường vừa đi vừa hô 1,2...1,2... đi đều bước”- bà Lê Thi kể. 

Khoảng 13h30 ngày 2.9.1945, hàng vạn đồng bào đã sẵn sàng chờ đến giờ phút Bác Hồ đọc Tuyên ngôn Độc lập. Chúng tôi đang đứng hồi hộp chờ đợi cuộc mít tinh sắp bắt đầu, bỗng nhiên một đại diện Ban tổ chức đến chỗ đoàn phụ nữ chúng tôi yêu cầu cử một đại diện lên kéo cờ. Có lẽ đó là sự ngẫu nhiên vì khi đó tôi đứng ở hàng đầu. Tôi rất lo vì đây là sự kiện trọng đại, tôi lại chưa được chuẩn bị gì. Nếu có bất cứ sai sót nào dễ ảnh hưởng đến buổi lễ. May là tôi thuộc bài Tiến quân ca nên kéo cờ lên đến đỉnh là vừa hết nhạc. Lúc đấy, tôi mới dám thở phào nhẹ nhõm"- bà Lê Thi sau này nhớ lại về giờ phút lịch sử. 

Trong lúc bước lên lễ đài, cô nữ sinh Lê Thi gặp một người chị đứng ngay ngắn một góc. Cô mở lời: "Chị với em lên lễ đài, chị nâng cờ, em kéo". Người phụ nữ kéo cờ ấy, phải đến 20 năm sau, giáo sư LêThi mới biết đó là bà Đàm Thị Loan, người dân tộc Tày, vợ Đại tướng Hoàng Văn Thái.

Vào đúng ngày lịch sử ấy, nhiều năm sau, ngày 2/9/1997, 2 người phụ nữ ấy đã có cơ hội gặp nhau lần nữa và chụp chung với nhau bức hình tại Quảng trường Ba Đình. 

Cũng chính trong buổi lễ tại Quảng trường Ba Đình ngày ấy, lần đầu tiên bà Thi được nhìn thấy Bác Hồ. “Lúc nhìn thấy Bác Hồ, tôi nghĩ sao Bác ăn mặc giản dị thế, Bác mặc bộ kaki trắng, đi đôi dép cao su. Bác khác hẳn với tưởng tượng của tôi"- bà Thi nhớ lại. Với bà, thời khắc ấy, bà mãi mãi khắc ghi trong cuộc đời. 

Bà Lê Thi (trái) và bà Đàm Thị Loan năm 1987

Bà Lê Thi (trái) và bà Đàm Thị Loan năm 1987

Sau ngày độc lập, bà Lê Thi hăng hái tham gia các phong trào cách mạng, bà được bầu làm Bí thư Hội Phụ nữ cứu quốc khu Hoàn Kiếm, làm Phó Bí thư Hội Phụ nữ cứu quốc tỉnh Vĩnh Phúc...

Năm 1956, bà Lê Thi được cử đi học lớp lý luận cao cấp đầu tiên của trường Nguyễn Ái Quốc (nay là Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh). Bà được phong giáo sư triết học, sau đó làm Viện trưởng Viện Triết học Việt Nam. Khi về hưu, bà cùng một số người sáng lập trung tâm nghiên cứu phụ nữ và gia đình, sau này chuyển thành Viện Gia đình và Giới.

PV 

Xem thêm

Hoàn thiện cơ sở pháp lý cho hoạt động giám sát điều ước quốc tế

Hoàn thiện cơ sở pháp lý cho hoạt động giám sát điều ước quốc tế

(CLO) Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã ký ban hành Nghị quyết số 13/2026/UBTVQH16 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và Hội đồng nhân dân về phối hợp giám sát việc thực hiện điều ước quốc tế, thỏa thuận quốc tế.

Quốc hội bỏ phiếu phê chuẩn bổ nhiệm Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải

Quốc hội bỏ phiếu phê chuẩn bổ nhiệm Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải

(CLO) Ngày 3/8, tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã bỏ phiếu kín phê chuẩn đề nghị của Thủ tướng Chính phủ về việc bổ nhiệm ông Nguyễn Tiến Hải, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, quyền Bộ trưởng Bộ Nội vụ, giữ chức Bộ trưởng Bộ Nội vụ nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Hoa Kỳ trong phát triển công nghệ chiến lược và trí tuệ nhân tạo

Thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Hoa Kỳ trong phát triển công nghệ chiến lược và trí tuệ nhân tạo

(CLO) Chiều 3/8, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Phạm Đức Long đã làm việc với Đoàn doanh nghiệp công nghệ Hoa Kỳ do ông Patrick Sweeney, Nhà sáng lập và Điều hành American Kestrel Group, làm Trưởng đoàn. Hai bên trao đổi về cơ hội hợp tác trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược, trí tuệ nhân tạo (AI), hạ tầng số, viễn thông, dữ liệu và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

FDI là điểm sáng, xuất khẩu lập kỷ lục, Chính phủ quyết liệt thúc đẩy tăng trưởng

FDI là điểm sáng, xuất khẩu lập kỷ lục, Chính phủ quyết liệt thúc đẩy tăng trưởng

(CLO) Theo Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đặng Xuân Phong, Người phát ngôn của Chính phủ, kinh tế vĩ mô tiếp tục ổn định, thu hút FDI tăng mạnh, giải ngân đầu tư công cải thiện và nhiều chỉ tiêu sản xuất, xuất khẩu lập kỷ lục là những điểm sáng trong bức tranh kinh tế - xã hội 7 tháng đầu năm 2026. 

Cả nước còn 48.078 thôn, tổ dân phố sau sắp xếp

Cả nước còn 48.078 thôn, tổ dân phố sau sắp xếp

(CLO) Bà Nguyễn Thị Hà - Thứ trưởng Bộ Nội vụ cho biết, đến nay, 34/34 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đã hoàn thành việc sắp xếp thôn, tổ dân phố theo đúng yêu cầu của Bộ Chính trị và Chính phủ. Kết quả, sau sắp xếp, số lượng thôn, tổ dân phố trên cả nước giảm từ 89.589 xuống còn 48.078, giảm 41.511 đơn vị, tương đương 46,33%.

Đổi mới truyền thông chính sách gắn với chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo

Đổi mới truyền thông chính sách gắn với chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo

(CLO) Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi) đã bổ sung các quy định về mục đích, nội dung, hình thức, trách nhiệm truyền thông chính sách và quy định các phương thức phổ biến, giáo dục pháp luật mới gắn với ứng dụng công nghệ số, mạng xã hội, trí tuệ nhân tạo để tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận pháp luật.

Quyết liệt thể chế hóa chủ trương của Đảng, không để lỡ thời cơ phát triển của đất nước

Quyết liệt thể chế hóa chủ trương của Đảng, không để lỡ thời cơ phát triển của đất nước

(CLO) Đúng 8 giờ 30 phút ngày 3/8, Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI khai mạc trọng thể tại Hội trường Diên Hồng, Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội. Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh: "Kỳ họp thể hiện quyết tâm chính trị, tinh thần chủ động, hành động quyết liệt, thực chất của Quốc hội, Chính phủ, các cơ quan trong việc thể chế và thực thi ngay các chủ trương của Đảng, đáp ứng yêu cầu, nguyện vọng của người dân, doanh nghiệp, không chậm trễ, không để lỡ thời cơ phát triển của đất nước”.

Hiểu đúng Nghị quyết 21 để không mắc 'bẫy' tâm lý trên thị trường chung cư

Hiểu đúng Nghị quyết 21 để không mắc 'bẫy' tâm lý trên thị trường chung cư

(CLO) Sau khi Nghị quyết số 21-NQ/TW được ban hành, thông tin về việc chung cư xây mới sẽ có thời hạn sử dụng đã tạo nhiều luồng ý kiến trên thị trường bất động sản. Theo các chuyên gia, điều người dân cần quan tâm không phải là tâm lý lo ngại "mất quyền sở hữu", mà là hiểu đúng quy định về niên hạn công trình, quyền tài sản và nghĩa vụ của chủ sở hữu. 

Chủ tịch Quốc hội: Bảo đảm pháp luật đi vào cuộc sống ngay từ ngày đầu có hiệu lực

Chủ tịch Quốc hội: Bảo đảm pháp luật đi vào cuộc sống ngay từ ngày đầu có hiệu lực

(CLO) Chiều 2/8, tại Nhà Quốc hội, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì Hội nghị gặp mặt các Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội, Tổ trưởng Tổ đảng để trao đổi, thống nhất một số nội dung trọng tâm trước Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.

Cỡ chữ bài viết: