Theo anh Nguyễn Chí Hùng - con nuôi nhạc sĩ, ông qua đời sau nhiều tháng chống chọi với bệnh tật tuổi già. Lễ nhập quan và viếng sẽ diễn ra vào sáng 30/3 tại Nhà tang lễ Quốc gia phía Nam (quận Gò Vấp).
Lễ truy điệu sẽ tổ chức vào sáng 31/3 trước khi linh cữu được an táng tại Nghĩa trang Hoa viên Bình Dương.
Nhạc sĩ Lư Nhất Vũ (1936-2025). Ảnh: Nguyễn Á
Nhạc sĩ Trương Quang Lục - tác giả Vàm Cỏ Đông - bày tỏ sự tiếc thương khi mất đi một người bạn, một cây đại thụ của nền âm nhạc Việt Nam. Hơn 50 năm quen biết, ông luôn ngưỡng mộ khả năng sáng tác dồi dào của nhạc sĩ Lư Nhất Vũ, ngay cả trong những năm tháng chiến tranh gian khó. Ông nhận định: "Âm nhạc của anh, nhất là giai đoạn sau thống nhất, mang đậm tinh thần dân tộc nhưng vẫn rất hiện đại. Điều đó kết nối chúng tôi trong suốt nhiều thập kỷ".
Nhạc sĩ Lư Nhất Vũ sinh năm 1935 tại Bình Dương. Ông từng tham gia phong trào đấu tranh của học sinh - sinh viên miền Nam trước khi tập kết ra Bắc. Sau khi tốt nghiệp khoa sáng tác Trường Âm nhạc Việt Nam (nay là Nhạc viện Hà Nội) năm 1962, ông công tác tại Đoàn ca múa miền Nam và nhiều đơn vị nghệ thuật khác, không ngừng cống hiến cho nền âm nhạc cách mạng.
Năm 1970, ông vượt Trường Sơn trở lại chiến trường miền Nam, hoạt động tại Tiểu ban Văn nghệ Giải phóng. Những năm tháng lăn lộn ở miền Tây Nam Bộ đã hun đúc nên hàng loạt tác phẩm âm nhạc sống mãi với thời gian như Hàng em mang tới chiến hào, Cô gái Sài Gòn đi tải đạn, Bên tượng đài Bác Hồ, Tiếng cồng vượt thác...
Không chỉ là nhạc sĩ tài hoa, Lư Nhất Vũ cùng vợ - nhà thơ Lê Giang - đã dành hơn 40 năm sưu tầm, biên soạn các tài liệu quý giá về dân ca Việt Nam. Hai ông bà rong ruổi khắp đất nước, từ mũi Cà Mau đến miền Bắc, để lưu giữ và phát triển những làn điệu dân ca đang dần mai một. Công trình của họ được ghi dấu qua các tác phẩm như Dân ca Bến Tre, Dân ca Kiên Giang, Hò - Lý trong dân ca người Việt...
Một trong những sáng tác tiêu biểu mang đậm âm hưởng dân ca Nam Bộ của ông là Bài ca đất phương Nam (1997), ca khúc chủ đề của bộ phim Đất phương Nam. Nhạc phẩm này không chỉ gây xúc động bởi ca từ mộc mạc mà còn vẽ nên bức tranh đầy hùng vĩ về vùng đất Gáo Giồng, Đồng Tháp Mười.
Năm 2019, vợ chồng nhạc sĩ đã hiến tặng toàn bộ thư viện gia đình, bao gồm sách, tài liệu nghiên cứu âm nhạc, băng đĩa dân ca... cho nhạc sĩ Trần Vương Thạch - nguyên Giám đốc Nhà hát Giao hưởng Nhạc Vũ kịch TP HCM. Đây là món quà vô giá để thế hệ sau tiếp tục gìn giữ và phát huy tinh hoa âm nhạc dân tộc.
Sự ra đi của nhạc sĩ Lư Nhất Vũ là mất mát lớn đối với nền âm nhạc Việt Nam. Tuy nhiên, những di sản ông để lại sẽ mãi trường tồn cùng bao thế hệ yêu nhạc nước nhà.
Ngoài sự nghiệp âm nhạc đồ sộ với nhiều ca khúc nổi tiếng, Nhạc sĩ Lư Nhất Vũ cũng là tác giả loạt công trình nghiên cứu về dân ca Nam Bộ như: Tìm hiểu dân ca Nam Bộ (1983), Dân ca người Việt ở Nam Bộ (1986), Nhạc và Đời (1989), 300 điệu lý Nam Bộ (2002), Hò trong dân ca Việt Nam (2004), Hát ru Việt Nam (2005), Lý trong dân ca người Việt (2006); Nói thơ - Nói vè - Thơ rơi Nam Bộ (2010); Hành khúc giải phóng (2011); Đi tìm kho báu vô hình (2014); Vi vu tình đời (2022)...
Ông được Trung tâm sách Kỷ lục Việt Nam xác lập kỷ lục Nhạc sĩ có nhiều công trình sưu tầm và nghiên cứu thể loại dân ca Việt Nam.
Vân Anh
