Rất ít ngày lễ xuất hiện với mục đích duy nhất là đối mặt với một cuộc khủng hoảng toàn cầu. Tuy nhiên, "Ngày Trái đất" ra đời vào năm 1970 vẫn tiếp tục sứ mệnh của mình. Ngày lễ này được thành lập bởi Thượng nghị sĩ bang Wisconsin (Hoa Kỳ), Gaylord Nelson với mục tiêu giáo dục người dân về các vấn đề môi trường.
Một trong những tòa nhà mới nhất của Đại học Quốc gia Singapore, Trường Thiết kế & Môi trường 4 là một cấu trúc hoàn toàn không có mạng lưới hoàn chỉnh với các quảng trường và không gian làm việc mở. - Ảnh: Rory Gardiner
Kể từ đó, trong những năm qua, với sự gia tăng của các trận cháy rừng, lũ lụt và lốc xoáy hủy diệt, nhu cầu hành động vì môi trường trở nên sâu sắc hơn bao giờ hết. May mắn thay, một số kiến trúc sư nổi tiếng nhất thế giới đang chung tay chống lại biến đổi khí hậu với các thiết kế phát thải ròng bằng “0”.
Một tòa nhà không phát thải ròng sẽ giúp tiết kiệm năng lượng vô cùng hiệu quả, vì nó tạo ra đủ năng lượng tái tạo không chứa carbon để tự cung tự cấp. Những tòa nhà bền vững mới hoàn thành trên khắp thế giới đang thiết lập một tiêu chuẩn vàng cho kiến trúc thân thiện với môi trường.
Từ San Diego đến Copenhagen, các kiến trúc thân thiện với môi trường được thiết kết và xây dựng là những hành động thiết thực để hưởng ứng Ngày Trái đất năm nay.
CopenHill (Copenhagen, Đan Mạch)
Nhà máy điện tích hợp khu vui chơi giải trí CopenHill (Copenhagen, Đan Mạch) - Ảnh: Rasmus Hjortshoj / BIG
CopenHill là nỗ lực hợp tác giữa một số tên tuổi lớn nhất trong ngành kiến trúc, bao gồm Bjarke Ingels Group, SLA, AKT, Lüchinger+Meyer, MOE và Rambøll. Kiến trúc độc đáo của nhà máy điện này giúp nơi đây trở thành địa điểm tham quan du lịch nổi tiếng tại Đan Mạch.
Với dốc trượt tuyết, đường mòn đi bộ và tường leo núi, khách tham quan có thể dành cả ngày để khám phá nhà máy điện độc đáo này. Mục tiêu của nhóm kiến trúc sư là thiết kế và chuyển đổi nhà máy điện rộng 12497 m2 thành một cơ sở chuyển hóa chất thải năng lượng kiêm trung tâm giải trí đô thị.
Khai trương vào năm 2019, tại Amager, Copenhagen, CopenHill là một trong những nhà máy đốt chất thải bền vững nhất thế giới, loại bỏ khí CO2 thông qua khói và hoạt động với hiệu suất 110%. Nhà máy cũng cung cấp điện cho gần 600.000 người dân và hệ thống sưởi của khu vực.
Khách sạn Marcel (New Haven, Connecticut)
Khách sạn Marcel (New Haven, Connecticut) thuộc trường phái kiến trúc thô mộc - Ảnh: Pat Krupa / Hotel Marcel
Trừ một vài trường hợp ngoại lệ, hầu hết các tòa nhà theo chủ nghĩa thô mộc đều là những công trình cũ kỹ. Trên thực tế, chúng thường có tuổi đời vài thập kỷ. Trường hợp điển hình là Hotel Marcel, một khách sạn bê tông dự kiến khai trương vào ngày 12 tháng 5, ở New Haven, Connecticut. Khách sạn mới được xây dựng, nhưng nó nằm trong khuôn viên của một kiệt tác mang tính biểu tượng của chủ nghĩa thô mộc.
Tòa nhà được thiết kế bởi chính Marcel Breuer, cha đẻ của phong trào nghệ thuật này. Công trình sau đó được sử dụng làm trụ sở chính của Công ty Cao su Armstrong. Sau khi công ty này chuyển đi, tòa nhà bị bỏ hoang trong nhiều thập kỷ. Cuối cùng, phần lớn công trình đã bị phá bỏ trong khi những gì còn sót lại bắt đầu đổ nát.
Tuy nhiên, vào năm 2020, kỹ sư phần mềm và kiến trúc sư Bruce Redman Becker đã ký hợp đồng thuê trọn đời kiến trúc này. Ông đã mua tòa nhà và dành hai năm tiếp theo hợp tác với Dutch East Design để biến nó thành Khách sạn Marcel có 165 phòng.
Mục đích của ông là để tri ân người tiên phong của chủ nghĩa kiến trúc thô mộc. Khách sạn cũng có tính bền vững cao, với chín dãy phòng lịch sử, nhà hàng và quán bar đầy đủ dịch vụ tiêu chuẩn Mỹ, sảnh thư viện và không gian hội họp rộng 650m2. Đây là một khách sạn được chứng nhận Passive House, nằm trong một tòa nhà có phát thải ròng bằng “0” với chứng nhận LEED Platinum.
La Jolla Commons (San Diego, California)
La Jolla Commons (San Diego, California) nơi đặt trụ sở công ty LPL Financial nằm ẩn mình trong thị trấn thông minh bên bờ biển - Ảnh: Ric Sechrest / La Jolla Commons
Được thiết kế bởi giám đốc AECOM, Paul Danna, tòa tháp 13 tầng, rộng 28081 m2, nơi đặt trụ sở công ty LPL Financial nằm ẩn mình trong thị trấn thông minh bên bờ biển. Từ năm 2008, tòa tháp tự hào là công trình duy nhất đạt mức phát thải ròng bằng “0” của La Jolla. Với mặt ngoài chủ yếu là kính với lớp phủ hai lớp tiết kiệm năng lượng, tòa nhà văn phòng có khả năng đạt được độ trung tính carbon hàng năm thông qua thiết kế hiệu suất cao và pin nhiên liệu tại chỗ tạo ra nhiều điện hơn so với mức sử dụng của tòa nhà và người thuê. Chưa kể, công trình kiến trúc bền vững của Nam California tự hào có hệ thống phân phối không khí dưới sàn và mạng lưới nước tái chế rộng lớn, được sử dụng để làm mát và tưới tiêu.
Trụ sở chính của Tập đoàn BEEAH (Sharjah, UAE)
Trụ sở chính của Tập đoàn BEEAH (Sharjah, UAE) với thiết kế như một cồn cát ẩn mình trong sa mạc - Ảnh: Hufton + Crow
Được thiết kế bởi vị kiến trúc sư quá cố Zaha Hadid, trụ sở rộng gần 2787 m2 của Tập đoàn BEEAH mới ra mắt gần đây tại thành phố Sharjah, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất là tòa nhà phát thải ròng bằng “0” đầu tiên do công ty Zaha Hadid Architects (ZHA) thiết kế.
Tòa nhà này mang cùng ngôn ngữ thiết kế với bộ sưu tập các dự án độc đáo khác của công ty trên khắp thế giới. Những thiết kế của ZHA đều mang phong cách tương lai. Các yếu tố tránh phát thải ròng phát huy tác dụng trong nhiều giai đoạn, bắt đầu với hệ thống quang điện, tạo ra đủ năng lượng để đáp ứng nhu cầu cao điểm vào mùa hè. Điều này rất cần thiết trong những tháng nóng cao điểm với nhiệt độ cao khủng khiếp. Các kiến trúc sư cũng sử dụng tối thiểu năng lượng để xây dựng tòa nhà bằng cách tận dụng hầu hết các vật liệu xây dựng tái chế.
Bên cạnh tính bền vững, dự án do Sara Sheikh Akbari dẫn đầu được truyền cảm hứng rất nhiều từ khung cảnh sa mạc xung quanh, biểu hiện ở các mái nhà cong nhẹ, gần như lộng gió của tòa nhà. Chúng được thiết kế để mô phỏng hình dáng của các cồn cát gần đó.
Đại học Quốc gia Singapore
Trường Thiết kế & Môi trường 4 (SDE4) thuộc Đại học Quốc gia Singapore mở đầu cho xu hướng thiết kế mới - Ảnh: Rory Gardiner
Ngôi trường nằm trong không gian nhiều cây xanh - Ảnh: Rory Gardiner
Công trình tận dụng đối đa không gian cho sự kết nối với thiên nhiên - Ảnh: Rory Gardiner
Thiết kế độc đáo của tòa nhà giúp các sinh viên có được view rất đẹp, thoáng, gợi mở cho những sáng tạo - Ảnh: Rory Gardiner
Một trong những tòa nhà mới nhất của Đại học Quốc gia Singapore, Trường Thiết kế & Môi trường 4 (SDE4), mở đầu cho xu hướng thiết kế mới, và là công trình xây dựng đầu tiên phát thải ròng bằng “0” tại quốc gia này.
Là đứa con tinh thần của Serie Architects và Multiply Architects, SDE4 được thiết kế để trở thành “nguyên mẫu của thiết kế bền vững”, thể hiện mong muốn của Singapore trong việc thúc đẩy cả giáo dục và tính bền vững ở Đông Nam Á.
Với không gian rộng gần 2787 m2, cao sáu tầng, tòa nhà mới sẽ trở thành một tấm gương cho hành trình Singapore hướng tới một tương lai bền vững hơn. Đây cũng là một tòa nhà đầy phong cách, kiểu dáng đẹp, hoàn chỉnh với quảng trường, không gian công cộng ngoài trời, hội thảo, trung tâm nghiên cứu, quán cà phê và thư viện, tất cả đều nằm giữa một khu rừng rậm rạp.
Trụ sở công ty phần mềm Atlassian (Sydney, Australia)
Trụ sở công ty phần mềm Atlassian (Sydney, Australia) - Ảnh: SHoP Architects và BVN
Công ty phần mềm Úc Atlassian đã thuê công ty SHoP Architects có trụ sở tại New York và công ty địa phương BVN để thiết kế trụ sở mới ở Sydney. Tòa nhà cao 183m với 40 tầng dự kiến sẽ khánh thành vào năm 2025.
Theo lời hứa của công ty, công trình sẽ chạy bằng 100% năng lượng tái tạo và hoạt động với mức phát thải ròng bằng “0”. Bên cạnh đó, đây sẽ là “tòa nhà hỗn hợp cao nhất thế giới làm bằng gỗ”.
Huyền Linh (Theo Architectural Digest)
