Đập Dashixia, nằm ở trung và hạ lưu sông Kumarak thuộc địa khu Aksu, được thiết kế bởi Tổng công ty Kỹ thuật Năng lượng Trung Quốc, có chiều cao 247 mét - tương đương một tòa nhà 80 tầng. Đây là đập đá đổ bê tông cao nhất thế giới, loại đập vốn được ưa chuộng trong vài thập kỷ qua nhờ tính an toàn, chi phí thấp và khả năng phù hợp cho các công trình cao.
Theo Đài CGTN, dự án là công trình đập đầu tiên trên thế giới được hoàn thiện bằng quy trình xây dựng thông minh toàn diện, bao gồm cả thiết bị không người lái. Công nghệ bản sao kỹ thuật số, AI và blockchain được ứng dụng để mô phỏng in 3D, giúp vượt qua thách thức về địa chấn và địa chất.
Khi hoàn thành vào năm tới, đập Dashixia có khả năng chứa 1,17 tỷ mét khối nước, cung cấp nguồn nước tưới cho hơn 533.000 ha đất nông nghiệp ở lưu vực sông Aksu và sông Tarim, đồng thời hỗ trợ kiểm soát lũ.
Nhà máy thủy điện đi kèm có công suất 750.000 kW, dự kiến sản xuất 1,9 tỷ kWh điện mỗi năm, đủ để cung cấp cho khoảng 180.000 hộ gia đình tại Mỹ, theo ước tính của Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ.
Tờ China Daily cho biết dự án sử dụng hàng loạt công nghệ tiên tiến như hệ thống thông tin địa lý, điện toán đám mây, AI và mô hình thông tin xây dựng (BIM). Nhờ đó, việc đóng nắp đập được thực hiện sớm hơn 8 tháng so với kế hoạch.
Theo Wang Fengbin, phó kỹ sư trưởng Tập đoàn Gezhouba Trung Quốc, BIM giúp tạo ra kho dữ liệu lớn phục vụ giám sát, trong khi hệ thống đám mây hỗ trợ quản lý toàn diện, kết hợp cùng các mạng lưới quan trắc khí tượng, thủy văn, chất lượng không khí và địa chấn.
Các nghiên cứu trước đây, như công bố trên tạp chí Soil Dynamics and Earthquake Engineering năm 2014, cũng chỉ ra rằng đập đá đổ bê tông có khả năng chống chịu động đất tốt hơn so với đập đá đổ lõi đất.
Bên cạnh yếu tố kỹ thuật, biện pháp bảo tồn môi trường cũng được áp dụng. CGTN đưa tin, khoảng 140.000 con cá đã được thả xuống khu vực nhằm duy trì đa dạng sinh học của lưu vực sông Tarim.
