Nhân viên làm việc tại Mediatrac, một công ty khởi nghiệp phân tích dữ liệu ở Jakarta: ASEAN đã chứng kiến sự phục hồi mạnh mẽ trong các giao dịch khởi nghiệp trong năm nay. Ảnh: Reuters.
Năm nay được cho là một năm bội thu đối với các công ty khởi nghiệp trong Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á khi họ đang tìm cách gây quỹ cho những thương vụ kinh doanh của mình, giá trị đầu tư của các thương vụ đã tăng vọt lên mức cao chưa từng thấy kể cả trong năm 2019, khi đại dịch COVID-19 xảy ra.
Mặc dù đại dịch đang lan rộng ra trong khối 10 quốc gia Đông Nam Á, khiến các nhà đầu tư và các công ty trẻ không dễ gặp mặt trực tiếp để đàm thoại, nhưng giá trị thương vụ đã đạt 11,7 tỷ USD chỉ trong nửa đầu năm nay.
Theo một báo cáo của DealStreetAsia, một công ty truyền thông có trụ sở tại Singapore thuộc tập đoàn Nikkei, giá trị các thương vụ khởi nghiệp trong 6 tháng đã đứng top đầu với 8,5 tỷ USD trong cả năm ngoái và 8,8 tỷ USD được ghi nhận vào năm 2019.
Andi Haswidi, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu ASEAN tại hãng tin tài chính cho hay: “Các nhà quản lý quỹ và các công ty khởi nghiệp đã có thời gian thích nghi với điều bình thường mới này và hiện được trang bị tốt hơn để đối phó với hậu quả của đại dịch hơn một năm trước”.
So với cùng kỳ năm ngoái, giá trị giao dịch trong 6 tháng đầu năm 2021 đã tăng hơn gấp đôi so với 5,1 tỷ USD được ghi nhận trong nửa đầu năm ngoái và 4,6 tỷ USD được ghi nhận trong 6 tháng đầu năm 2019.
Haswidi viết: “Các lĩnh vực phát triển thịnh vượng trong thời kỳ đại dịch, chẳng hạn như fintech, thương mại điện tử, công nghệ y tế và hậu cần, sẽ tiếp tục thu hút thêm quỹ để mở rộng.”
Các giao dịch hàng đầu trong quý II năm nay bao gồm công ty khởi nghiệp phân tích bán lẻ Trax có trụ sở tại Singapore, chuỗi bán lẻ VinCommerce và nền tảng bán lẻ tiêu dùng CrownX, hai công ty sau đều có trụ sở tại Việt Nam.
Trax đã huy động được 640 triệu USD trong vòng Series E, với những người ủng hộ như BlackRock và SoftBank Vision Fund. Trong lĩnh vực cổ phần tư nhân, thương vụ của VinCommerce của Việt Nam có trị giá 410 triệu USD, với SK South East Asia Investment là nhà đầu tư, trong khi thương vụ của CrownX cũng của Việt Nam trị giá 400 triệu USD. Danh sách các nhà đầu tư của CrownX bao gồm Alibaba Group và Baring Private Equity Asia.
Theo dữ liệu của DealStreetAsia, lĩnh vực bán lẻ kỹ thuật số đang thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư mạo hiểm và cổ phần tư nhân, với lĩnh vực đạt được 1,45 tỷ USD trong các giao dịch, đây là lĩnh vực thu hút nhiều đầu tư nhất trong số các ngành được khảo sát.
Báo cáo của DealStreetAsia cũng nhận rằng các công ty khởi nghiệp về y tế từ xa chiếm 9 trong số 16 thương vụ mà các công ty khởi nghiệp công nghệ sức khỏe đã chốt trong quý II. Công nghệ y tế nói chung là một trong những lĩnh vực hoạt động tốt nhất ở Đông Nam Á về số lượng giao dịch.
Báo cáo của DealStreetAsia nhấn mạnh rằng khối lượng giao dịch trong quý 2 năm nay đã tăng lên mức cao mới là 231, vượt xa tất cả các quý trước đó kể từ ba tháng đầu năm 2019, trong thời gian trước COVID..
Xu hướng đi lên của Đông Nam Á trong hoạt động giao dịch được phản ánh trong khu vực Châu Á - Thái Bình Dương rộng lớn hơn. Theo dữ liệu và công ty phân tích GlobalData, khu vực này đã chứng kiến mức tăng trưởng hàng tháng là 56,6% trong các giao dịch trong tháng 6. Công ty cho biết tổng cộng 1.190 giao dịch - sáp nhập và mua lại, cổ phần tư nhân và tài trợ mạo hiểm - đã được công bố tại Châu Á - Thái Bình Dương vào tháng 6, so với 760 giao dịch được công bố vào tháng trước.
Aurojyoti Bose, nhà phân tích hàng đầu của GlobalData cho biết: “Hoạt động giao dịch dường như đang trên đà hồi phục, với tâm lý nhà đầu tư đang có được niềm tin do tiến độ tiêm phòng ở hầu hết các thị trường APAC chính”. Hoạt động giao dịch tăng trưởng theo tháng trong tháng 6 tại các thị trường chính, bao gồm Trung Quốc ở mức 142,3%, Ấn Độ là 30,2%, Nhật Bản là 11,8%, Hàn Quốc là 43,7% và Hồng Kông là 29,4%.
So với tháng 5, tháng 6 vừa qua đã chứng kiến khối lượng thương vụ tài trợ mạo hiểm tăng 91,3%, mua bán và sáp nhập tăng 24,9% và cổ phần tư nhân tăng 15,6%.
ASEAN đã chứng kiến sự quan tâm mạnh mẽ của các nhà đầu tư đến các công ty khởi nghiệp công nghệ của khối, khi các kỳ lân trong khu vực - các công ty trẻ có giá trị hơn 1 tỷ USD - đã thúc đẩy làn sóng số hóa để củng cố vị thế thống trị của họ.
Trong báo cáo của mình, DealStreetAsia cho biết các đợt chào bán lần đầu ra công chúng sắp tới của các kỳ lân ASEAN, chẳng hạn như Bukalapak, Grab và GoTo, dự kiến sẽ sinh ra nhiều IPO công nghệ hơn và tạo ra nhiều sự quan tâm hơn đến tài sản Đông Nam Á của các nhà đầu tư toàn cầu.
Đặc biệt, trong khối ASIAN, Philippines đã ghi nhận mức tăng lớn nhất trong hoạt động trong quý II năm nay, ghi nhận 14 giao dịch, nhiều hơn gấp đôi so với sáu giao dịch từng thấy trong hai quý trước đó. Haswidi của DealStreetAsia cho biết: “Các công ty khởi nghiệp nước nhà đã huy động được 227 triệu USD, dẫn đầu là quỹ 167 triệu USD của Voyager Innovations.”
Singapore chiếm tỷ trọng lớn về giao dịch, chiếm một nửa tổng giá trị trong ASEAN trong quý II. Nước này thu hút 2,85 tỷ USD cho 113 thương vụ, ít thay đổi so với 2,97 tỷ USD của quý đầu tiên và 111 thương vụ.
Swarup Gupta, giám đốc ngành tại Economist Intelligence Unit, lưu ý rằng Singapore được đánh giá cao về chính sách đầu tư nước ngoài, kiểm soát ngoại thương và hối đoái.
Ông nói với Nikkei Asia: “Chính quyền thành phố thể hiện một thị trường hấp dẫn đối với các nhà đầu tư nước ngoài, nhờ vào môi trường đầu tư tự do, chế độ chính trị và kinh doanh ổn định và minh bạch, cơ sở hạ tầng đẳng cấp thế giới, lực lượng lao động có trình độ cao, nền kinh tế cạnh tranh và hệ thống thuế thuận lợi.”
Gupta chỉ ra rằng Singapore đã thông qua Đạo luật Công ty Vốn biến đổi vào tháng 1 năm 2020, đây là chất xúc tác chính cho hoạt động đầu tư ở nước này.
Ông dự đoán: “Kết quả của những yếu tố này, Singapore sẽ củng cố vị trí của mình như một trung tâm quản lý tài sản và giữ vị trí là một trong những quốc gia giàu có nhất ở châu Á.”
Huy Hoàng
