Đi tìm từng cuốn sách cho con
“Cứ nghĩ sát năm học thì nhà sách sẽ có đủ sách, nhưng tôi đi mấy nơi vẫn thiếu vài cuốn. Có hôm mua được 7-8 cuốn, còn thiếu một, hai cuốn lại phải tìm tiếp”, chị Liên Hương kể.
Theo chị, điều khiến phụ huynh sốt ruột không hẳn là không có sách, mà là khó mua đủ một bộ tại cùng một nơi. Có cửa hàng còn phần lớn đầu sách nhưng thiếu đúng cuốn con cần; nơi khác có cuốn đó nhưng lại thiếu những cuốn đã mua trước.
“Đi làm cả ngày, tối tranh thủ đưa con đi mua sách, cứ phải chạy nhiều nhà sách cũng khá mất thời gian. Năm học mới đến gần nên gia đình nào cũng muốn chuẩn bị xong cho con sớm”, chị nói.
Câu chuyện của chị Hương không phải trường hợp cá biệt. Những ngày cận năm học mới, một số phụ huynh phản ánh tình trạng phải mua sách theo kiểu “gom từng cuốn”, trong khi trên tổng thể, nguồn cung sách giáo khoa năm nay được đánh giá dồi dào hơn đáng kể.
Theo Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN), tính đến ngày 15/8, đơn vị cùng hệ thống các công ty phát hành đã cung ứng 220 triệu bản sách giáo khoa và 76 triệu bản sách bài tập, sách tham khảo ra thị trường.
So với cùng kỳ năm 2025, sản lượng sách giáo khoa đạt 148%, sách bài tập và sách tham khảo đạt 119%.
NXBGDVN cho biết thêm 8 triệu bản sách giáo khoa và 2 triệu bản sách bài tập đang được gấp rút điều chuyển, chuẩn bị cung ứng theo nhu cầu thực tế, với mục tiêu không để học sinh thiếu sách trước ngày khai giảng.
Vậy vì sao nguồn sách tăng mạnh nhưng phụ huynh vẫn có lúc phải đi tìm từng cuốn?
Không hẳn thiếu sách, mà thiếu đúng nơi, đúng lúc
Theo NXBGDVN, nhu cầu mua sách lẻ tăng mạnh vào cuối tháng 7 và đầu tháng 8. Một bộ phận phụ huynh không chỉ mua sách cho con sử dụng mà còn mua thêm bộ thứ hai để tại lớp, giúp học sinh giảm việc mang vác.
Nhiều gia đình cũng muốn mua sách sớm để con làm quen, đọc trước chương trình. Khi nhu cầu cùng dồn vào một khoảng thời gian ngắn, một số cửa hàng có thể nhanh chóng hết một vài đầu sách.
Bởi vậy, có thể xảy ra nghịch lý: Nguồn cung trên toàn hệ thống không thiếu, nhưng một điểm bán cụ thể lại thiếu đúng cuốn phụ huynh đang cần.
Một nguyên nhân khác nằm ở khâu đăng ký mua sách tại trường. NXBGDVN cho biết một số trường chưa đặt mua sách tập trung qua các đơn vị phát hành do chờ đợi chính sách miễn phí sách giáo khoa. Khi học sinh không nhận sách từ nhà trường, phụ huynh phải tự mua lẻ, khiến áp lực dồn lên các cửa hàng trong thời gian ngắn.
“Giá như trường thông báo và phát sách sớm thì phụ huynh đỡ phải tự tìm. Khi đã phải mua lẻ, chúng tôi cũng không biết chỗ nào chắc chắn có đủ cả bộ”, chị Hương nói.
Phụ huynh có thể “mua nhầm” vì thiếu thông tin
Theo NXBGDVN, một vấn đề khác là một số phụ huynh chưa cập nhật đầy đủ thông tin về sách giáo khoa sử dụng trong năm học 2026-2027.
Từ năm học này, “Kết nối tri thức với cuộc sống” là bộ sách giáo khoa thống nhất trên toàn quốc. Tuy nhiên, do chưa nắm rõ thông tin, một số phụ huynh không tiếp nhận sách có logo của bộ “Kết nối tri thức với cuộc sống”, thậm chí có trường hợp đã mua nhưng yêu cầu trả lại vì cho rằng đó không phải sách sử dụng trong năm học mới.
Một số đầu sách cũng có nội dung cập nhật, điều chỉnh được thông báo trực tuyến trên nền tảng taphuan.nxbgd.vn. Tuy nhiên, việc chưa nắm được thông tin này khiến một số người mua băn khoăn khi nhận thấy nội dung trên sách giấy chưa được chỉnh sửa trực tiếp.
Ngoài ra, mạng lưới phân phối cũng là một phần của câu chuyện. Không phải nhà sách nào cũng nhập sách giáo khoa, đặc biệt những cửa hàng nằm ngoài hệ thống phân phối của NXBGDVN. Các chương trình thiện nguyện mua số lượng lớn sách để tặng học sinh, thư viện trường học cũng có thể khiến một số điểm bán khan hàng tạm thời.
Như vậy, bài toán sách giáo khoa năm nay dường như không nằm ở việc có đủ sách hay không, mà còn ở việc đúng sách có đến đúng nơi vào đúng thời điểm hay không.
NXBGDVN cho biết đang tiếp tục theo dõi nhu cầu thực tế tại từng địa phương để điều chuyển sách, bảo đảm học sinh có đủ sách trước ngày khai giảng.
Đơn vị này khuyến nghị phụ huynh ưu tiên tra cứu hệ thống phân phối chính thống trước khi mua, đồng thời có thể sử dụng sách giáo khoa điện tử miễn phí để cập nhật nội dung và phục vụ học tập. Với những cuốn sách cũ còn sử dụng tốt, phụ huynh cũng có thể tiếp tục tận dụng để tiết kiệm chi phí.
Với chị Hương, điều chị mong muốn rất đơn giản: “Chỉ cần biết chắc mình phải mua những cuốn nào và đến một nơi có thể mua đủ thì phụ huynh đỡ vất vả hơn nhiều”.
