Một trận động đất mạnh 7,8 độ richter xảy ra ngoài khơi miền nam Philippines sáng ngày 8/6 đã khiến ít nhất 32 người thiệt mạng, hơn 200 người bị thương và gây ra sóng thần cao tới 1 mét tràn vào nhiều khu vực ven biển. Đây là trận động đất mạnh nhất tại Philippines từ đầu năm đến nay.
Theo giới chức địa phương, thành phố cảng General Santos là khu vực chịu thiệt hại nặng nề nhất khi hàng loạt công trình, chủ yếu là nhà thấp tầng, bị sập hoặc hư hại nghiêm trọng. Ít nhất 12 người vẫn đang mất tích, các đội cứu hộ khẩn trương tìm kiếm những người có thể mắc kẹt dưới đống đổ nát của siêu thị, nhà kho, trường học và nhiều công trình khác.
Tại tỉnh Sarangani, một vụ sạt lở đất ở đô thị Glan đã khiến 13 người thiệt mạng. Ngoài ra, 4 người khác trong tỉnh cũng được xác nhận tử vong. Phần lớn các nạn nhân còn lại thiệt mạng do nhà cửa sập đổ hoặc bị mảnh vỡ rơi trúng tại các tỉnh South Cotabato, Davao Occidental và đảo Balut.
Viện Núi lửa và Địa chấn Philippines cho biết, tâm chấn nằm ngoài khơi đảo Mindanao, ở độ sâu khoảng 33 km, cách thị trấn Maasim thuộc tỉnh Sarangani khoảng 32 km về phía tây nam. Giám đốc cơ quan này cảnh báo người dân không nên vội trở lại các công trình bị hư hại do nguy cơ sập đổ từ các dư chấn tiếp theo.
Trận động đất xảy ra lúc 07:37 sáng theo giờ địa phương.
Tại thị trấn Malita thuộc tỉnh Davao Occidental, hơn 100 học sinh và hàng chục giáo viên đang tham gia lễ chào cờ đầu tuần thì động đất xảy ra. Hiệu trưởng Rosavel Cachuela cho biết nhiều học sinh nhỏ tuổi đã bật khóc và la hét trong hoảng loạn và không ghi nhận thương vong nghiêm trọng.
Sóng thần cao khoảng 1 mét đã được ghi nhận tại các tỉnh Sultan Kudarat và Sarangani, trong khi thị trấn Kiamba hứng chịu đợt sóng cao tới 1,4 mét. Tại tỉnh Zamboanga del Sur, sáu căn nhà sàn ven biển bị hư hại do sóng lớn sau động đất.
Tác động của trận động đất lan rộng ra khu vực. Indonesia ghi nhận sóng thần cao 83 cm ngoài khơi đảo Sulawesi, Palau xuất hiện sóng cao khoảng 30 cm, trong khi Nhật Bản phát hiện sóng cao tới 20 cm tại đảo Chichijima và thị trấn Kushimoto. Rung chấn cũng được cảm nhận tại bang Sabah của Malaysia.
Sân bay quốc tế General Santos đã phải tạm thời đóng cửa để kiểm tra an toàn, dẫn đến việc hủy 17 chuyến bay nội địa. Một phần của tòa nhà thương mại bốn tầng tại địa phương cũng bị sập, dù toàn bộ nhân viên bên trong đã kịp sơ tán.
Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. đã ra lệnh đình chỉ các lớp học tại những khu vực bị ảnh hưởng và chỉ đạo các cơ quan cứu trợ khẩn cấp triển khai công tác ứng phó. Ông khẳng định chính phủ trung ương sẽ huy động mọi nguồn lực để hỗ trợ người dân Mindanao.
Mỹ tuyên bố đang phối hợp chặt chẽ với chính phủ Philippines và sẵn sàng hỗ trợ các nỗ lực cứu hộ, cứu trợ. Pháp và New Zealand cũng gửi thông điệp chia sẻ và cam kết hỗ trợ Manila nếu cần thiết.
Khoảng 5 giờ sau động đất, Trung tâm Cảnh báo Sóng thần Thái Bình Dương thông báo mối đe dọa sóng thần đã cơ bản chấm dứt. Giới chức Philippines sau đó cũng dỡ bỏ toàn bộ cảnh báo sóng thần trong buổi chiều cùng ngày.
Philippines nằm trên “Vành đai lửa” Thái Bình Dương - khu vực có hoạt động địa chấn và núi lửa mạnh nhất thế giới - nên thường xuyên hứng chịu các trận động đất và phun trào núi lửa. Quốc gia này cũng là một trong những nước dễ bị tổn thương nhất trước thiên tai, với khoảng 20 cơn bão nhiệt đới và áp thấp nhiệt đới đổ bộ mỗi năm.
