Các nghiên cứu khoa học cho thấy chất này có nguy cơ tích tụ sinh học, gây độc môi trường và có thể làm rối loạn nội tiết nếu tiếp xúc lâu dài.
Bộ Y tế vừa quyết định thu hồi và rút giấy phép lưu hành 291 sản phẩm mỹ phẩm do chứa Octamethylcyclotetrasiloxane (D4) – hoạt chất mới được Hội đồng Mỹ phẩm ASEAN đưa vào danh mục chất cấm sử dụng trong mỹ phẩm.
Ngay trong ngày 3/3, Cục Quản lý Dược yêu cầu các doanh nghiệp nhanh chóng thông báo tới toàn bộ hệ thống phân phối, khẩn trương thu hồi sản phẩm vi phạm trên thị trường và tổ chức tiêu hủy theo quy định.
Danh sách bị thu hồi gồm nhiều dòng mỹ phẩm chăm sóc da, trang điểm và chăm sóc tóc, thuộc cả thương hiệu trong nước lẫn quốc tế. Một số sản phẩm quen thuộc với người tiêu dùng như nước tẩy trang Paula’s Choice Gentle Touch, kem chống nắng Nitipon Physical SPF50 PA+++ hay tinh chất dưỡng tóc Attachment Hair Repair cũng nằm trong danh sách.
Theo bác sĩ Nguyễn Tiến Thành, thành viên Hội Da liễu Việt Nam, D4 là hợp chất thuộc nhóm silicone bay hơi dạng vòng. Trước đây, chất này được nhiều hãng mỹ phẩm sử dụng để tạo độ trơn mượt, giúp sản phẩm dễ tán trên da và mang lại cảm giác mềm mịn khi sử dụng.
Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy D4 có khả năng tồn lưu lâu trong môi trường và tích tụ sinh học, đặc biệt gây độc đối với sinh vật thủy sinh. Một số dữ liệu khoa học cũng chỉ ra chất này có thể ảnh hưởng đến hệ nội tiết nếu con người tiếp xúc lâu dài với nồng độ cao.
Dù vậy, các chuyên gia cho rằng người tiêu dùng không nên quá hoang mang. Theo bác sĩ Thành, nguy cơ đối với sức khỏe phụ thuộc nhiều vào liều lượng và thời gian tiếp xúc. Việc ASEAN đưa D4 vào danh mục cấm chủ yếu dựa trên nguyên tắc phòng ngừa rủi ro và bảo vệ môi trường, thay vì xuất phát từ những nguy cơ cấp tính đối với người sử dụng.
“Người từng dùng các sản phẩm chứa D4 không cần thực hiện xét nghiệm hay điều trị y tế đặc biệt”, bác sĩ nói, đồng thời khuyến cáo người tiêu dùng nên ngừng sử dụng các sản phẩm nằm trong danh sách thu hồi và lựa chọn mỹ phẩm có nguồn gốc rõ ràng, đã được đăng ký với cơ quan quản lý.
Các chuyên gia cũng cho rằng sự việc lần này là lời cảnh báo đối với các doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh mỹ phẩm. Các đơn vị cần rà soát lại toàn bộ công thức sản phẩm và chuỗi cung ứng nguyên liệu để bảo đảm tuân thủ các quy định mới.
Theo giới chuyên môn, việc cơ quan quản lý thường xuyên cập nhật danh mục chất cấm khi xuất hiện bằng chứng khoa học mới là bước đi cần thiết nhằm duy trì tiêu chuẩn an toàn cao nhất cho người tiêu dùng và môi trường.
