Dự án phim Việt thắng tuyệt đối
Sau thành công của Chợ dự án phim lần thứ 3 năm 2018, trong khuôn khổ Liên hoan Phim Quốc tế Hà Nội 2022, Cục Điện ảnh tiếp tục phối hợp với Công ty BHD tổ chức Chợ dự án phim (Film project market).
Diễn ra từ ngày 8 đến 12/11, sáu dự án điện ảnh tham gia vòng thuyết trình năm nay chia đều trong hai hạng mục Chợ dự án phim quốc tế và Chợ dự án phim trong nước. Ban Giám khảo sẽ chọn ra từ danh sách này một dự án tốt nhất để trao giải thưởng tiền mặt trị giá 50 triệu đồng.
Ở hạng mục quốc tế có 3 dự án: “The Beer girl in Yangoon” - nhà sản xuất John Badalu Matulatan, đạo diễn Sein Lyan Tun (Indonesia/Myanmar); “Bada” - nhà sản xuất Yun Ho yang, đạo diễn Ji Un choi (Hàn Quốc); “Be with you” - nhà sản xuất Charles Lei, đạo diễn Lutao Wang (Trung Quốc). Hạng mục trong nước gồm có “Chúa đất” của đạo diễn Đỗ Thanh Sơn, “Chachacha” của đạo diễn Đỗ Quốc Trung và “Ai đã tạo ra con người” của đạo diễn Lê Bình Giang. Kết quả, giải nhất dành cho đạo diễn Đỗ Thanh Sơn với dự án “Chúa đất”; Giải của Ban Giám khảo đã được trao cho dự án “Chachacha” của đạo diễn trẻ Đỗ Quốc Trung.
Thứ trưởng Tạ Quang Đông và Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Marc E.Knapper tặng hoa Ban Giám khảo và các đạo diễn tham dự Chợ dự án phim HANIFF 2022.
Kịch bản phim “Chúa đất” được chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Đỗ Bích Thúy. Chị được nhiều người nhớ tới với những truyện ngắn về đề tài miền núi, như “Sau những mùa trăng”, “Tiếng đàn môi sau bờ rào đá”, “Ngải đắng ở trên núi”, “Đêm cá nổi”… Một trong số đó đã được chuyển thể thành kịch bản phim “Chuyện của Pao” nổi tiếng.
“Chúa đất” mượn một bi kịch tình yêu từ 200 năm trước của cặp trai gái người Mông để nói về mâu thuẫn giai cấp, sự đàn áp bóc lột của người giàu với người nghèo. Đó là câu chuyện về Sùng Chúa Đà, một thổ ty người Mông nổi tiếng tàn ác ở vùng Đường Thượng, Yên Minh, Hà Giang. Xính - cô gái trẻ như bông hoa trên đỉnh núi cao - chẳng may lọt vào mắt chúa đất và Thào Chá Vàng đã nghĩ ra được giải pháp gần như không tưởng để cứu người vợ tương lai của mình. Tất cả hiển hiện như một cuốn phim quay từ từ, nhịp điệu chậm rãi như cuộc sống của người Mông trên núi…
“Chachacha” là tên một điệu nhảy, nhưng cũng là ẩn dụ mà đạo diễn trẻ Đỗ Quốc Trung sử dụng để nói lên sự đứt gãy trong suy nghĩ giữa các thế hệ sống trong một gia đình - vấn đề chung của xã hội hiện đại. Ý tưởng phim xoay quanh câu chuyện người cháu đang cố dạy người ông cao tuổi điệu nhảy Cha Cha Cha để thắng cuộc thi khiêu vũ trên truyền hình. Nếu thắng, người ông sẽ dùng tiền thưởng để đi mua ngay nấm mồ mà ông mơ ước, còn người cháu lại muốn mua chiếc máy lạnh nhằm thoát khỏi mùa hè Hà Nội oi bức.
Phần trình bày ý tưởng của Quốc Trung đã đem về cho anh Giải thưởng của Ban Giám khảo. Đây vốn là một giải thưởng không có trong dự tính ban đầu (chỉ trao 1 giải nhất). Với giải thưởng này, Quốc Trung được nhà tài trợ của Chợ dự án phim cung cấp thiết bị quay phim. Đây là khoản chi phí lớn, có thể chiếm tới 50-60% tổng số tiền thực hiện bộ phim.
Nhà làm phim trẻ có thêm “giấy thông hành”
Liên hoan Phim Quốc tế Hà Nội từng là “cái nôi” chắp cánh cho nhiều bộ phim được thực hiện. Tuy nhiên, việc thu hút được vốn đầu tư tại Chợ dự án phim của các nhà sản xuất không phải là câu chuyện đơn giản. Chia sẻ về những khó khăn trong quá trình thu hút kinh phí làm phim, đạo diễn Lê Bình Giang cho rằng, trên thực tế, nhà đầu tư trong nước không mấy “mặn mà” với những bộ phim nghệ thuật. Để tăng cơ hội nhận được vốn, các đạo diễn đành “mang chuông đi đánh xứ người”.
Một cảnh trong phim “Trời sáng rồi, ta ngủ đi thôi” của đạo diễn Chung Chí Công.
“Bản thân tôi cùng nhiều đạo diễn Việt Nam khác phải lặn lội đến các Liên hoan phim quốc tế, tuy nhiên đây cũng không phải hành trình dễ dàng bởi sự cạnh tranh khốc liệt của cả trăm hồ sơ chất lượng đến từ nhiều nền điện ảnh trên thế giới. Có những trường hợp phải mất tới 5-7 năm, hoặc lâu hơn nữa mới có thể có tiền sản xuất phim”, đạo diễn Lê Bình Giang nói.
Từng mất 8 năm đem “Chachacha” đi khắp các liên hoan phim như Busan (Hàn Quốc), Lorcano (Thụy Sĩ), Đài Bắc (Đài Loan - Trung Quốc)... nhưng vẫn “tay trắng”, Đỗ Quốc Trung vô cùng vui mừng khi nghĩ đến viễn cảnh có thể quay phim ngay tại Hà Nội, nơi diễn ra bối cảnh của phim. “Giải thưởng sẽ như một tấm giấy thông hành để tôi kêu gọi các nhà đầu tư cũng như có thể đến quay tại những địa điểm đẹp của Thủ đô một cách dễ dàng hơn. Hy vọng rằng đến kỳ HANIFF tiếp theo, tôi có thể mang đến bộ phim này”, đạo diễn Đỗ Đức Trung chia sẻ.
Dù đã có nhiều năm chinh chiến ở lĩnh vực truyền hình trong vai trò đạo diễn và phim dài tập, đạo diễn Thanh Sơn vẫn coi giải thưởng chợ dự án phim là nguồn động viên vô cùng lớn để anh tự tin thực hiện dự án khi đã hoàn thiện kịch bản.
“Đây là dự án tôi đã ấp ủ 2-3 năm nay, một phần bị cản trở vì dịch bệnh. Số tiền giải thưởng không phải quá lớn nhưng chắc chắn cũng không quá nhỏ. Thực chất, điều có tính quyết định nhất, hạnh phúc nhất với giải thưởng này chính là những động lực, tiền đề để giúp tôi tin tưởng đi kêu gọi thêm kinh phí cho dự án”, Đạo diễn Thanh Sơn cho biết.
Mở ra cơ hội tiếp cận xu hướng mới
Điện ảnh là một cuộc chơi vô cùng tốn kém. Mỗi bộ phim ra đời đòi hỏi sự đầu tư rất lớn về tài chính. Bởi thế, Chợ dự án phim là một trong những hoạt động nghề nghiệp thu hút được sự quan tâm của giới chuyên môn tại mỗi kỳ Liên hoan phim. Đây là nơi gặp gỡ và trải nghiệm của các nhà sản xuất, đạo diễn, biên kịch, để họ không chỉ giới thiệu dự án làm phim với các nhà đầu tư mà còn có cơ hội tiếp cận với các xu hướng sáng tác mới của điện ảnh thế giới thông qua các cuộc hội thảo, gặp gỡ và thuyết trình tại chợ dự án.
Theo Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Tạ Quang Đông, hoạt động Chợ dự án phim sẽ khuyến khích các nhà làm phim trẻ của Việt Nam giao lưu với các đồng nghiệp quốc tế, tiếp cận với các xu hướng sáng tác mới; đồng thời có cơ hội tham gia các liên hoan phim quốc tế lớn trong khu vực. Minh chứng là một số dự án đã được trao giải nhất tại các Chợ dự án phim HANIFF như “John Denver Trending” (Philippines); “Đập cánh giữa không trung” (Việt Nam). Sau khi hoàn thành, các bộ phim đã tham gia nhiều Liên hoan phim quốc tế danh giá trên thế giới và đạt được nhiều giải thưởng lớn.
Đạo diễn Đỗ Quốc Trung nhận giải nhất Chợ dự án phim cho dự án “Chachacha”
Đồng quan điểm, đại diện Ban Giám khảo ông Nguyễn Phan Quang Bình - Chủ tịch Công ty BHD cho hay, với sự hỗ trợ về tài chính và chuyên môn từ Chợ dự án phim, đạo diễn Chung Chí Công đã hoàn thành phim điện ảnh đầu tay nhan đề “Trời sáng rồi, ta ngủ đi thôi”. Dự án “John Denver Trending” của Arden Rod Contez nhận đầu tư của Chợ dự án phim cũng được hoàn thiện và đều ra rạp năm 2019, tức chỉ một năm sau khi các dự án giành chiến thắng.
Ông Nguyễn Phan Quang Bình khẳng định, Chợ dự án phim HANIFF luôn hướng đến việc trở thành bản lề cho người làm phim tiềm năng. “Ở lần tổ chức thứ tư, Chợ dự án phim vẫn giữ tinh thần tạo ra bước đệm, đặt những viên gạch đầu tiên cho các dự án thực sự có tiềm năng, nối dài các thành công trước đó”- ông Quang Bình chia sẻ.
T.Toàn