Từ một mối tình dang dở…
Theo truyền thuyết được lưu truyền qua nhiều thế hệ, chợ tình Khâu Vai bắt nguồn từ câu chuyện tình buồn giữa chàng Ba (người Nùng) và nàng Út (người Giáy).
Họ yêu nhau tha thiết nhưng lại vấp phải sự ngăn cản của hai dòng tộc. Mâu thuẫn giữa hai cộng đồng khiến tình yêu ấy không thể đi đến kết thúc trọn vẹn. Để tránh xung đột, hai người buộc phải chia tay.
Trước khi rời xa, họ đã hẹn nhau một điều giản dị nhưng sâu sắc: mỗi năm, vào ngày 27/3 âm lịch, sẽ quay lại Khâu Vai để gặp lại nhau.
Chợ tình Khâu Vai được tổ chức tại xã Khâu Vai, nằm giữa vùng cao nguyên đá thuộc tỉnh Tuyên Quang
Không gian lễ hội trải rộng tại khu vực Mê cung đá, Miếu Ông – Miếu Bà và trung tâm xã, tạo nên một bức tranh vừa hoang sơ, vừa đậm chất văn hóa bản địa.
Lễ hội diễn ra vào hai ngày 26-27/3 âm lịch năm nay.
…đến phiên chợ của ký ức và tình người
Khác với bất kỳ phiên chợ nào khác, chợ tình Khâu Vai không có sự ồn ào của mua bán, không có cảnh mặc cả hay trao đổi hàng hóa.
Người ta đến đây chỉ với một mục đích duy nhất: gặp lại người cũ.
Có những người đã có gia đình, có cuộc sống riêng, nhưng vẫn trở lại Khâu Vai mỗi năm. Ở đây, họ có thể trò chuyện, tâm sự, hát cho nhau nghe những làn điệu dân ca quen thuộc, kể về những tháng ngày đã qua mà không bị ràng buộc hay phán xét.
Chính sự bao dung trong quan niệm ấy đã tạo nên nét đặc trưng rất riêng của chợ tình Khâu Vai - nơi quá khứ được trân trọng, nhưng không làm tổn thương hiện tại.
Trong khuôn khổ lễ hội năm nay, UBND xã Khâu Vai dự kiến tổ chức nhiều trò chơi dân gian, hội thi đặc sắc vùng.
Trọng tâm lễ hội có Lễ khai mạc, chương trình nghệ thuật "Khâu Vai - Phiên chợ tình mãi gọi", hát đối giao duyên, lễ cầu duyên và các môn thể thao dân tộc.
Trong đó có các phần thi như: Đua lợn đen, dê khỏe dê đẹp, thi dã bánh dày, leo cột...
Không chỉ là chuỗi hoạt động chính mang đậm màu sắc lễ hội, “Chợ tình Khâu Vai” năm 2026 còn mở ra một không gian trải nghiệm phong phú dành cho du khách. Tại đây, du khách có thể tự do check-in tại những điểm nhấn đặc trưng như Mê cung đá, “Giếng se duyên”, Miếu Ông - Miếu Bà; đồng thời khám phá cảnh quan lòng hồ thủy điện Nho Quế qua hoạt động đi thuyền.
Không gian lễ hội còn tạo điều kiện để du khách hóa thân trong trang phục các dân tộc bản địa, trực tiếp tham gia các trò chơi dân gian và trải nghiệm đời sống văn hóa truyền thống như hát, múa, địu ngô, địu nước. Bên cạnh đó, khu ẩm thực với 10 gian hàng truyền thống mang đến cơ hội thưởng thức những món ăn đặc trưng từ nông sản địa phương như mèn mén, thắng cố, ngô nướng, rượu ngô…, góp phần tái hiện sinh động không khí phiên chợ vùng cao, nơi giao thoa giữa văn hóa, ẩm thực và trải nghiệm du lịch độc đáo.
