Nghị quyết 222 của Quốc hội đã chính thức thông qua việc thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại TP.HCM và Đà Nẵng. Hai đô thị lớn này sẽ được trao nhiều cơ chế, chính sách đặc thù về thuế, đất đai, quản lý hành chính và thử nghiệm các sản phẩm tài chính mới, nhằm biến nơi đây thành điểm đến hấp dẫn của dòng vốn toàn cầu, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và nâng cao vị thế Việt Nam trên bản đồ tài chính thế giới.
Trước lợi thế về chính sách, Bộ Công Thương đang soạn thảo Nghị định quy định về chính sách xuất nhập khẩu hàng hóa, phân phối hàng hóa và dịch vụ, sàn giao dịch hàng hóa, hoạt động của Sở giao dịch hàng hóa trong Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.
Trong dự thảo này, Bộ Công Thương đề xuất thành lập 5 sàn giao dịch mới trong Trung tâm tài chính quốc tế, bao gồm: Sàn giao dịch hàng hóa phát sinh, sàn giao dịch sản phẩm văn hóa nghệ thuật, sàn giao dịch kim loại quý hiếm, sàn giao dịch sản phẩm tài chính xanh và sàn giao dịch chuyên biệt, nền tảng giao dịch số mới.
Trong đó, sàn giao dịch kim loại quý hiếm được phép hoạt động khi có quy trình quản lý hoạt động thanh toán, lưu ký, chuyển giao tài sản thông qua các tổ chức tài chính, ngân hàng lưu ký đáp ứng chuẩn mực an toàn theo quy định pháp luật.
Đối với giao dịch có giá trị lớn hoặc đối với lô hàng kim loại quý hiếm, sàn giao dịch và các tổ chức, cá nhân tham gia giao dịch có trách nhiệm thực hiện việc xác minh nguồn gốc, xuất xứ của kim loại quý hiếm; thực hiện đăng ký với cơ quan quản lý chuyên ngành theo quy định của pháp luật; đồng thời báo cáo, cập nhật thông tin về giao dịch theo chế độ báo cáo do Trung tâm Tài chính Quốc tế quy định.
Sàn giao dịch phải thiết lập các biện pháp, quy trình phòng chống rửa tiền, buôn lậu, gian lận đối với giao dịch kim loại quý; rà soát, báo cáo giao dịch bất thường và phối hợp với cơ quan chức năng xử lý.
Đối với sàn giao dịch sản phẩm tài chính xanh, việc niêm yết, giao dịch sản phẩm tài chính xanh chỉ thực hiện đối với sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn, tiêu chí môi trường do Bộ Tài chính và Bộ Nông nghiệp và Môi trường quy định trên cơ sở tham khảo thông lệ và tiêu chuẩn quốc tế.
Sàn giao dịch có trách nhiệm công khai, minh bạch báo cáo kiểm toán độc lập về tính chất “xanh”, quy trình thẩm định và dòng vốn đầu tư của sản phẩm giao dịch.
Khi phát hiện sản phẩm không đáp ứng tiêu chí “xanh” hoặc có dấu hiệu sai phạm, sàn giao dịch phải tạm dừng giao dịch, đình chỉ niêm yết và thông báo cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Sàn giao dịch chuyên biệt, nền tảng giao dịch số mới sẽ là nền tảng giao dịch số mới, sàn giao dịch chuyên biệt được vận hành chính thức sau khi hoàn thành giai đoạn thử nghiệm (sandbox) theo hướng dẫn của Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế phối hợp với cơ quan quản lý chuyên ngành.
Nền tảng, sàn giao dịch chỉ được phép vận hành chính thức khi đáp ứng yêu cầu về bảo mật, an toàn thông tin, được cấp phép theo đúng quy trình kiểm định của cơ quan có thẩm quyền.
Trong quá trình hoạt động, nếu phát hiện nguy cơ rủi ro hệ thống, vi phạm quyền riêng tư, bảo mật dữ liệu, Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế có thẩm quyền đình chỉ ngay nền tảng, sàn giao dịch và báo cáo cơ quan chức năng để xử lý kịp thời.
Hồ sơ quản lý, bộ quy chế nội bộ vận hành của nền tảng giao dịch số, sàn giao dịch chuyên biệt phải công khai tiêu chí bảo mật, quy trình xử lý sự cố, bảo đảm trách nhiệm pháp lý của các chủ thể liên quan.
