Thông tin từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường, theo báo cáo từ các địa phương, từ đầu năm đến nay, cả nước ghi nhận 225 ổ dịch dịch tả lợn châu Phi tại 23 tỉnh, thành phố, qua đó buộc phải tiêu hủy gần 12.900 con lợn.
Bên cạnh đó, có 6 ổ dịch viêm da nổi cục xuất hiện tại 4 tỉnh, làm 18 con trâu bò mắc bệnh, trong đó 8 con chết và bị tiêu hủy. Đáng chú ý, có 7 ổ dịch cúm gia cầm A/H5N1 tại 4 tỉnh đã khiến hơn 24.600 gia cầm chết và tiêu hủy.
Ngoài ra, có 42 ca bệnh dại trên động vật được ghi nhận tại 26 xã thuộc 9 tỉnh; theo báo cáo của Bộ Y tế, đã có 7 người tử vong vì bệnh dại tại 7 địa phương.
Các chuyên gia nhận định, trong bối cảnh hoạt động giao thương, vận chuyển động vật gia tăng cùng với điều kiện thời tiết chuyển mùa thuận lợi cho mầm bệnh phát triển, nguy cơ các loại dịch bệnh nguy hiểm trên đàn gia súc, gia cầm tiếp tục phát sinh và lây lan trong thời gian tới là rất cao.
Trước tình hình này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố khẩn trương chỉ đạo triển khai “Tháng tổng vệ sinh, khử trùng, tiêu độc môi trường” đợt 1 năm 2026 nhằm chủ động phòng, chống dịch bệnh trên vật nuôi và các bệnh lây truyền giữa động vật và người.
Theo đó, UBND cấp tỉnh ban hành văn bản chỉ đạo, giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các sở, ngành và chính quyền cấp xã tổ chức thực hiện, đồng thời bố trí đầy đủ kinh phí để đảm bảo hiệu quả.
Ở cơ sở, chính quyền cấp xã thành lập các đội thực hiện tổng vệ sinh, phun thuốc sát trùng tại khu vực chăn nuôi hộ gia đình, bãi chăn thả, chợ buôn bán động vật sống, điểm thu gom, trung chuyển động vật và sản phẩm động vật tươi sống. Các khu vực từng có dịch, nơi chôn lấp, xử lý tiêu hủy động vật mắc bệnh và điểm tập kết chất thải chăn nuôi cũng bắt buộc phải khử trùng.
Cơ quan quản lý lưu ý việc phun thuốc sát trùng cần được thực hiện sau khi đã vệ sinh cơ giới như quét dọn, cọ rửa, phát quang để nâng cao hiệu quả tiêu độc. Đối với các cơ sở chăn nuôi, giết mổ tập trung, cơ sở ấp trứng gia cầm, thủy cầm, chủ cơ sở phải chủ động kinh phí, tổ chức vệ sinh, khử trùng khu vực sản xuất và vùng phụ cận dưới sự giám sát của chính quyền và cơ quan thú y.
Tại các tuyến biên giới, đường mòn, lối mở, nơi thường xảy ra tình trạng vận chuyển gia súc, gia cầm qua lại, các địa phương cần áp dụng biện pháp vệ sinh, sát trùng chặt chẽ; cơ quan kiểm dịch động vật phối hợp với lực lượng chức năng tại cửa khẩu tổ chức khử trùng phương tiện vận chuyển động vật, sản phẩm động vật xuất nhập qua cửa khẩu.
Ngoài việc tổng vệ sinh môi trường, các địa phương được yêu cầu tổ chức tiêm phòng đại trà, đặc biệt tại khu vực đang có dịch, từng có dịch hoặc có nguy cơ cao. Đàn vật nuôi đã được tiêm nhưng sắp hết hoặc đã hết thời gian miễn dịch phải được tiêm nhắc lại kịp thời. Mục tiêu đặt ra là bảo đảm tối thiểu 80% tổng đàn được tiêm đủ, đúng loại vaccine, tránh tình trạng triển khai không đồng bộ làm giảm hiệu quả miễn dịch cộng đồng.
Ngoài ra, các địa phương cần tăng cường giám sát chủ động và bị động dựa trên đánh giá nguy cơ; kịp thời phát hiện, xử lý triệt để ổ dịch theo quy định của pháp luật thú y; duy trì hoạt động ổn định của hệ thống thú y cơ sở và thực hiện chế độ báo cáo dịch bệnh đầy đủ, chính xác, đúng thời hạn.
