Độc đáo lễ hội rước ‘ông lợn’ làng La Phù

Hàng năm, vào đêm 13 rạng sáng 14 tháng Giêng âm lịch, người dân làng La Phù (xã An Khánh, Hà Nội) lại tổ chức lễ rước "ông lợn".

dsc12.jpg
Hàng năm, cứ đến ngày 13 tháng Giêng, nhân dân làng La Phù lại rộn ràng tổ chức Lễ hội rước "ông lợn"

Lễ rước "ông lợn" làng La Phù là nét đẹp văn hóa tâm linh đã có từ lâu nhằm tưởng nhớ và tri ân công đức của Thành hoàng làng Tĩnh Quốc Tam Lang dưới thời vua Hùng Duệ Vương thứ 6 đã có công đánh đuổi giặc ngoại xâm, giữ gìn giang sơn bờ cõi.

dsc5.jpg
Khác với nhiều lễ hội khác, kiệu rước thành hoàng là trung tâm đám rước thì ở làng La Phù, kiệu lại dành để rước “ông lợn”

Tương truyền, mỗi khi Tĩnh Quốc Tam Lang tập hợp binh sĩ lên đường đi đánh giặc, ông cho mổ lợn, thổi xôi khao quân. Người dân trong làng khi đó thường mang lợn đến dâng. Sau khi ông “hóa” vào 0h đêm ngày 13, rạng sáng ngày 14 tháng Giêng tại làng La Phù, người dân tôn ông là Thành hoàng làng.

dsc8.jpg
Kiệu của "ông lợn" được khiêng bởi những thanh niên trai tráng

Từ đó, hàng năm, cứ đến ngày 13 tháng Giêng âm lịch, người dân La Phù lại tổ chức lễ hội rước lợn nhằm tái hiện hình ảnh Tĩnh Quốc Tam Lang khao quân cũng như tưởng nhớ công lao to lớn của ông.

dsc13.jpg
"Ông lợn" trong lễ hội được trang trí gồm nhiều vị trí như mũi, mắt, tai, đầu, đuôi...

Theo tục lệ cổ truyền, lợn được dâng tế do các xóm tuyển chọn và nuôi dưỡng chu đáo từ cả năm trước. Mỗi xóm chỉ được chọn một "ông lợn" duy nhất và được chăm sóc cẩn thận. Lợn được cho ăn thức ăn là gạo, cám, trứng, rau sạch... và đặc biệt, người nuôi phải mắc màn quanh năm cho lợn ngủ. Đến ngày hội, "ông lợn" có trọng lượng khoảng 250-270kg là đạt yêu cầu.

dsc14.jpg
Mỗi xóm trang trí “ông lợn” theo một cách khác nhau nhưng phải oai phong, thần thái

Hộ được lựa chọn nuôi lợn phải có nhà cửa cao ráo, sạch sẽ, gia đình không có tang sự. Trước ngày làm lễ, các cụ trong thôn cùng gia đình ông Đám (gia đình đăng cai tổ chức rước "ông lợn" cho xóm) xin “ông lợn” mang về làm thịt.

dsc17.jpg
Khoảng 18h, kiệu rước "ông lợn" bắt đầu được đưa ra đường

Trước khi bày lên kiệu, ông lợn được làm sạch và trang trí. Những người mổ “ông lợn” không được dùng dây trói mà phải dùng tay để giữ, sau đó đặt lên chiếc kiệu và tạo dáng như lúc còn sống. Khi mổ các "ông lợn", phải bóc thật khéo léo lớp mỡ, để làm áo choàng cho các "ông lợn" khi dâng tế.

Mỗi xóm của làng La Phù trang trí “ông lợn” theo một cách khác nhau nhưng phải oai phong, đẹp nhất để mong giật giải của làng.

dsc1.jpg
Đi đầu là đội trống gồm những thanh nữ trẻ trung, xinh đẹp

Dân làng tin rằng, "ông lợn" khi cho lên kiệu để tế lễ có dáng và da càng đẹp thì trong năm ấy sẽ gặp những điều thuận lợi khi làm ăn nên tất cả công đoạn từ chọn, chăm, làm đẹp cho "ông lợn" đều được làm rất chỉnh chu và tâm huyết. "Ông lợn" nào to, oai vệ, trang trí đẹp sẽ đoạt giải của làng.

dsc3.jpg
Khoảng 20 giờ, những "ông lợn" được khiêng đến trước cổng đình để chuẩn bị làm lễ tế

Khoảng 18h tối 13 tháng Giêng, đám rước "ông lợn" của 17 xóm hộ giá, đưa rước kiệu “ông lợn” về đình làng. Tham gia rước kiệu là các thanh niên khôi ngô, khỏe mạnh được chọn lọc trong xóm.

dsc15.jpg
Không khí lễ hội tràn ngập trên khắp đường làng

Lễ rước "ông lợn" kéo dài khoảng 2 giờ. Mỗi đoàn rước sẽ gồm 3 kiệu chính: Bàn lộc, mâm xôi và kiệu "ông lợn". Đến 21h, các "ông lợn" sẽ rước vào đình để thực hiện nghi thức tế lễ. Trong đó, 6 "ông lợn" đẹp nhất được chọn đưa vào cung.

dsc10.jpg
Mỗi đoàn rước sẽ gồm 3 kiệu chính: Bàn lộc, mâm xôi và kiệu "ông lợn"

Nghi thức tế được thực hiện từ đêm 13 tháng Giêng đến khoảng 2h sáng 14 tháng Giêng. Khi làm lễ xong, các xóm sẽ rước “ông lợn” trở về nhà ông Đám và chia lộc cho các gia đình.

dsc6.jpg
Lễ hội rước “ông lợn” làng La Phù luôn thu hút đông đảo người dân địa phương và du khách

Lễ hội rước “ông lợn” La Phù mang đậm dấu ấn văn hóa dân gian, là dịp để người dân La Phù cũng như du khách cảm nhận sâu sắc hơn về những giá trị văn hoá truyền thống; đồng thời khơi dậy lòng yêu nước, tưởng nhớ công đức của các bậc tiền nhân.

dsc7.jpg
Lễ rước "ông lợn" luôn được dân làng La Phù tổ chức một cách trọng thị

Năm 2025, lễ hội làng La Phù đã được Bộ VHTT&DL ghi danh vào danh mục Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia.

Xem thêm

Sôi động các hoạt động vui Tết Trung thu dành cho thiếu nhi tại Hà Nội

Sôi động các hoạt động vui Tết Trung thu dành cho thiếu nhi tại Hà Nội

(CLO) Trong hai ngày 23 và 24/9, tại Trung tâm Triển lãm văn hóa - nghệ thuật Việt Nam (số 2 Hoa Lư, phường Hai Bà Trưng, Hà Nội), Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức chương trình “Lễ hội Trung thu 2026” với nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, vui chơi và trải nghiệm sáng tạo dành cho thiếu nhi.

Đài Truyền hình Việt Nam sở hữu bản quyền phát sóng ASIAD 20

Đài Truyền hình Việt Nam sở hữu bản quyền phát sóng ASIAD 20

(CLO) Tối 16/9, Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) thông báo chính thức sở hữu quyền phát sóng Đại hội Thể thao châu Á lần thứ 20 (ASIAD 20), đưa ngày hội thể thao lớn nhất châu lục đến với đông đảo khán giả Việt Nam trên nhiều nền tảng.

Xây dựng Đề án phát triển du lịch chăm sóc sức khỏe đến năm 2030

Xây dựng Đề án phát triển du lịch chăm sóc sức khỏe đến năm 2030

(CLO) Ngày 16/9, tại Lào Cai, Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) tổ chức hội thảo khoa học về Đề án “Phát triển du lịch chăm sóc sức khỏe ở Việt Nam đến năm 2030”, hướng tới hình thành hệ sinh thái dịch vụ có bản sắc, chất lượng và sức cạnh tranh quốc tế.

Ninh Bình tạm dừng nhiều tuyến tham quan do mưa lũ

Ninh Bình tạm dừng nhiều tuyến tham quan do mưa lũ

(CLO) Trước diễn biến mưa lớn, lũ có khả năng lên trên sông Hoàng Long và sông Đáy, nhiều khu, điểm du lịch tại Ninh Bình đang tạm dừng một số tuyến, dịch vụ có nguy cơ mất an toàn và linh hoạt điều chỉnh hành trình phục vụ du khách.

Chúng tôi muốn kể về mất mát, sự đồng hành và tiếp bước

Chúng tôi muốn kể về mất mát, sự đồng hành và tiếp bước

Chương trình nghệ thuật chính luận Nghĩa tình Phương Nam - Cùng con đi tiếp cuộc đời năm 2026 do Trung tâm Truyền hình VN khu vực Nam bộ (VTV Nam bộ) và Báo Thanh Niên phối hợp tổ chức. Đây là hoạt động tiếp nối mạch nguồn nhân ái của Nghĩa tình Phương Nam và đánh dấu chặng đường 5 năm Cùng con đi tiếp cuộc đời đồng hành, bảo trợ trẻ mồ côi do đại dịch Covid-19.

Sau ngôi Á quân, những cô gái Tây Nguyên trở về nương rẫy, giữ lửa đam mê sau ánh đèn sân cỏ

Sau ngôi Á quân, những cô gái Tây Nguyên trở về nương rẫy, giữ lửa đam mê sau ánh đèn sân cỏ

(CLO) Sau ngôi Á quân Giải bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam - VTV Cup lần thứ I/2026, những cô gái đội bóng nữ xã Đăk Đoa (Gia Lai) lại trở về với nương rẫy, gia đình và việc học. Nhưng tình yêu với trái bóng vẫn chưa bao giờ dừng lại, mỗi tuần hai buổi, họ lại cùng nhau ra sân, tiếp tục nuôi dưỡng giấc mơ được thi đấu trong môi trường chuyên nghiệp.

Thư pháp Hán Nôm và Quốc ngữ hội tụ tại Văn Miếu

Thư pháp Hán Nôm và Quốc ngữ hội tụ tại Văn Miếu

(CLO) Từ ngày 15 đến 19/9, chương trình “Nét chữ An Nhiên” giới thiệu nghệ thuật thư pháp Hán Nôm và Quốc ngữ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, kết hợp trình diễn, giao lưu và âm nhạc dân tộc trong không gian di sản.

Cỡ chữ bài viết: