Theo Cơ quan Khí tượng Nhật Bản, trận động đất xảy ra lúc 16 giờ 53 phút theo giờ địa phương, tâm chấn nằm ngoài khơi vùng biển Thái Bình Dương, gần khu vực Sanriku, ở độ sâu khoảng 10 km.
Đây là trận động đất nông, có khả năng gây rung lắc mạnh trên bề mặt và làm tăng nguy cơ xuất hiện sóng thần. Cảnh báo sóng thần đã được ban hành cho các tỉnh Iwate, Aomori và Hokkaido, với dự báo sóng có thể cao tới 3 mét. Sóng thần có thể ập đến nhiều lần tại các khu vực ven biển, làm gia tăng rủi ro cho người dân nếu không kịp thời di chuyển.
Thủ tướng Sanae Takaichi cho biết, Chính phủ Nhật Bản đã nhanh chóng thành lập lực lượng đặc nhiệm khẩn cấp và nhóm quản lý khủng hoảng để ứng phó tình hình. Bà kêu gọi người dân tại các khu vực bị ảnh hưởng rời khỏi khu vực ven biển và đến nơi cao ráo, an toàn cho đến khi toàn bộ cảnh báo được dỡ bỏ.
“Những người sống trong khu vực có cảnh báo cần sơ tán ngay đến vùng đất cao hơn”, bà nói, đồng thời cho biết chính phủ đang khẩn trương xác minh thông tin về thiệt hại và thương vong.
Trận động đất được ghi nhận ở mức “trên 5” theo thang cường độ địa chấn của Nhật Bản, phản ánh mức rung lắc đủ mạnh khiến người dân khó di chuyển nếu không bám vào vật cố định. Trong một số trường hợp, các bức tường gạch không được gia cố có thể sụp đổ, đồ đạc trong nhà dễ bị đổ vỡ.
Ảnh hưởng từ động đất cũng khiến hoạt động giao thông bị gián đoạn. Dịch vụ tàu cao tốc Tohoku Shinkansen đã tạm ngừng hoạt động trên tuyến từ Tokyo đến Shin-Aomori. Một số dịch vụ tàu cao tốc khác tại khu vực Aomori cũng bị đình chỉ do dư chấn.
Hình ảnh trên truyền hình cho thấy nhiều tàu thuyền đã rời cảng Hachinohe để tránh sóng thần trong khi các cảnh báo khẩn cấp liên tục được phát đi.
Liên quan đến cơ sở hạ tầng năng lượng, hiện không có nhà máy điện hạt nhân nào đang hoạt động tại khu vực Hokkaido và Tohoku. Tuy vậy, Công ty Điện lực Tohoku cho biết đang tiến hành kiểm tra tác động của trận động đất và sóng thần đối với nhà máy điện hạt nhân Onagawa.
Nhật Bản là một trong những quốc gia có hoạt động địa chấn mạnh nhất thế giới, nằm trên “Vành đai lửa” Thái Bình Dương. Quốc gia này ghi nhận khoảng 20% số trận động đất có cường độ từ 6.0 trở lên trên toàn cầu, với tần suất trung bình một trận động đất xảy ra mỗi 5 phút.
