Hạn chế cách nào?
Hai chuyên gia về vấn đề này nói với Reuters rằng, Bộ Kinh tế Đức đang xem xét một loạt các biện pháp để làm cho hoạt động kinh doanh với Trung Quốc trở nên kém hấp dẫn hơn khi nước này tìm cách giảm sự phụ thuộc của mình vào siêu cường kinh tế châu Á.
Nhân viên làm việc trên dây chuyền lắp ráp trong sự kiện hoàn thành xây dựng nhà máy xe điện SAIC Volkswagen MEB ở Thượng Hải, Trung Quốc. Ảnh: Reuters.
Những người này cho biết các biện pháp có thể bao gồm giảm hoặc thậm chí hủy bỏ các khoản đảm bảo đầu tư và xuất khẩu cho Trung Quốc, đồng thời không còn xúc tiến các hội chợ thương mại và đào tạo quản lý ở đó. Các khoản vay từ công ty cho vay nhà nước KfW có thể được chuyển hướng sang các dự án ở các quốc gia châu Á khác, chẳng hạn như Indonesia, phù hợp với nỗ lực đa dạng hóa thương mại và tăng cường kinh doanh với các nền dân chủ.
Một trong những nguồn tin nói với Reuters, Bộ cũng đang xem xét sàng lọc không chỉ các khoản đầu tư của Trung Quốc vào Đức mà còn cả các khoản đầu tư của Đức vào Trung Quốc.
Ngoài ra, một nguồn tin riêng cho biết, chính phủ Đức cũng đang xem xét gửi đơn khiếu nại lên Tổ chức Thương mại Thế giới về những gì Đức coi là các hành vi thương mại không công bằng của Trung Quốc.
Nguồn tin nói: “Chúng ta nên cho Bắc Kinh thấy rằng chúng ta sẵn sàng đấu tranh cho các nguyên tắc công bằng.”
Người phát ngôn của Bộ Kinh tế từ chối bình luận về các biện pháp cụ thể này nhưng cho biết rằng Bộ đang kiểm tra các biện pháp mục tiêu để hỗ trợ đa dạng hóa thương mại và chuỗi cung ứng và tăng cường khả năng phục hồi kinh tế.
Bộ đã quyết định không còn đảm bảo đầu tư cho các dự án ở khu vực Tân Cương hoặc cho các công ty có quan hệ kinh doanh ở đó vì lo ngại về việc vi phạm nhân quyền và sự thiếu thông tin đáng tin cậy.
Vào tháng 5, Bộ Kinh tế đã từ chối bảo lãnh của Hãng sản xuất xe hơi nổi tiếng của Đức Volkswagen cho các khoản đầu tư mới ở Trung Quốc vì lo ngại về các vấn đề ở Tân Cương.
Các kế hoạch này đánh dấu sự rời bỏ các chính sách của Berlin dưới thời cựu Thủ tướng Angela Merkel, người thường xuyên đưa các đoàn doanh nghiệp đi cùng với bà trong các chuyến công du tới Trung Quốc và giám sát sự phát triển quan hệ kinh tế Trung - Đức.
Trung Quốc đã trở thành đối tác thương mại hàng đầu của Đức vào năm 2016, với khối lượng giao dịch thương mại hơn 245 tỷ EUR vào năm ngoái, điều này đã giúp nền kinh tế Đức tăng trưởng mạnh mẽ hơn dựa vào xuất khẩu.
Các nhà sản xuất ô tô Đức đặc biệt tiếp xúc nhiều với thị trường Trung Quốc, với Volkswagen đã kiếm được khoảng một nửa lợi nhuận ở thị trường Trung Quốc. Đức và Châu Âu cũng phụ thuộc vào Trung Quốc về một số nguyên liệu thô nhất định, chẳng hạn như đất hiếm.
Trong những năm gần đây, các chính trị gia và lãnh đạo doanh nghiệp Đức đã ủng hộ đa dạng hóa hơn nữa thương mại với châu Á để đối giảm sự phụ thuộc vào Bắc Kinh.
Chiến lược Trung Quốc mới
Chính phủ Đức mới đã đồng ý một đường lối cứng rắn hơn đối với Trung Quốc trong thỏa thuận liên minh, cam kết giảm sự phụ thuộc chiến lược vào Trung Quốc và lần đầu tiên đề cập đến các vấn đề nhạy cảm đối với Bắc Kinh, chẳng hạn như Đài Loan và Hồng Kông. Thủ tướng Olaf Scholz đã có chuyến thăm châu Á đầu tiên tới Nhật Bản, không giống như Thủ tướng Merkel.
Các nguồn tin cho biết Berlin đang thực hiện một chiến lược an ninh quốc gia có đề cập đến Trung Quốc và một chiến lược cụ thể về Trung Quốc mà họ dự định công bố vào năm tới.
Ngược lại, các đảng viên Đảng Dân chủ Xã hội của Scholz đã đưa ra cảnh báo về những hậu quả tiêu cực của bất kỳ sự “tách rời” nào với Trung Quốc.
Các công ty và hiệp hội doanh nghiệp cũng đang ngày càng bày tỏ lo ngại về một chính sách cứng rắn hơn mà Đức dành cho Trung Quốc, họ băn khoăn rằng liệu chính sách mới của Đức sẽ giúp đa dạng hóa thương mại hay đang đối đầu với một thị trường quan trọng như Trung Quốc ?
Hildegard Mueller, người đứng đầu hiệp hội ô tô Đức VDA, nói với tạp chí kỹ thuật số Table Media rằng: “Chúng tôi không thể cô lập Trung Quốc. Điều đó thật là ngây thơ - và nó sẽ gây ra sự sụp đổ cả về mặt chính trị và kinh tế.”
Huy Hoàng (Theo Reuters)