Sự thống trị của CDU/CSU và SPD cũng có thể nói đã kết thúc. Nền chính trị Đức sẽ cần tới một liên minh lớn hơn, đoàn kết hơn để có thể chọn ra một vị thủ tướng mới và một chính phủ ổn định.
Ứng cử viên thủ tướng, Olaf Scholz đã cố gắng gây ấn tượng với cử tri Đức bằng phong thái điềm tĩnh của mình - Ảnh: Dpa
Phá vỡ thế song cực
Như đã biết, cuộc bầu cử Đức đã kết thúc vào cuối ngày hôm qua theo giờ địa phương, vào rạng sáng này theo giờ Việt Nam. Đúng như dự báo, cuộc bầu cử có kết quả rất sít sao, không đảng phái nào thực sự vượt trội.
Đảng Dân chủ Xã hội (SPD) được coi chiến thắng, song cũng chỉ giành được 25,7% phiếu bầu. Tiếp theo đó là Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo và Dân chủ Xã hội Cơ đốc giáo (CDU/CSU) của thủ tướng sắp từ nhiệm Angela Merkel, với tỷ lệ phiếu bầu thấp hơn đôi chút: 24,1%.
Trong khi đó, Đảng Xanh về vị thứ ba với 14,8% người dân ủng hộ. Ngay cả Đảng Dân chủ Tự do (FDP) cũng chiếm tới 11,5% số phiếu. Tiếp theo nữa là Đảng Cực hữu ở vị trí thứ năm (10,3%) và đảng Cánh tả cho vị trí thứ sáu (4,9%).
Rõ ràng thay đổi đã đến. Các quyết định của cử tri Đức là rõ ràng. Trò chơi đã kết thúc cho những thỏa hiệp vì mục tiêu đơn lẻ tầm thường. Bây giờ là lúc những thách thức lớn vì tương lai, như biến đổi khí hậu, số hóa và hiện đại hóa toàn diện nước Đức.
Việc điều hành nước Đức trong 4 năm giờ không còn thuộc về và càng không thể được quyết định bởi một hoặc hai đảng phải lớn nào, mà cần tới sự chung tay của tất cả. Do chỉ có 25,7% phiếu bầu, một mình đảng vừa chiến thắng SPD cũng không thể một mình đứng ra thành lập chính phủ.
Thậm chí từ vị trí chiến thắng, SPD có thể trở thành người thất bại, nếu họ “ngủ quên” để đảng về nhì CDU/CSU bắt tay với Đảng Xanh, thậm chí đảng SPD, trong cuộc bỏ phiếu tại Hạ viện sẽ diễn trong vòng 30 ngày tới đây. Sự sít sao về tỷ lệ phiếu bầu sẽ khiến các đảng lớn đều phải “nhòm ngó” nhau ngay từ hôm nay, để rồi có thể phải đi đến bắt tay với nhau vào thời điểm quyết định.
Tất nhiên, nếu SPD và CDU/CSU trực tiếp bắt tay với nhau, họ sẽ dễ dàng thành lập một chính phủ mới cho nước Đức. Nhưng đây là câu chuyện không thể xảy ra, gần như không tồn tại trong lịch sử chính trị Đức. Bởi họ chính là 2 đảng phái kình địch nhau. Trong khi đó, một trong hai “ông lớn” này cũng khó có thể tạo ra được thế áp đảo nếu liên minh với đảng phái thứ ba hoặc thứ tư.
Người dân Đức hào hứng đón nhận kết quả bầu cử, khi mà gần như ai cũng là người chiến thắng - Ảnh: Dpa
Bức tranh đầy màu sắc
Một viễn cảnh dễ nhận thấy nhất là SPD và CDU/CSU vẫn buộc phải bắt tay với nhau, song sẽ kết hợp với một, thậm chí hai đảng phía sau, như Đảng Xanh hoặc FPD để dung hòa sự đối địch trong quá khứ.
Chỉ có như vậy, chính phủ mới và thủ tướng mới của Đức với sớm được lựa chọn tại cuộc bỏ phiếu ở Hạ viện tới đây. Bức tranh thế song cực SPD và CDU/CSU từng tồn tại trong chính trị Đức hàng chục năm qua sẽ thay đổi hoàn toàn. Nước Đức bởi thế cũng sẽ rất khác ở nhiệm kỳ chính phủ mới, bất kể ông Olaf Scholz, ứng viên của đảng SPD hay Armin Laschet - ứng viên của CDU/CSU làm thủ tướng.
Điều đó có nghĩa, các đảng xếp thứ hai, thứ ba hoặc thấp hơn trong cuộc bầu cử vừa rồi cũng sẽ rất được coi trọng, không còn bị lép vế như trước. Trong đó, Đảng Xanh còn được truyền thông Đức ví von như “cô gái được nhiều tán tỉnh”. Và cô ấy sẽ đưa ra rất nhiều yêu cầu.
Cụ thể với Đảng Xanh của nữ ứng viên thủ tướng Annalena Baerbock, sẽ yêu cầu nước Đức cần phải cải thiện mạnh mẽ môi trường, khí hậu và các vấn đề về xã hội. Nước Đức không còn quá ưu tiên cho công nghiệp, cho kinh tế như truyền thống. Thực ra, xu hướng bảo vệ môi trường, giá trị nhân đạo và xã hội cũng đã được chính thủ tướng Angela Merkel theo đuổi mạnh mẽ trong 16 năm qua, dù bà đến từ “song đảng” CDU/CSU.
Tương tự, FDP với tiêu chí thúc đẩy nền tự do dân chủ và nhân quyền cũng sẽ nhiều tiếng nói, cũng sẽ làm thay đổi bộ mặt nước Đức trong những năm tới.
Không còn nghi ngờ, chính trị Đức sẽ trở nên nhiều màu sắc hơn. Đây cũng chính là cơ hội để họ giải quyết các vấn đề lớn trong tương lai, với nền chính trị hiện đại và thân thiện với khí hậu.
