Phật thủ là loại quả được ưa chuộng, dùng để bày cúng, dâng bàn thờ gia tiên ngày Tết. Trong văn hóa tín ngưỡng người Việt, phật thủ với hình dáng như những ngón tay chụm lại, giống bàn tay Phật, mang lại may mắn trong năm mới, tài lộc, ấm no, khỏe mạnh.
Khác với nhiều loại hoa trái khác, phật thủ thuộc họ nhà cam chanh nhưng không có tép múi bên trong. Bù lại, loại quả này thơm rất lâu và có màu sắc bắt mắt. Quả phật thủ còn non có màu xanh, khi đã chín chuyển sang màu vàng, có mùi thơm nhẹ rất dễ chịu.
Chỉ 1 tháng nữa sẽ đến Tết Nguyên đán nhưng vườn trồng Phật thủ vẫn ế ẩm. Ảnh: Quỳnh Anh
Đây là giống cây được trồng nhiều tại xã Đắc Sở hơn chục năm nay, được coi là cây trồng mũi nhọn của địa phương khi người dân sống và làm giàu chủ yếu bằng việc trồng loại cây đem lại may mắn này.
Những ngày này, vào thời điểm cận Tết Nguyên đán Quý Mão 2023, các nhà vườn trồng hật thủ tại làng Đắc Sở (huyện Hoài Đức, TP Hà Nội) đang tất bật thu hái để có hàng phục vụ người dân mua về bày mâm ngũ quả ngày Tết.
Phật thủ là loại quả được ưa chuộng dùng để bày, cúng, dâng bàn thờ gia tiên ngày Tết. Ảnh: Quỳnh Anh
Theo chị Hồng, cũng như hầu hết các chủ vườn tại Đắc Sở, năm nay, thời tiết thuận lợi nên cây đẹp, quả đẹp và đều quả.
“Gia đình tôi trồng khoảng 2 mẫu phật thủ, với 400 gốc. Năm nay, do thời tiết thuận lợi nên cho quả rất đẹp và đều. Hơn nữa, một quả phật thủ đẹp phải to, tròn trái, các ngón của quả phật thủ phải đều, nhiều ngón, ngón to nhô lên, đường kính rộng thì mới đẹp”, chị Hồng chia sẻ.
Năm nay, do thời tiết thuận lợi nên cho quả rất đẹp và đều. Ảnh: Quỳnh Anh
Cũng theo chị Hồng, việc chăm sóc cây phật thủ đòi hỏi sự cầu kỳ, để quả ra đúng dịp Tết, các chủ vườn phải áp dụng nhiều biện pháp canh tác, trải qua hàng loạt công đoạn thì cây mới có thể cho ra những quả đẹp.
“Mỗi cây phật thủ từ khi trồng cho tới khi thu hoạch thì khoảng 1 năm. Phật thủ phải thường xuyên được cắt tỉa cành, bón phân mới nhanh lớn và trừ được sâu bệnh hại cây trồng”, chị Hồng cho hay.
Thông thường, phật thủ ra hoa kết quả quanh năm, quả ra gối vụ, nhưng thu hoạch vụ chính là tháng 7 và Tết âm lịch. Mỗi cây cho từ 50 - 70 quả, thu hoạch trong ba năm.
Thông thường, phật thủ ra hoa kết quả quanh năm, quả ra gối vụ, nhưng thu hoạch vụ chính là tháng 7 và Tết âm lịch. Ảnh: Quỳnh Anh
Tuy nhiên, năm nay, phật thủ bán chậm hơn hẳn so với năm ngoái, giá phật thủ cũng không cao bằng năm trước khi có dịch bệnh Covid-19. Giá bán mỗi quả phật thủ tại vườn dao động từ 20.000 - 50.000 đồng/quả. Còn loại đột biến, số lượng rất ít có giá từ 80.000 - 200.000 đồng/quả.
“Những ngày này các năm trước, nhà nào cũng tất bật kẻ bán người mua khắp nơi rồi nhưng năm nay, sức mua kém. Đến giờ các tiểu thương vẫn chưa liên hệ đặt hàng với nhà vườn chúng tôi. Bởi vậy mà giá cả cũng giảm”, anh Giang, chủ vườn phật thủ tại Đắc Sở cho biết.
Cũng theo chủ vườn này, thời điểm này, dù được mùa, mẫu mã đẹp, song niềm vui của người nông dân không được trọn vẹn, bởi giá giảm mạnh, hàng chậm tiêu thụ hơn.
Năm nay, phật thủ bán chậm hơn hẳn so với năm ngoái, giá phật thủ cũng không cao. Ảnh: Quỳnh Anh
Vòng đời cây phật thủ từ 5-6 năm, vậy nên mỗi khi hết một lứa, đất sẽ được cải tạo lại vài năm trước khi đưa vào trồng lứa mới. Ngoài ra, trong việc chăm sóc loài cây này cũng cần tỉ mỉ, cẩn thận.
Người dân xã Đắc Sở cho biết, hầu hết, các vườn phật thủ ở xã Đồng Tháp (Đan Phượng) đều là của người dân tại thủ phủ trồng phật thủ ở xã Đắc Sở tới thuê đất để canh tác trong khi chờ cải tạo lại đất.