Hội thi Hoa Thủy tiên diễn ra chiều ngày 25/03 (tức mùng 07 tháng Hai năm Bính Ngọ) tại di tích Đền Nghè, phường Lê Chân, thành phố Hải Phòng.
Đây không đơn thuần là một cuộc đua tài giữa những người yêu hoa, mà còn là sự phục dựng một nét chơi thanh tao, khẳng định sức sống mãnh liệt của những giá trị thẩm mỹ truyền thống trong lòng đô thị hiện đại.
Hoa Thủy tiên từ lâu đã được mệnh danh là "chén bạc đĩa vàng", một loài hoa tượng trưng cho sự thanh cao và lòng hiếu kính. Điểm độc đáo khiến Thủy tiên khác biệt với mọi loài hoa khác chính là sự hội tụ của nghệ thuật điêu khắc và kỹ thuật chăm sóc thượng thừa.
Để có một bát hoa đẹp, người nghệ nhân phải trải qua quá trình gọt tỉa vô cùng công phu từ khi củ hoa còn thô mộc. Sự đặc sắc nằm ở chỗ, vẻ đẹp của Thủy tiên không chỉ đến từ sắc trắng tinh khôi của cánh hoa hay sắc vàng rực rỡ của nhụy, mà còn ở sự hài hòa giữa "ngũ mỹ": rễ trắng như râu tiên, lá xanh như ngọc biếc, hoa thơm thanh khiết, dáng thế uyển chuyển và sự thanh sạch tuyệt đối của nước.
Nghệ nhân Đỗ Hữu Tân - Chủ nhiệm Hội Hoa Thủy tiên Hải Phòng cho biết: Hội thi năm nay đã chứng kiến những giây phút làm việc "cân não" của Ban giám khảo khi phải đặt lên bàn cân những tác phẩm có độ hoàn thiện rất cao. Điểm cốt lõi tạo nên sự kịch tính trong việc thẩm định chính là tiêu chí "cập thời hàm vị tiếu".
Trong giới thưởng hoa, đây được coi là trạng thái lý tưởng nhất: hoa nở đúng lúc và đang ở độ hàm tiếu - nghĩa là cánh hoa mới hé mở, chực nở nhưng vẫn giữ được sự e ấp, tinh khôi. Để điều khiển được hoa đạt đến độ "cập thời" ngay giữa giờ phút chấm giải là một bản lĩnh thượng thừa của nghệ nhân, bởi chỉ cần sai lệch về nhiệt độ nước hay ánh sáng, hoa có thể mãn khai quá sớm hoặc vẫn còn ngậm nụ, làm mất đi cái thần thái thanh tao vốn có.
Những bát hoa đạt giải đều phải thể hiện được vẻ đẹp của sự khởi đầu, sự rung động nhẹ nhàng trong từng cánh trắng đang vươn mình khỏi "chén vàng".
Sau những giờ phút đánh giá công tâm, kết quả chung cuộc đã tìm được những chủ nhân xứng đáng nhất. 15 tác phẩm gồm 1 giải Nhất, 2 giải Nhì, 3 giải Ba và 9 giải khuyến khích lần lượt tôn vinh. Những tràng pháo tay của nhân dân không chỉ dành cho người chiến thắng, mà còn là sự ngưỡng mộ đối với một di sản tinh thần đang được bảo tồn sống động.
Nghi thức thiêng liêng nhất của hội thi chính là việc những tác phẩm đạt giải cao nhất được trân trọng dâng vào hậu cung Đền Nghè. Trong không gian thâm nghiêm, hương thơm thanh khiết của những bông thủy tiên đang độ "hàm vị tiếu" hòa quyện cùng mùi trầm mặc, tạo nên một sự kết nối tâm linh sâu sắc.
Việc dâng hoa không chỉ là sự báo công về một mùa hội thành công, mà còn là tấm lòng thành kính dâng lên Thánh Mẫu Lê Chân – người con gái tài sắc đã khai hoang lập ấp nên vùng đất Hải Phòng. Nghi thức này đã nâng tầm hội thi từ một hoạt động văn hóa trở thành một nghi lễ tâm linh, nơi cái đẹp của thiên nhiên và bàn tay con người được dâng hiến cho đức tin và truyền thống dân tộc.
Hội thi Hoa Thủy tiên tại Lễ hội Nữ tướng Lê Chân 2026 được tổ chức hàng năm nhằm khơi gợi lòng tự hào về những giá trị di sản. Qua từng cánh hoa mỏng manh, chúng ta thấy được sự bền bỉ của cốt cách con người: kiên nhẫn, tỉ mỉ và luôn hướng tới sự hoàn mỹ.
Những hoạt động này chính là mạch ngầm văn hóa tưới mát cho tâm hồn cư dân đô thị, khẳng định vị thế của một thành phố Cảng không chỉ năng động trong kinh tế mà còn sâu sắc trong việc gìn giữ những giá trị văn hóa cao đẹp.
