Năm nay, ngày chính hội (27 tháng Giêng) rơi vào dịp cuối tuần, cộng thêm tiết trời đầu xuân tạnh ráo, ấm áp đã tạo điều kiện lý tưởng cho du khách trẩy hội. Ngay từ sáng sớm, khu vực quanh đền Tả Phủ và phố Kỳ Lừa đã ken đặc người.
Không gian lễ hội là một bản hòa ca của âm thanh và màu sắc. Tiếng trống hội dồn dập hòa quyện cùng những màn trình diễn Múa sư tử mèo – một đặc trưng văn hóa không thể thiếu của người Tày, Nùng xứ Lạng, tượng trưng cho tinh thần thượng võ và sức mạnh xua đuổi tà ma.
Đan xen vào đó là những làn điệu Hát then, đàn tính mượt mà, sâu lắng và các giá đồng (diễn xướng hầu đồng) rực rỡ, linh thiêng. Tất cả tạo nên một bầu không khí vừa thành kính, trang nghiêm, vừa náo nhiệt, phơi phới sắc xuân.
Theo Nhân dân trong vùng truyền tụng, vào thời kỳ nhậm chức của Hán Quận công Thân Công Tài, có một năm giặc cướp nổi lên quấy nhiễu dân lành, ông đã huy động lực lượng đồn trú phối hợp cùng Nhân dân đánh tan giặc cướp.
Sau chiến thắng đó, hàng năm, ông đã cho mở hội mừng thắng trận vào dịp đầu xuân. Từ đó đến nay, hội đầu pháo được tổ chức và ngày càng được đông đảo du khách gần xa biết đến.
Tâm điểm thu hút mọi ánh nhìn trong ngày 27 tháng Giêng chính là nghi thức tranh đầu pháo. Đầu pháo là một vòng nhỏ bằng kim loại quấn vải đỏ, được treo trên một cây nêu bằng tre tươi dựng trước sân đền trong ngày hội.
Theo quan niệm dân gian cho rằng, người nào may mắn tranh được đầu pháo và mang về nhà thờ cúng sẽ luôn được mạnh khoẻ, gia đình hạnh phúc, an khang thịnh vượng, gặp nhiều may mắn trong năm. Đến ngày 20 tháng Giêng năm sau người tranh được đầu pháo phải mang đầu pháo và lễ vật đến đền tạ ơn và trả lại nhà đền.
Sau những giờ phút tranh tài nảy lửa, đến đúng 12 giờ trưa cùng ngày, không khí lại trở nên trầm mặc và trang nghiêm để tiến hành nghi lễ rước kiệu.
Đây là nghi thức tiễn đưa, cung thỉnh Quan lớn Tuần Tranh từ đền Tả Phủ (nơi ông được rước lên từ ngày 22 tháng Giêng để du xuân và tạ ơn Thân Công Tài) hồi cung an vị tại đền Kỳ Cùng. Đoàn rước kiệu kéo dài hàng cây số với cờ lọng rợp trời, phường bát âm tấu nhạc réo rắt và hàng vạn người dân chắp tay cung kính hai bên đường.
