Thông tin này được công bố ngày 6/9, tại Hội thảo Khoa học Bảo tồn và phát huy giá trị cụm di tích quốc gia chùa Trầm - chùa Trăm Gian do TP. Hà Nội và UBND huyện Chương Mỹ phối hợp tổ chức.
Chùa Trăm Gian còn có tên gọi khác là chùa Tiên Lữ, tên tiếng Hán của chùa là Quảng Nghiêm tự. Ảnh: TL
Hội thảo nhằm đánh giá toàn diện, làm rõ, sáng tỏ hơn về nội dung, giá trị lịch sử - văn hóa, kiến trúc - nghệ thuật, cách mạng - kháng chiến của cụm di tích quốc gia chùa Trầm - chùa Trăm Gian; tạo cơ sở khoa học để thực hiện tốt hơn công tác quản lý; bảo tồn, tu bổ tôn tạo, quy hoạch và phát huy giá trị di tích trong thời gian tới.
Đồng thời giải quyết tồn tại, hạn chế trong công tác quản lý di tích; đề xuất, định hướng giải pháp nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di tích gắn với phát triển du lịch của huyện; kết nối, khai thác, phát triển các sản phẩm du lịch văn hóa, lịch sử, tạo điều kiện thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa trên địa bàn huyện.
Tại hội thảo, các chuyên gia cho rằng, hiện chưa khai thác được giá trị của di tích chùa Trầm, chùa Trăm Gian, để lãng phí một tài nguyên giá trị. Do ảnh hưởng của yếu tố lịch sử, cụm di tích Quốc gia chùa Trầm, chùa Trăm Gian đã xuống cấp khá trầm trọng.
Theo đó, cụm di tích Quốc gia chùa Trầm và chùa Trăm Gian là những di tích có lịch sử lâu đời. Đây là hai trong "Tứ đại danh thắng của xứ Đoài" xưa.
Chùa Trầm (xã Phụng Châu, huyện Chương Mỹ) còn có tên gọi là Long Tiên Tự, được xây dựng vào năm Cảnh Trị thứ bảy (1669). Ngôi chùa có địa thế rất đẹp, với các núi nhỏ bao quanh như Ninh Sơn, Đồng Lư, Tiên Lữ... mang đậm dấu ấn kiến trúc văn hóa tâm linh của người dân Đồng bằng Bắc Bộ.
Chùa Trầm cũng là nơi Bác Hồ từng về thăm và làm việc. Đặc biệt, đây là nơi Chủ tịch Hồ Chí MInh đã ra Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến đêm ngày 19, rạng sáng 20/12/1946.
Còn chùa Trăm Gian (xã Tiên Phương) có tên chữ là “Quảng Nghiêm tự”. Theo truyền thuyết, chùa Trăm Gian có từ thời Lý Cao Tông (1185). Trải qua nhiều thăng trầm lịch sử, nhiều lần trùng tu, đến nay chùa chủ yếu mang phong cách kiến trúc thời Lê - Nguyễn nhưng vẫn còn một số dấu tích kiến trúc thời Trần.
Tại hội thảo, các chuyên gia, nhà khoa học đã có nhiều đề xuất, góp ý trong việc bảo vệ, phát triển cụm di tích chùa Trầm - chùa Trăm gian. GS. Lê Văn Lan đề xuất cần khẩn trương tiến hành việc chỉnh trang, khắc phục bước đầu những “xuống cấp” tại hai khu di tích trên.
Song song với việc tôn tạo tại hai dự án này (giai đoạn 2024-2026), Hà Nội cần làm hồ sơ xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt đối với chùa Trầm - chùa Trăm Gian, đệ trình để được xét duyệt có cơ sở chắc chắn được công nhận đúng vào lúc hoàn thành tôn tạo hai dự án, tức là vào năm 2026.
