Hợp tác toàn diện, thế giới đa cực và 'Sức mạnh của Siberia': Những điểm nổi bật trong chuyến thăm Trung Quốc của ông Putin

Cố vấn Tổng thống Nga Yury Ushakov từng nhận xét, "đi dạo và uống trà" là điều quan trọng nhất mà người ta có thể và nên làm ở Trung Quốc, bởi vì chính trong môi trường này mà các quyết định quan trọng được đưa ra.

Tuy nhiên, phần công khai của chuyến thăm cũng đầy ắp các sự kiện: Tổng thống Nga đã hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc, khai mạc Năm Giáo dục Nga-Trung, ông Putin hội đàm với Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường. "Đó là một chuyến thăm thành công, đầy nỗ lực và mang lại nhiều kết quả tốt đẹp", Tổng thống Nga đánh giá.

Gia hạn Hiệp ước Láng giềng tốt, Hữu nghị và Hợp tác

Chuyến thăm của Putin trùng với dịp kỷ niệm 25 năm Hiệp ước Láng giềng tốt, Hữu nghị và Hợp tác giữa Trung Quốc và Nga. Đó là "một ví dụ về quan hệ đối tác toàn diện và tương tác chiến lược thực sự", Tổng thống Nga nhấn mạnh. Do đó, hai bên cùng quyết định gia hạn hiệp ước.

Một dấu hiệu khác của tình hữu nghị là việc gia hạn chế độ miễn thị thực giữa Nga và Trung Quốc. Một năm trước, Bắc Kinh đề xuất chế độ miễn thị thực đến giữa tháng 9 năm 2026, và Moscow đã ủng hộ. Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã thông báo về việc gia hạn miễn thị thực giữa hai nước đến cuối năm 2027.

Ông Tập cho biết quan hệ song phương trong thời gian qua tiếp tục phát triển trên cơ sở bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau, thiện chí và hợp tác cùng có lợi. Theo ông, hợp tác trong các lĩnh vực thương mại, đầu tư, năng lượng, khoa học công nghệ, giao lưu nhân dân và hợp tác địa phương đều ghi nhận tiến triển.

Về phía Nga, Tổng thống Putin cho rằng quan hệ đối tác toàn diện và hợp tác chiến lược Nga - Trung trong “kỷ nguyên mới” là hình mẫu cho quan hệ giữa các quốc gia hiện đại.

“Tất cả dựa trên các nguyên tắc bình đẳng, tôn trọng lợi ích của nhau, hỗ trợ lẫn nhau, tình hữu nghị và láng giềng chân thành”, ông Putin phát biểu khi bắt đầu cuộc đàm phán mở rộng giữa hai đoàn.

"Sức mạnh của Siberia"

Năng lượng, yếu tố mà Nga coi là động lực thúc đẩy quan hệ đối tác kinh tế với Bắc Kinh, chắc chắn là một trong những vấn đề ưu tiên hàng đầu trong các cuộc đàm phán. Các nhà báo rất quan tâm đến dự án đường ống dẫn khí đốt "Sức mạnh Siberia 2", và như người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov chia sẻ, "nhìn chung, sự hiểu biết cơ bản" về chủ đề này đã tồn tại, mặc dù "vẫn còn một số chi tiết cần được làm rõ".

Tuy nhiên, Điện Kremlin từ chối tiết lộ bất kỳ khung thời gian nào: "Xét cho cùng, đây là thông tin thương mại". Phó Thủ tướng Alexander Novak lưu ý, cuộc thảo luận hiện nay liên quan đến các thỏa thuận cuối cùng về các hợp đồng cụ thể.

Cố vấn Tổng thống Nga Ushakov cho biết thêm rằng các nhà lãnh đạo đã thảo luận về "các dự án đầy triển vọng trong lĩnh vực năng lượng" và các lĩnh vực khác. "Họ thậm chí còn nhất trí về một số điều rất quan trọng".

Bên cạnh đường ống dẫn khí đốt "Sức mạnh Siberia 1" đã đi vào hoạt động, dự án "Sức mạnh Siberia 2" được coi là quân bài chiến lược giúp Nga xoay trục sang châu Á sau khi mất đi phần lớn thị trường truyền thống tại châu Âu. Đường ống này dự kiến có chiều dài khoảng từ 2.600 km đến 2.800 km, nối các mỏ khí đốt khổng lồ tại bán đảo Yamal và Tây Siberia của Nga tới khu vực Đông Bắc Trung Quốc thông qua Mông Cổ.

Tuyên bố về một Thế giới Đa cực

Ông Putin tuyên bố đạt được thỏa thuận về 40 văn kiện song phương trong chuyến thăm Trung Quốc. Ít nhất 20 văn kiện được ký kết trước sự chứng kiến ​​của các nhà lãnh đạo. Các tập hồ sơ chứa hợp đồng liên quan thậm chí phải được vận chuyển ra ngoài bằng container với số lượng lớn.

Các văn kiện trọng tâm là Tuyên bố về một Thế giới Đa cực và một Kiểu Quan hệ Quốc tế Mới, cũng như một văn kiện mà, mặc dù có tiêu đề khiêm tốn là "Tuyên bố chung", nhưng bao hàm tất cả các khía cạnh quan trọng trong chính sách đối ngoại của Nga và Trung Quốc.

Với tư cách là thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc và các quốc gia lớn trên thế giới, Trung Quốc và Nga nên có tầm nhìn chiến lược và dài hạn, đồng thời nỗ lực làm cho hệ thống quản trị toàn cầu công bằng và bình đẳng hơn, theo ông Tập Cận Bình nói với ông Putin.

Ông Tập Cận Bình kêu gọi cả hai bên tăng cường phối hợp đa phương, thúc đẩy hợp tác trên các diễn đàn đa phương, kiên quyết duy trì trật tự quốc tế thời hậu chiến và thẩm quyền của luật pháp quốc tế, đoàn kết các nước đang phát triển và định hướng cải cách hệ thống quản trị toàn cầu theo đúng hướng.

Tăng cường hợp tác toàn diện và thực chất

Khẳng định lại mối quan hệ bền chặt, ông Tập Cận Bình cho rằng việc kiên định thúc đẩy sự phát triển lâu dài, lành mạnh, ổn định và chất lượng cao của mối quan hệ Trung Quốc-Nga là lựa chọn chiến lược của hai bên dựa trên lợi ích cơ bản của hai nước và xu hướng toàn cầu.

Ông cho rằng cả hai nước nên tăng cường hợp tác thiết thực trong thương mại, đầu tư, năng lượng, vận tải và đổi mới khoa học công nghệ, mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực tiên phong và thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới.

Theo Bộ Thương mại Trung Quốc, kim ngạch thương mại giữa hai nước đã vượt quá 200 tỷ đô la Mỹ trong năm thứ ba liên tiếp vào năm 2025. Trung Quốc đã duy trì vị thế đối tác thương mại lớn nhất của Nga trong 16 năm liên tiếp.

Quan điểm về các vấn đề khu vực và quốc tế

Về tình hình khu vực Vịnh Ba Tư ở Trung Đông, ông Tập Cận Bình cho rằng tất cả các hành động thù địch phải chấm dứt ngay lập tức, đồng thời nói thêm rằng việc sớm kết thúc xung đột sẽ giúp giảm bớt sự gián đoạn đối với nguồn cung năng lượng, chuỗi cung ứng công nghiệp và trật tự thương mại quốc tế.

Ông Putin cho biết rằng trong bối cảnh quốc tế đầy biến động, sự hợp tác Nga-Trung đóng vai trò là yếu tố ổn định quan trọng. Ông nói thêm rằng Nga sẵn sàng tiếp tục tăng cường phối hợp đa phương với Trung Quốc, ủng hộ Trung Quốc đăng cai tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh các nhà lãnh đạo kinh tế APEC, cùng nâng cao vị thế và tầm ảnh hưởng của Tổ chức Hợp tác Thượng Hải, và tăng cường sự đoàn kết và phối hợp trong khuôn khổ BRICS.

​