Kinh tế số: Cơ hội bứt phá của khu vực
Tại Hội nghị Hợp tác số Nam Á - Đông Nam Á năm 2025 diễn ra tại Thái Lan mới đây, Luật sư Nguyễn Hồng Chung, chuyên gia chính sách đầu tư, Chủ tịch HĐQT Hệ sinh thái DVL Ventures cho biết, theo báo cáo từ EConomy SEA, kinh tế số Đông Nam Á có tốc độ tăng trưởng rất nhanh, nếu năm 2023, kinh tế số trong khu vực đạt 218 tỷ USD, thì tới năm 2026 được dự báo sẽ vượt 300 tỷ USD. Đây là minh chứng rõ ràng rằng dữ liệu, nền tảng số và kết nối xuyên biên giới đã trở thành yếu tố then chốt trong cạnh tranh toàn cầu.
Theo Luật sư, cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, với những công nghệ như AI (trí tuệ nhân tạo), IoT (internet vạn vật), Blockchain, Dữ liệu lớn và điện toán đám mây, đang tái định hình toàn bộ chuỗi cung ứng. Trong bối cảnh đó, chuyển đổi số không chỉ là công nghệ, mà đã trở thành một chiến lược tất yếu. Thực tế cho thấy, chuyển đổi số mang lại ba lợi ích nổi bật.
Thứ nhất, hiệu quả. AI và IoT giúp tối ưu sản xuất, giảm chi phí. Ví dụ, tại một công ty trong danh mục đầu tư của chúng tôi, việc tích hợp IoT đã giúp giảm tới 15% lượng năng lượng lãng phí chỉ trong năm đầu tiên.
Thứ hai, minh bạch. Blockchain bảo đảm truy xuất nguồn gốc và tuân thủ các chuẩn mực quốc tế, tạo niềm tin cho thị trường và người tiêu dùng.
Thứ ba, kết nối. Thương mại số mở rộng thị trường, giúp doanh nghiệp truyền thống vượt qua ranh giới địa lý để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Từ góc nhìn Việt Nam, ông Chung cho chia sẻ một số kinh nghiệm trong vấn đề chuyển đổi số. Ông cho biết, trong hơn một thập kỷ qua, Việt Nam đã trở thành điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư quốc tế, đặc biệt trong lĩnh vực chế biến, chế tạo và công nghệ cao.
Chính phủ Việt Nam xác định chuyển đổi số là một trụ cột chiến lược, với Chương trình Chuyển đổi số quốc gia tập trung vào: hạ tầng số, thương mại điện tử, logistics thông minh, công nghiệp hỗ trợ, và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
Hiện nay, Việt Nam có hơn 420 khu công nghiệp, trong đó nhiều khu đang định hướng phát triển theo mô hình xanh - thông minh - số hóa.
Với gần 80% dân số sử dụng Internet, thương mại điện tử tăng trưởng nhanh và xuất khẩu công nghệ thông tin đạt trên 130 tỷ USD vào năm 2024, Việt Nam đang từng bước nâng cấp chuỗi công nghiệp – thương mại và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
“Mục tiêu đến năm 2030, kinh tế số sẽ chiếm khoảng 30% GDP. Đây là một thách thức lớn nhưng hoàn toàn khả thi nhờ nền kinh tế ổn định, chính sách mở cửa, và cam kết mạnh mẽ của Chính phủ trong việc hỗ trợ doanh nghiệp”, ông Chung nói.
Trong bức tranh đó, DVL Ventures đã phát triển DVL Investment Promotion and Trade Joint Stock Company (DVL IPT),công ty thành viên chuyên xúc tiến đầu tư và thương mại.
“Chỉ riêng trong năm 2024, chúng tôi đã khảo sát hàng trăm khu công nghiệp, xây dựng một cơ sở dữ liệu toàn diện và tổ chức nhiều đoàn xúc tiến thương mại và đầu tư quốc tế”, ông Chung nhấn mạnh.
Hướng tới hình thành một “thị trường số chung” cho Nam Á và Đông Nam Á.
Mặc dù vậy, sự phát triển của từng quốc gia và từng doanh nghiệp riêng lẻ sẽ khó đạt được hiệu quả tối đa nếu thiếu đi hợp tác khu vực. Với tinh thần hợp tác đó, Luật sư Nguyễn Hồng Chung đề xuất bốn định hướng chiến lược:
Thứ nhất, xây dựng một hạ tầng dữ liệu chung khu vực nhằm giảm chi phí tìm kiếm thông tin, đồng thời nâng cao tính minh bạch trong thương mại.
Thứ hai, đẩy mạnh chia sẻ kinh nghiệm và công nghệ số, giúp các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) tham gia hiệu quả hơn vào chuỗi cung ứng khu vực.
Thứ ba, phát triển các nền tảng thương mại số xuyên biên giới, không chỉ mở rộng thị trường mà còn hướng tới hình thành một “thị trường số chung” cho Nam Á và Đông Nam Á.
Thứ tư, tập trung phát triển nguồn nhân lực số chất lượng cao, để đảm bảo sự bền vững và thành công lâu dài cho toàn bộ quá trình chuyển đổi số trong khu vực.
“Vì vậy, chúng ta hãy cùng nhau nắm bắt cơ hội lịch sử này – xây dựng một không gian số khu vực mạnh mẽ, bền vững và bao trùm. Tôi tin rằng, với sự đồng hành của Chính phủ, cộng đồng doanh nghiệp, các đối tác quốc tế, cùng sự đóng góp tích cực của Việt Nam, chúng ta sẽ hiện thực hóa được tầm nhìn này”, ông Chung cho biết.
