Qua làm việc, lực lượng công an xác định người phụ nữ là người dân tộc Mông không biết nói tiếng phổ thông, không có bất kỳ giấy tờ chứng minh quốc tịch và đi cùng là hai con nhỏ.
Qua phiên dịch tiếng Mông, người phụ nữ cho biết chị đã theo mẹ sang Lào từ khi mới 3 tuổi, lớn lên tại vùng núi hẻo lánh nên không được đi học, không biết chữ.
Sau này, chị sống chung (không đăng ký kết hôn) với một người đàn ông Lào và sinh được hai con gồm một bé trai 6 tuổi và một bé gái 2 tuổi.
Tuy nhiên, cuộc sống gia đình khốn khó, người chồng thường xuyên say rượu, đánh đập vợ con khiến chị không thể tiếp tục chịu đựng mãi.
Trong bước đường cùng, chị này đã quyết định dẫn theo hai con trốn khỏi nơi cư trú, băng rừng vượt suối trở về Việt Nam trong tình trạng không giấy tờ, không tài sản, phải sống lang thang, ăn rau dại và xin ăn dọc đường.
Khi tới địa bàn xã Tả Phìn (tỉnh Lào Cai) cả ba mẹ con đã được lực lượng công an phát hiện đưa về trụ sở chăm sóc.
Trước hoàn cảnh đặc biệt khó khăn của ba người này, cán bộ, chiến sĩ Phòng Quản lý xuất nhập cảnh Công an tỉnh Lào Cai đã tổ chức thăm hỏi, hỗ trợ lương thực, sữa tươi, quần áo và nhu yếu phẩm cần thiết cho họ. Mỗi cán bộ trong đơn vị đã tự nguyện đóng góp một phần thu nhập để hỗ trợ tài chính, đồng thời cử cán bộ biết tiếng Mông động viên, an ủi, giúp chị yên tâm lưu lại tại Việt Nam.
Công an tỉnh Lào Cai cho biết, nhận thấy việc xác định quốc tịch và nhân thân của chị còn nhiều khó khăn, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh công an tỉnh Lào Cai báo cáo với cấp trên và đã chủ động tham mưu, liên hệ với Trung tâm Bảo trợ xã hội tỉnh Lào Cai để bố trí nơi ăn, ở ổn định trước mắt, đồng thời tiếp tục phối hợp các đơn vị chức năng để hỗ trợ tìm lại người thân, từng bước giải quyết các vấn đề pháp lý liên quan đến tình trạng không quốc tịch.
Đến nay, cả ba mẹ con chị đã yên tâm sinh sống tại Trung tâm Bảo trợ xã hội tỉnh Lào Cai, được chăm sóc sức khỏe, đảm bảo điều kiện sinh hoạt cơ bản.
Cán bộ Phòng Quản lý xuất nhập cảnh công an tỉnh Lào Cai vẫn thường xuyên tới thăm hỏi, tiếp tục đồng hành, giúp đỡ gia đình chị trên hành trình hòa nhập cộng đồng.
