Từng bước hình thành hệ sinh thái giáo dục số
Theo kế hoạch, giai đoạn 2021-2025, tỉnh Lào Cai đã đạt nhiều kết quả tích cực trong ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong giáo dục. Hệ thống cơ sở vật chất trường lớp tiếp tục được quan tâm đầu tư theo hướng chuẩn hóa, hiện đại; tỷ lệ phòng học kiên cố toàn tỉnh hiện đạt 86%.
Toàn tỉnh hiện có 623 giáo viên môn Tin học ở các cấp học và 965 phòng tin học phục vụ giảng dạy được kết nối internet. Việc triển khai giáo dục STEM, STEAM được chú trọng thông qua các hoạt động nghiên cứu khoa học, lập trình rô-bốt, câu lạc bộ sáng tạo trong trường học. Đặc biệt, 98% giáo viên đã có khả năng ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học.
Bên cạnh những kết quả đạt được, ngành giáo dục tỉnh cũng thẳng thắn nhìn nhận nhiều khó khăn, hạn chế. Tỷ lệ học sinh có thiết bị học tập cá nhân phục vụ học tập trên môi trường số mới đạt khoảng 20%; kho học liệu số chưa đồng bộ, chất lượng chưa đồng đều; việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các hệ thống còn hạn chế.
Trên cơ sở đó, Lào Cai đặt mục tiêu đến năm 2030, 100% cơ sở giáo dục được kết nối internet tốc độ cao, ổn định; 100% trường phổ thông có đủ phòng tin học phục vụ dạy và học; 100% giáo viên được đào tạo kỹ năng số cơ bản; 80% học sinh, sinh viên được đào tạo kỹ năng số cơ bản.
Tỉnh cũng đặt mục tiêu xây dựng và triển khai đồng bộ các nền tảng số dùng chung của ngành giáo dục như bài giảng điện tử, học liệu số, học bạ số, thư viện số, ngân hàng đề thi; triển khai giáo dục STEM/STEAM phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương, đơn vị.
Đưa trí tuệ nhân tạo vào dạy học, chuẩn bị thi trên máy tính
Một trong những điểm đáng chú ý của kế hoạch là việc đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động dạy học và kiểm tra, đánh giá theo hướng hiện đại, linh hoạt, lấy người học làm trung tâm.
Theo đó, tỉnh sẽ lựa chọn và khai thác hiệu quả các nền tảng dạy học số, hệ thống quản lý học tập để phục vụ tổ chức dạy học trực tuyến và dạy học kết hợp; từng bước đưa dạy và học trên môi trường số trở thành hoạt động giáo dục thiết yếu trong các cơ sở giáo dục.
Ngành giáo dục tỉnh sẽ nghiên cứu, triển khai mô hình “Trường học số”; ứng dụng trí tuệ nhân tạo theo lộ trình phù hợp trong dạy học, kiểm tra, đánh giá; khai thác dữ liệu học tập để hỗ trợ cá nhân hóa việc học và nâng cao hiệu quả giáo dục.
Các nền tảng giáo dục số tích hợp cũng sẽ được triển khai đồng bộ, bảo đảm kết nối học bạ số, học liệu mở, thư viện số và các kho học liệu dùng chung. Đồng thời, kỹ năng số, an toàn và an ninh mạng sẽ được tích hợp vào chương trình giáo dục nhằm hình thành sớm năng lực cần thiết cho công dân số.
Đáng chú ý, kế hoạch khuyến khích các trường tăng cường kiểm tra, đánh giá học sinh bằng hình thức trực tuyến thông qua hệ thống LMS. Đối với các trường THPT, tối thiểu 25% số bài kiểm tra định kỳ sẽ được tổ chức trên máy tính. Tỉnh cũng chuẩn bị các điều kiện cần thiết để thí điểm tổ chức thi tốt nghiệp THPT trên máy tính từ năm 2027.
Song song với chuyển đổi số trong dạy học, tỉnh sẽ tập trung hoàn thiện và khai thác hiệu quả cơ sở dữ liệu ngành giáo dục; bảo đảm kết nối liên thông dữ liệu từ cơ sở giáo dục đến cơ quan quản lý các cấp và kết nối với cơ sở dữ liệu của tỉnh, cơ sở dữ liệu quốc gia.
Lào Cai cũng đặt mục tiêu xây dựng môi trường giáo dục số an toàn; tăng cường các giải pháp bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân trong toàn ngành giáo dục.
Huy động nguồn lực lớn cho chuyển đổi số giáo dục
Để thực hiện các mục tiêu trên, tỉnh Lào Cai dự kiến bố trí tổng kinh phí khoảng 900 tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2030. Trong đó, ngân sách Trung ương dự kiến hỗ trợ 87,5 tỷ đồng, ngân sách tỉnh khoảng 812,5 tỷ đồng.
Theo lộ trình đầu tư, năm 2026 dự kiến bố trí 144 tỷ đồng; năm 2027 khoảng 274 tỷ đồng; năm 2028 khoảng 234 tỷ đồng; năm 2029 khoảng 174 tỷ đồng và năm 2030 khoảng 74 tỷ đồng.
Nguồn lực đầu tư sẽ tập trung nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin, thiết bị dạy học số, phòng học bộ môn, phòng thực hành tin học, phòng thực hành STEM; từng bước hình thành hệ sinh thái giáo dục số trên địa bàn tỉnh.
Đặc biệt, tỉnh sẽ đầu tư xây dựng các mô hình, trung tâm hỗ trợ đổi mới sáng tạo và nghiên cứu thực nghiệm giáo dục như “Vườn ươm công nghệ, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp” tại các cơ sở giáo dục đại học, cao đẳng; “Trung tâm nghiên cứu và thực nghiệm phương thức giáo dục tiên tiến” tại một số trường THPT của tỉnh.
Kế hoạch cũng nhấn mạnh việc huy động các nguồn lực xã hội hóa, tăng cường hợp tác với doanh nghiệp, tổ chức, chuyên gia trong và ngoài nước để phát triển nền tảng số, hệ thống học tập trực tuyến, kho học liệu số và các giải pháp công nghệ giáo dục.
Sở Giáo dục và Đào tạo được giao chủ trì tham mưu, tổ chức triển khai thực hiện kế hoạch; phối hợp với các sở, ngành, địa phương huy động nguồn lực, định kỳ sơ kết, tổng kết và báo cáo UBND tỉnh kết quả thực hiện.
