Mới đây, Ngân hàng Công Thương Trung Quốc (ICBC) thông báo sẽ ngừng cung cấp các dịch vụ giao dịch kim loại quý cá nhân liên kết với Sàn giao dịch vàng Thượng Hải từ cuối tháng 7. Trước đó, nhiều tổ chức tài chính lớn khác như Ngân hàng Tiết kiệm Bưu điện Trung Quốc, Ngân hàng Bình An và Ngân hàng Quảng Phát cũng đã tạm dừng hoặc lên kế hoạch rút khỏi các sản phẩm tương tự.
Làn sóng siết chặt diễn ra sau khi giá vàng mất đà tăng mạnh và liên tục điều chỉnh khỏi mức đỉnh lịch sử được thiết lập hồi đầu năm. Sự phục hồi của đồng USD cùng triển vọng lãi suất duy trì ở mức cao đã khiến sức hấp dẫn của vàng suy giảm đáng kể. Bên cạnh đó, kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sớm cắt giảm lãi suất cũng dần bị thu hẹp, trong khi lợi suất trái phiếu tăng lên khiến dòng tiền dịch chuyển khỏi các tài sản không sinh lời như vàng.
Trong bối cảnh đó, các ngân hàng Trung Quốc đang ưu tiên kiểm soát rủi ro hơn là duy trì hoạt động giao dịch. Nhiều tổ chức đã nâng mạnh yêu cầu ký quỹ đối với các sản phẩm vàng và bạc, thậm chí có nơi yêu cầu mức ký quỹ vượt quá giá trị vị thế đầu tư. Biện pháp này nhằm giảm đòn bẩy tài chính, hạn chế đầu cơ và ngăn ngừa nguy cơ thua lỗ lớn khi giá kim loại quý biến động mạnh.
Thực tế, động thái hiện nay không hoàn toàn xuất phát từ đợt giảm giá gần đây của vàng mà là một phần trong xu hướng quản lý rủi ro kéo dài nhiều năm. Sau vụ thua lỗ lớn liên quan đến sản phẩm đầu tư dầu mỏ dành cho nhà đầu tư cá nhân năm 2020, các cơ quan quản lý Trung Quốc đã liên tục siết chặt việc phân phối các sản phẩm tài chính có độ biến động cao. Các ngân hàng thương mại vì vậy cũng từng bước thu hẹp các hoạt động giao dịch mang tính đầu cơ đối với khách hàng cá nhân.
Theo các chuyên gia thị trường, việc hạn chế giao dịch bán lẻ khó có thể ảnh hưởng đáng kể đến nhu cầu vàng dài hạn của Trung Quốc. Nhu cầu đối với kim loại quý tại nền kinh tế lớn thứ hai thế giới vẫn chủ yếu đến từ hoạt động tích trữ vàng vật chất, nhu cầu bảo toàn tài sản và chiến lược phân bổ danh mục đầu tư dài hạn.
Tuy nhiên, diễn biến mới cho thấy tâm lý thị trường đang thay đổi rõ rệt. Sau nhiều năm được hỗ trợ bởi lạm phát, bất ổn địa chính trị và nhu cầu trú ẩn an toàn, giá vàng hiện chịu sức ép lớn hơn từ môi trường lãi suất cao và đồng USD mạnh. Không chỉ các ngân hàng Trung Quốc thận trọng hơn, nhiều tổ chức tài chính quốc tế cũng đã hạ dự báo giá vàng trong những tháng gần đây.
Việc các ngân hàng đồng loạt thu hẹp hoạt động giao dịch vì thế được xem là tín hiệu cho thấy giai đoạn tăng trưởng nóng của thị trường vàng đã qua, nhường chỗ cho thời kỳ biến động mạnh hơn và yêu cầu quản trị rủi ro cao hơn đối với cả nhà đầu tư lẫn các tổ chức tài chính.
