Khi hành trình bằng tàu hỏa trở thành một phần trải nghiệm
Cuối tháng 8, Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam (VNR) đã phối hợp với UBND tỉnh Quảng Trị và TP.Huế tổ chức khai trương đoàn tàu du lịch mang tên “Cố đô Huế - Phong Nha: Hành trình di sản thế giới”.
Với chiều dài khoảng 190 km, hành trình kết nối trực tiếp hai trung tâm du lịch lớn của miền Trung, đồng thời đi qua nhiều vùng đất giàu giá trị lịch sử, văn hóa và sở hữu các di sản được UNESCO vinh danh.
Các ga dừng, đỗ, đón trả khách trên hành trình cũng trở thành những cửa ngõ để du khách tiếp cận nhiều điểm đến nổi bật như Quần thể di tích Cố đô Huế, Thành cổ Quảng Trị, Địa đạo Vịnh Mốc, đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải, Đồng Hới và Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng.
Theo ông Nguyễn Chính Nam - Phó Tổng giám đốc VNR :"Việc tổ chức khai trương Hành trình di sản Thế giới chỉ là bước đi tiếp theo trên hành trình đưa đường sắt trở thành một ‘mắt xích’ quan trọng trong hệ sinh thái du lịch Việt Nam.
Giao thông không chỉ phục vụ du lịch mà cùng du lịch tạo ra những giá trị mới cho người dân, cho doanh nghiệp và cho địa phương".
Sau một năm khai thác, đoàn tàu “Hà Nội 5 cửa ô” đã thực hiện gần 400 chuyến, phục vụ gần 100.000 lượt khách, chủ yếu đến từ Pháp, Australia, Đài Loan, Trung Quốc và Hàn Quốc, đạt công suất bình quân khoảng 80%. Các chuyến cuối tuần thường kín chỗ.
Những con số trên cho thấy sản phẩm du lịch đường sắt có khả năng hình thành thị trường riêng khi được đầu tư phù hợp, đồng thời mở thêm cách tiếp cận đối với du lịch văn hóa, lịch sử của Thủ đô.
Không dừng lại ở những sản phẩm đã khai thác, hướng phát triển du lịch đường sắt tiếp tục được mở rộng tới các địa phương.
Ngày 16/9, Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam và UBND tỉnh Thái Nguyên đã ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác phát triển sản phẩm du lịch đường sắt Hà Nội - Thái Nguyên giai đoạn 2026 - 2030.
Trước mắt, hai bên phối hợp hoàn thiện các điều kiện để đưa tàu du lịch Hà Nội - Thái Nguyên vào khai thác gắn với Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026. Đây được xem là cơ sở để tiếp tục hoàn thiện sản phẩm và tổ chức khai thác lâu dài.
Điểm đáng chú ý là sản phẩm được định hướng không chỉ dừng ở một chuyến tàu đưa khách từ Hà Nội đến Thái Nguyên. Các chương trình du lịch trong ngày và nhiều ngày sẽ được nghiên cứu theo hướng kết hợp vé tàu với dịch vụ trung chuyển, tham quan, trải nghiệm, lưu trú và ăn uống.
Các tour, combo đồng bộ giữa đường sắt và hệ thống dịch vụ du lịch tại điểm đến cũng được tính đến, qua đó tạo thành một chuỗi sản phẩm hoàn chỉnh thay vì những dịch vụ rời rạc.
Kết nối điểm đến, tạo thêm giá trị
Thực tế cho thấy, sức hút của du lịch đường sắt không chỉ nằm ở việc đưa du khách từ điểm này đến điểm khác. Với những tuyến được thiết kế gắn với cảnh quan, di sản và văn hóa địa phương, bản thân hành trình trên tàu cũng có thể trở thành một phần của trải nghiệm.
Khi đó, nhà ga không đơn thuần là nơi đón, trả khách; đoàn tàu không chỉ là phương tiện vận chuyển mà trở thành điểm khởi đầu hoặc một mắt xích trong chuỗi trải nghiệm du lịch.
Du khách có thể kết hợp một chuyến đi bằng đường sắt với tham quan di tích, khám phá cảnh quan, thưởng thức ẩm thực, tìm hiểu văn hóa và sử dụng các dịch vụ tại địa phương.
Việc phát triển du lịch đường sắt đang mở ra cơ hội để ngành đường sắt tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị du lịch.
Một hành trình được kết nối với hệ thống dịch vụ tại điểm đến, lợi ích từ một chuyến tàu không chỉ dừng ở doanh thu vận tải mà còn có thể lan tỏa sang lưu trú, ăn uống, tham quan, vận chuyển và các hoạt động trải nghiệm.
Đối với các địa phương, việc hình thành thêm sản phẩm du lịch cũng góp phần đa dạng hóa cách tiếp cận điểm đến, kéo dài thời gian trải nghiệm và mở rộng khả năng thu hút các nhóm du khách khác nhau.
Đặc biệt, đường sắt có lợi thế trong việc kết nối những đô thị, trung tâm du lịch và vùng giàu giá trị văn hóa, lịch sử trên cùng một hành trình.
Nếu được tổ chức bài bản, mỗi nhà ga có thể trở thành một điểm kết nối trong mạng lưới du lịch, đưa du khách tiếp cận sâu hơn với những địa danh nằm dọc tuyến.
Từ những chuyến tàu kết nối di sản miền Trung, “Hà Nội 5 cửa ô” đến định hướng phát triển tuyến Hà Nội - Thái Nguyên, có thể thấy du lịch đường sắt đang được tiếp cận theo hướng ngày càng đa dạng hơn.
Đường sắt không chỉ đưa du khách đến điểm đến mà đang từng bước trở thành một phần của chính hành trình khám phá.
Mỗi chuyến tàu được gắn với một câu chuyện, một vùng đất và một chuỗi trải nghiệm, giá trị của đường sắt cũng được mở rộng.