Trong nhịp sống hiện đại nhiều đổi thay, mùng 2 Tết mẹ vẫn giữ nguyên ý nghĩa thiêng liêng: Ngày của tri ân, của sum vầy và của những cái ôm không nói thành lời.
Sáng mùng 2, khi nắng xuân còn mỏng như tơ, chị Nguyễn Thị Bình (Bắc Ninh) đã tất bật chuẩn bị quà bánh để đưa chồng con về quê ngoại.
“Tôi luôn nói với chồng, mùng 2 là ngày của mẹ. Có bận mấy cũng phải về", chị Bình cười nhưng ánh mắt ánh lên sự kiên quyết dịu dàng.
Với chị Bình, Tết thực sự bắt đầu khi chiếc xe rẽ vào con ngõ quen, nơi mẹ chị đã đứng sẵn từ lúc nào, tay vịn cánh cổng, mắt dõi ra đường.
“Cứ mùng 2 là bà dậy từ sớm, quét sân, bày lại bộ ấm chén mới, như thể chỉ cần con cháu về đông đủ, Tết mới trọn", chị Bình kể.
Mâm cơm bên ngoại không cầu kỳ, vẫn là bát canh măng thơm nức, đĩa giò lụa cắt vuông vắn, nồi thịt kho sóng sánh. Nhưng trong tiếng cười của lũ trẻ, trong câu chuyện không đầu không cuối của anh chị em, chị Bình nhận ra một điều: Có những giá trị chỉ tồn tại khi ta chịu quay về.
Ở góc nhìn của một người chồng, anh Nhật Trí (Hà Nội) cho rằng việc đưa vợ con về nhà ngoại sáng mùng 2 không chỉ là “đúng lệ”, mà còn là sự tôn trọng và sẻ chia.
“Ngày xưa tôi từng nghĩ mùng 2 đơn giản là theo phong tục. Nhưng từ khi lập gia đình, tôi hiểu đó là cách để vợ mình được trở về làm con gái đúng nghĩa", anh Trí chia sẻ.
Với anh, nếu mùng 1 là trách nhiệm với bên nội, thì mùng 2 là sự cân bằng cần thiết, để yêu thương không nghiêng về một phía.
Sáng mùng 2, anh thường là người chủ động chuẩn bị quà Tết, kiểm tra lại đồ đạc cho các con, rồi cùng cả nhà về ngoại từ sớm.
“Tôi thích nhất khoảnh khắc bố mẹ vợ mở cửa, bọn trẻ chạy ào vào gọi ‘ông bà ơi’. Nhìn vợ mình cười rạng rỡ trong căn nhà cũ, tôi thấy việc mình làm hoàn toàn xứng đáng", anh Trí nói.
Không chỉ dừng lại ở bữa cơm sum họp, gia đình anh Trí còn giữ thói quen du xuân cùng bên ngoại vào chiều mùng 2. Có năm cả nhà đi lễ chùa đầu năm, có năm ghé một điểm di tích hoặc công viên gần nhà.
“Tôi muốn các con hiểu rằng bên ngoại cũng là gốc rễ của mình. Du xuân cùng ông bà ngoại giúp các con có thêm ký ức đẹp, còn người lớn thì có thêm thời gian bên nhau", anh Trí bày tỏ.
Theo anh Trí, trong đời sống hiện đại, khi áp lực công việc khiến nhiều gia đình thu hẹp thời gian sum vầy, việc giữ trọn ý nghĩa mùng 2 Tết mẹ chính là cách vun đắp nền tảng gia đình.
“Tết có thể giản dị hơn, nhưng sự công bằng và trân trọng giữa hai bên nội - ngoại thì không nên thiếu. Đó cũng là cách dạy con về sự hiếu nghĩa bằng chính hành động của mình", anh Trí nói.
Bên cạnh những câu chuyện của các bậc cha mẹ, nhiều bạn trẻ hôm nay cũng có cách cảm nhận riêng về mùng 2 Tết mẹ vừa truyền thống, vừa mang hơi thở của thế hệ mới.
Lê Thảo Nguyên (Hà Nội) cho rằng, khi còn nhỏ cô từng xem mùng 2 đơn giản là ngày được đi chơi, được nhận lì xì ở nhà ngoại.
“Lúc bé chỉ háo hức vì đông vui và có thêm phong bao đỏ. Nhưng càng lớn, em càng hiểu vì sao mẹ mình luôn cố gắng về ngoại đúng ngày mùng 2", Thảo Nguyên chia sẻ.
Thảo Nguyên kể, có năm công việc cuối năm quá bận, cô ngỏ ý hay để qua mùng 3 mới về. Mẹ cô chỉ khẽ nói: “Mùng 2 là ngày của bà mà con".
Câu nói ngắn gọn ấy khiến Nguyên chững lại. Em nhận ra, với bà ngoại, đó không chỉ là một ngày thăm hỏi. Đó là sự xác nhận rằng con gái bà, dù đi lấy chồng, dù bận rộn thế nào, vẫn nhớ đường về.
Từ đó, Nguyên chủ động thu xếp công việc sớm hơn mỗi dịp cuối năm. Sáng mùng 2, cô thường là người đề xuất cả nhà chụp một bức ảnh đông đủ bên bà.
"Em nghĩ, giá trị của mùng 2 Tết mẹ nằm ở sự tiếp nối. Khi mình có mặt, mình đang giữ cho một sợi dây không bị đứt", Thảo Nguyên bày tỏ.
Trong khi đó, Nguyễn Thị Thanh Tâm (25 tuổi, làm việc tại TP HCM) lại nhìn mùng 2 Tết mẹ dưới góc độ của một người con xa quê. Sinh ra ở miền Bắc, Tâm vào Nam lập nghiệp đã gần 2 năm.
Tâm cho rằng, mùng 2 không chỉ là một phong tục mà là một “cột mốc cảm xúc” của người mẹ.
“Mẹ không nói nhiều về thiệt thòi, nhưng em biết, nếu con gái không về đúng mùng 2, trong lòng mẹ sẽ hụt đi một chút", Thanh Tâm nói.
Năm nay, Tâm quyết định đặt vé sớm từ tháng 11 và nghỉ Tết từ trước ngày 23 tháng Chạp. Cô dự định sẽ dành trọn ngày mùng 2 đó ở bên mẹ: Cùng mẹ đi chùa đầu năm, cùng dọn lại bàn thờ gia tiên và nấu một bữa cơm thật ấm cúng.
“Em nghĩ, khi mình còn có thể sắp xếp để trở về, thì đừng chần chừ. Vì giá trị của mùng 2 Tết mẹ đôi khi chỉ gói gọn trong hai chữ kịp thời", Thanh Tâm chia sẻ.
Từ những người mẹ, người bà đến thế hệ trẻ hôm nay, mùng 2 Tết mẹ vẫn âm thầm chảy qua năm tháng như một nhịp nối yêu thương.
Dù xã hội đổi thay, dù khoảng cách địa lý có xa đến đâu, thì trong tâm thức người Việt, đó vẫn là ngày của sự trở về - trở về để nhắc mình rằng, phía sau mọi hành trình, luôn có một người mẹ đang đợi.
