Nâng mức giảm trừ gia cảnh là cần thiết nhằm giảm gánh nặng cho người nộp thuế và nâng cao đời sống người dân

Bộ Tài chính đang chủ trì soạn thảo dự thảo Luật Quản lý thuế, dự kiến trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp tháng 10 tới.

Song song với đó, Bộ cũng đang xây dựng nhiều dự thảo luật, nghị quyết và nghị định liên quan đến lĩnh vực thuế, như Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Nghị quyết điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh của thuế thu nhập cá nhân,...

Các văn bản này đều có ý nghĩa quan trọng, dự kiến sẽ tác động lớn đến doanh nghiệp, hợp tác xã cũng như cá nhân và hộ kinh doanh. Tuy nhiên, việc nhiều dự thảo luật và nghị quyết cùng được điều chỉnh, sửa đổi trong cùng một thời điểm khiến không ít người nộp thuế – đặc biệt là nhóm hộ kinh doanh, cá nhân nhỏ lẻ – dễ bị “ngộ độc thông tin”, dẫn đến lúng túng trong việc tiếp cận và thực hiện các chính sách thuế mới.

Liên quan tới vấn đề này, trao đổi riêng với phóng viên Báo Nhà báo và Công luận, bà Lê Yến, Giám đốc Công ty TNHH Tư vấn Thuế Hà Nội nhấn mạnh: Để bảo đảm sự đồng bộ, nhất quán trong hệ thống văn bản pháp luật, phù hợp với tiến trình hội nhập quốc tế và đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế, việc sửa đổi đồng thời nhiều quy định là cần thiết.

Nhiều chính sách thuế được điều chỉnh, sửa đổi

Trong dự thảo Luật Quản lý thuế do Bộ Tài chính chủ trì soạn thảo có nhiều nội dung điều chỉnh, tác động trực tiếp đến cộng đồng doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh nhỏ lẻ. Theo bà, những quy định mới sẽ ảnh hưởng thế nào tới hoạt động kinh doanh khi dự thảo Luật này được Quốc hội thông qua?

- Tôi cho rằng, về cơ bản, các quy định mới được Bộ Tài chính sửa đổi, bổ sung trong dự thảo Luật Quản lý thuế sẽ mang lại tác động tích cực đối với hoạt động kinh doanh nói chung.

Các quy định mới đã được xây dựng rõ ràng, minh bạch hơn, phù hợp với bối cảnh hiện nay. Luật Quản lý thuế hiện hành được ban hành từ năm 2019, sau hơn 6 năm áp dụng đã bộc lộ một số hạn chế, đặc biệt trong quản lý thuế đối với chuyển đổi số và thương mại điện tử.

Hiện nay, nhiều thủ tục như kê khai, hoàn thuế đã được tự động hóa, số lượng đối tượng kinh doanh nước ngoài tại Việt Nam ngày càng tăng. Vì vậy, việc bổ sung và điều chỉnh các quy định là rất cần thiết.

Tôi đánh giá cao nỗ lực rút gọn và phân loại rủi ro một cách rõ ràng theo từng nhóm đối tượng và mức độ rủi ro trong dự thảo Luật lần này. Cách tiếp cận này vừa giúp cơ quan quản lý giám sát thuận lợi, hiệu quả hơn, vừa tạo điều kiện để doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ thuế minh bạch và thuận tiện hơn.

Đặc biệt, việc phân loại rủi ro dựa trên quy mô và loại hình doanh nghiệp, nhằm mục đích phân bổ nguồn lực quản lý hợp lý, sẽ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, tập trung vào đúng đối tượng cần kiểm soát.

Song song với dự thảo Luật Quản lý thuế, Bộ Tài chính cũng đang chủ trì soạn thảo dự thảo Nghị quyết về điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh đối với thuế thu nhập cá nhân. Trong dự thảo này, Bộ Tài chính đề xuất nâng mức giảm trừ cho người nộp thuế từ 11 triệu đồng/tháng lên 15,5 triệu đồng/tháng và mức giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc từ 4,4 triệu đồng lên 6,2 triệu đồng/tháng. Theo bà, việc điều chỉnh này có ý nghĩa như thế nào trong bối cảnh hiện nay?

- Việc nâng mức giảm trừ gia cảnh cho người nộp thuế thu nhập cá nhân là hoàn toàn phù hợp và cần thiết trong bối cảnh hiện nay. Bởi mức 11 triệu đồng/tháng trước đây đã không còn đáp ứng thực tế, trong khi chi phí sinh hoạt ngày càng tăng cao.

Việc điều chỉnh nâng lên 15,5 triệu đồng cho người nộp thuế và 6,2 triệu đồng cho mỗi người phụ thuộc sẽ giảm gánh nặng cho người lao động, đồng thời hỗ trợ người nộp thuế tốt hơn trong việc ổn định đời sống.

Tuy nhiên, chính sách này chỉ phù hợp trong ngắn hạn, bởi nền kinh tế Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn tăng trưởng nhanh. Trong dài hạn, mức giảm trừ cần được rà soát và điều chỉnh định kỳ để theo kịp diễn biến kinh tế và lạm phát.

Việc nâng mức giảm trừ gia cảnh sẽ tác động như thế nào đến nguồn thu ngân sách nhà nước, thưa bà?

- Ở thời điểm hiện tại, chưa có số liệu độc lập nào để dự báo đầy đủ về tác động của việc nâng mức giảm trừ gia cảnh đối với nguồn thu ngân sách. Nhưng tôi cho rằng số liệu thực tế sẽ bị ảnh hưởng giảm số thu.

Theo tính toán của Bộ Tài chính, nếu chính sách này được áp dụng, thu ngân sách từ thuế thu nhập cá nhân sẽ còn khoảng 84.477 tỷ đồng/năm, giảm khoảng 21.000 tỷ đồng so với hiện hành. Đồng thời, số người phải nộp thuế cũng sẽ giảm xuống còn 2,21 triệu, tức ít hơn 2,18 triệu người, tương đương giảm 49,66%.

Dù vậy, đây là sự điều chỉnh cần thiết nhằm giảm gánh nặng cho người nộp thuế và nâng cao đời sống người dân. Về tổng thể, tác động giảm thu ngân sách có thể được bù đắp phần nào nhờ sự phát triển của khu vực kinh tế tư nhân và hộ kinh doanh, vốn đang ngày càng năng động và đóng góp quan trọng cho nguồn thu ngân sách.

“

Việc nâng mức giảm trừ gia cảnh cho người nộp thuế thu nhập cá nhân là hoàn toàn phù hợp và cần thiết trong bối cảnh hiện nay.

Bà Lê Yến, Giám đốc Công ty TNHH Tư vấn Thuế Hà Nội.

Có hiện tượng “ngộ độc thông tin” về chính sách thuế

Thời gian qua, Bộ Tài chính đang chủ trì soạn thảo nhiều dự thảo luật, nghị quyết liên quan đến chính sách thuế. Điều này vô tình khiến nhiều cá nhân, hộ kinh doanh lạc vào “một rừng” thông tin. Theo bà, làm cách nào để người nộp thuế có thể hiểu rõ, hiểu đúng về các chính sách thuế mới?

- Hiện nay, Việt Nam có nhiều sự thay đổi và điều chỉnh về chính sách thuế. Bên cạnh việc sửa đổi luật, cơ quan chức năng còn điều chỉnh các nghị định hướng dẫn, thông tư và công văn liên quan. Những văn bản này thường xuyên được cập nhật, nếu không phải là người làm trong lĩnh vực thuế thì rất khó để nắm bắt đầy đủ và chính xác. Điều này khiến nhiều người nộp thuế lo lắng, sợ sai sót trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế.

Thực tế, để hội nhập quốc tế và thích nghi với sự phát triển kinh tế, việc sửa đổi đồng thời nhiều quy định là cần thiết. Tuy nhiên, thay đổi dồn dập vừa mang lại tác động tích cực khi chính sách được cập nhật kịp thời, vừa tạo ra hạn chế khi gây áp lực, dễ dẫn đến tình trạng “ngộ độc thông tin”.

Trong gần một năm qua, chính sách thuế đã có nhiều điều chỉnh, khiến doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân gặp không ít vướng mắc. Không ít người tìm đến chúng tôi để được tư vấn vì băn khoăn về mô hình kinh doanh, thủ tục thành lập công ty, cách tính thuế, thực hiện chế độ kế toán như thế nào? Vận hành kế toán ra sao để làm đúng, làm chuẩn và việc xác định đúng quy định pháp luật.

Chúng tôi hỗ trợ họ hiểu rõ quyền và nghĩa vụ, xác định mức thuế phải nộp với từng mô hình và doanh thu cụ thể, đồng thời phân biệt rõ tin đồn với quy định pháp luật chính thức. Khi đã được giải đáp, họ yên tâm hơn và tự tin triển khai hoạt động kinh doanh đúng luật, hiệu quả.

Vì vậy, điều quan trọng là cần có cơ chế hướng dẫn bài bản và phân loại rõ ràng theo từng nhóm đối tượng nộp thuế. Các cán bộ thuế địa phương, doanh nghiệp và hộ, cá nhân kinh doanh phải được tập huấn đầy đủ, đồng thời cần có sự tham gia của các đơn vị tư vấn chuyên nghiệp và chương trình đào tạo thiết thực.

Chỉ khi đó, những thay đổi về chính sách mới thực sự đi vào cuộc sống, mang lại hiệu quả và tạo môi trường kinh doanh minh bạch, ổn định.

“

Để hội nhập quốc tế và thích nghi với sự phát triển kinh tế, việc sửa đổi đồng thời nhiều quy định thuế là cần thiết.

Bà Lê Yến, Giám đốc Công ty TNHH Tư vấn Thuế Hà Nội.

Xin cảm ơn bà!