Bản chất sản phẩm “lai” và những hiểu nhầm phổ biến
Chia sẻ với PV tại chương trình ra mắt sản phẩm liên kết đơn vị "FWD Đầu tư đón đầu" diễn ra vào ngày 10/4, ông Ngô Trung Dũng, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam cho biết, bảo hiểm nhân thọ đã hình thành hơn 400 năm, với chức năng ban đầu là bảo vệ rủi ro tử vong, sau đó mở rộng dần sang thương tật, bệnh tật và chăm sóc y tế.
Sự phát triển này kéo theo việc xuất hiện các sản phẩm mới, trong đó có bảo hiểm liên kết đầu tư là một mô hình kết hợp giữa bảo vệ và đầu tư nhằm tận dụng nguồn vốn và năng lực quản lý của doanh nghiệp bảo hiểm để gia tăng giá trị cho khách hàng.
Tuy nhiên, theo ông Trung Dũng, chính đặc tính “hai trong một” này lại là nguyên nhân khiến thị trường phát sinh nhiều cách hiểu khác nhau, thậm chí là hiểu lầm.
“Trong sản phẩm này luôn tồn tại song song hai phần là bảo vệ rủi ro và đầu tư thông qua các quỹ. Nhưng nhiều người lại chỉ nhìn vào yếu tố đầu tư”, ông nói.
Thực tế, trong một số giai đoạn thị trường tăng trưởng mạnh, lợi nhuận đầu tư có thể đạt 20 - 30%/năm, khiến không ít tư vấn viên nhấn mạnh yếu tố sinh lời để thu hút khách hàng, trong khi chưa giải thích đầy đủ bản chất bảo hiểm.
Cùng với đó, tâm lý phổ biến của người dân là đã đầu tư thì phải có lãi, thậm chí kỳ vọng mức sinh lời cao trong thời gian ngắn. Khi thị trường biến động, kết quả không như mong đợi dễ dẫn đến phản ứng tiêu cực, cho rằng sản phẩm không hiệu quả.
Ở mặt doanh nghiệp, ông Đậu Tiến Dũng, Phó Tổng giám đốc Chiến lược FWD Việt Nam chỉ ra ba hiểu nhầm phổ biến của người dùng, đó là xem đây là kênh đầu tư thuần túy; kỳ vọng lợi nhuận ngắn hạn; và chưa hiểu rõ cơ cấu phí khi một phần được dùng cho bảo vệ. “Giá trị cốt lõi của bảo hiểm vẫn là bảo vệ tài chính cho gia đình, đầu tư chỉ là yếu tố bổ trợ”, ông Đậu Tiến Dũng nhấn mạnh.
Đầu tư dài hạn, rủi ro đi kèm và nguyên tắc lựa chọn
Ở góc độ quản lý quỹ, bà Dương Kim Anh, Giám đốc Khối Đầu tư - Công ty Quản lý Quỹ Vietcombank (VCBF), cho rằng việc so sánh bảo hiểm liên kết đơn vị với các kênh đầu tư ngắn hạn là không phù hợp. Bởi lẽ, bảo hiểm nhân thọ vốn là một kế hoạch tài chính dài hạn, nên phần đầu tư đi kèm cũng phải tương thích về thời gian.
“Không có khoản đầu tư nào không có rủi ro, kể cả gửi tiết kiệm. Kỳ vọng lợi nhuận càng cao thì rủi ro càng lớn”, bà Kim Anh nhấn mạnh, đồng thời khuyến nghị nhà đầu tư cần hiểu rõ khẩu vị rủi ro của mình.
Theo bà, đầu tư thông thường đặt mục tiêu lợi nhuận lên hàng đầu, với thời gian ngắn hạn có thể tính theo ngày, tháng, còn dài hạn tính theo năm. Trong khi đó, bảo hiểm nhân thọ lại là một kế hoạch tài chính dài hạn cho bản thân và gia đình. Vì vậy, nếu chỉ có kế hoạch tài chính trong vài tháng, khách hàng không nên tham gia sản phẩm này.
Đối với nhà đầu tư dài hạn, khi tham gia bảo hiểm nhằm mục tiêu bảo vệ và tích lũy cho tương lai, thậm chí chuyển giao cho thế hệ sau, việc lựa chọn danh mục đầu tư cần phù hợp với đặc thù của sản phẩm bảo hiểm. Theo đó, các sản phẩm bảo hiểm liên kết đơn vị cần đảm bảo sự cân bằng giữa kỳ vọng lợi nhuận và mức độ rủi ro chấp nhận được.
Từ việc xác định rõ nhu cầu tài chính và khả năng chịu rủi ro, người tham gia có thể thiết lập mức kỳ vọng lợi nhuận phù hợp, đồng thời so sánh với các kênh đầu tư khác như cổ phiếu, trái phiếu – vốn có khả năng sinh lời cao hơn nhưng cũng đi kèm rủi ro lớn hơn, hoặc các sản phẩm an toàn với mức lợi nhuận ổn định hơn.
“Sau khi xác định được các yếu tố trên, nhà đầu tư cần lựa chọn đơn vị đồng hành phù hợp với kế hoạch tài chính của mình”, bà Kim Anh nói, lưu ý cần cân nhắc cụ thể doanh nghiệp bảo hiểm và sản phẩm nào đáp ứng tốt nhất nhu cầu.
Các chuyên gia cũng cho rằng hai nguyên tắc quan trọng khi tham gia sản phẩm này là hiểu rõ nhu cầu tài chính, khả năng chịu rủi ro và lựa chọn đơn vị đồng hành phù hợp. Những chiến lược đầu tư dài hạn, đa dạng danh mục có thể không mang lại lợi nhuận đột biến trong ngắn hạn, nhưng giúp giảm thiểu rủi ro khi thị trường biến động.
Tựu trung, bảo hiểm liên kết đầu tư chỉ phát huy đúng vai trò khi được đặt đúng vị trí bảo vệ là nền tảng, đầu tư là phần gia tăng.