Nhiều nhà báo thiệt mạng, bị bắt, bị cản trở khi tác nghiệp chiến sự Trung Đông

(CLO) Ủy ban bảo vệ các nhà báo (CPJ) đang theo dõi sát tác động của cuộc leo thang quân sự giữa Israel, Mỹ và Iran đối với giới truyền thông tại Trung Đông.

Theo CPJ, kể từ khi chiến sự bùng phát ngày 28/2/2026 khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công vào Iran, nhiều vụ việc đã ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động báo chí. Các sự cố được ghi nhận gồm bắt giữ nhà báo, cản trở tác nghiệp, cơ sở truyền thông bị không kích và nhiều biện pháp hạn chế nghiêm ngặt đối với việc đưa tin.

Bà Sara Qudah, Giám đốc khu vực của CPJ, kêu gọi các bên tham chiến bảo đảm an toàn cho nhà báo. Bà nhấn mạnh các hành vi tấn công, bắt giữ hoặc hạn chế nhà báo cần phải chấm dứt ngay lập tức.

Theo thống kê ban đầu của CPJ, kể từ khi chiến tranh nổ ra đã có 2 nhà báo thiệt mạng; 6 nhà báo bị hành hung, đe dọa hoặc quấy rối; 8 cơ quan truyền thông bị hư hại do không kích; 4 nhà báo bị bắt giữ hoặc thẩm vấn; nhiều biện pháp kiểm duyệt truyền thông; 6 trường hợp nhà báo bị cản trở khi đang đưa tin.

Nhóm phóng viên Al Jazeera tại Gaza và các nhà báo khác xuống đường sau khi có lo ngại rằng tòa nhà truyền thông của họ có thể bị tấn công. Ảnh: CC/Wiki
Nhóm phóng viên Al Jazeera tại Gaza và các nhà báo khác xuống đường sau khi có lo ngại rằng tòa nhà truyền thông của họ có thể bị tấn công. Ảnh: CC/Wiki

Ngày 28/2: Ngày 1 của chiến sự

Chỉ vài giờ sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel khiến Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei cùng nhiều quan chức cấp cao thiệt mạng, internet tại Iran đã bị cắt. Theo tổ chức giám sát mạng NetBlocks, kết nối internet giảm xuống khoảng 4% so với mức bình thường trong ngày đầu tiên và sau đó xuống còn khoảng 1%.

Một số nhà báo nói với CPJ rằng việc cắt mạng khiến họ gần như không thể liên lạc hoặc gửi tin bài. Chỉ một số ít người dùng, bao gồm một số cơ quan truyền thông liên kết với Chính phủ Iran, vẫn có thể truy cập hạn chế thông qua hệ thống “internet trắng”.

Cùng ngày, các cuộc không kích của Israel cũng nhắm vào văn phòng đài phát thanh nhà nước Radio Dezful tại tỉnh Khuzestan. Một số báo cáo cho biết 4 người bị thương.

Ngày 1/3: Đài truyền hình nhà nước Iran bị tấn công

Đài phát thanh truyền hình nhà nước Iran Islamic Republic of Iran Broadcasting (IRIB) cho biết, một phần trụ sở của họ tại Tehran bị không kích. Chưa có thông tin về thương vong.

Tại Israel, cơ quan kiểm duyệt quân sự ban hành chỉ thị mới đối với truyền thông nước ngoài, hạn chế phát sóng trực tiếp trong thời gian còi báo động không kích và cấm quay phim các vụ đánh chặn tên lửa gần các địa điểm an ninh.

Ngày 2/3: Ba cơ quan truyền thông Lebanon bị tấn công

Giao tranh lan sang Lebanon khi các cuộc không kích của Israel nhắm vào ba cơ sở truyền thông gồm đài Sawt Al-Farrah tại Tyre, đài Al-Nour Radio và trụ sở truyền hình Al-Manar ở phía nam Beirut.

Cùng ngày, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất phong tỏa quyền truy cập vào một số tài khoản trên mạng xã hội X, trong đó có tài khoản của kênh truyền hình Al Arabiya.

Ngày 3/3: Nhà báo bị bắt khi đang phát sóng trực tiếp

Phóng viên Emrah Çakmak và quay phim Halil Kahraman của CNN Türk bị lực lượng an ninh Israel bắt giữ trong lúc đang phát sóng trực tiếp tại Tel Aviv sau một cuộc tấn công tên lửa của Iran. Thiết bị của họ bị tịch thu và đến thời điểm báo cáo vẫn chưa được trả lại.

Cùng ngày, khu vực xung quanh trụ sở IRIB tại Tehran tiếp tục bị không kích.

Ngày 4/3: Nhà báo Thổ Nhĩ Kỳ bị bắt tại biên giới

Hai nhà báo Thổ Nhĩ Kỳ, İlyas Efe Ünal và Adem Metan, bị lực lượng Israel bắt giữ khi vượt biên từ Ai Cập vào Israel. Họ được thả sau khoảng 6 giờ thẩm vấn.

Ngày 5/3: Nhiều nhà báo bị cản trở tác nghiệp

Cảnh sát tại thành phố Haifa của Israel tìm cách giải tán nhóm phóng viên quốc tế đang đưa tin, bao gồm phóng viên của CNN, Fox News, BBC, hãng thông tấn Anadolu và Al-Arabiya.

Cùng ngày, một phóng viên của MTV-Lebanon bị hành hung khi đang thực hiện phỏng vấn tại thành phố Batroun. Ba nhà báo tự do người Mỹ cũng cho biết họ bị tấn công khi đưa tin về người dân rời khỏi vùng ngoại ô Dahiyeh ở Beirut.

Ngày 6/3: Các mối đe dọa nhằm vào nhà báo

Nhà báo Lebanon Ghada Eid cho biết, cô nhận nhiều lời đe dọa giết qua mạng và điện thoại. Cô nói sẽ tiến hành các thủ tục pháp lý đối với những người gửi lời đe dọa.

Ngày 7/3: Nhà báo thiệt mạng tại Iran

Theo hãng tin Tasnim, nhà báo Iran Masoud Salimi thiệt mạng trong một cuộc tấn công vào thành phố Qom. Đây là trường hợp nhà báo thiệt mạng đầu tiên được ghi nhận kể từ khi chiến sự bắt đầu.

Ngày 8/3: Nhà báo bị ngăn cản đưa tin

Phóng viên Abdel Qader Abdel Halim của kênh Al-Araby bị cảnh sát Israel ngăn cản quay phim tại Haifa và buộc rời khỏi hiện trường.

Ngày 9/3: Nhà báo Palestine thiệt mạng tại Gaza

Một cuộc tấn công vào khu lều tị nạn ở Gaza khiến nhà báo Palestine Amal Shamaly, phóng viên của Đài phát thanh Qatar, thiệt mạng. Lực lượng Phòng vệ Israel cho biết họ không tiến hành cuộc tấn công được nêu.

Ngày 12/3: Phóng viên truyền hình bị tấn công tại Iraq

Tại thành phố Kirkuk, các chiến binh thuộc Lực lượng Huy động Nhân dân đã chặn đoàn làm phim của kênh Rudaw TV khi họ đang đưa tin trước một bệnh viện. Phóng viên Hiwa Hussamadin cho biết anh bị đánh bằng báng súng và máy quay bị tịch thu trước khi được trả lại.

CPJ cho biết sẽ tiếp tục theo dõi tình hình, đồng thời kêu gọi các bên tham chiến bảo đảm an toàn cho nhà báo và cho phép truyền thông tác nghiệp trong khu vực.

Xem thêm

Cỡ chữ bài viết: