Ngày 14/1, UBND tỉnh Ninh Bình tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế nhằm xác lập ranh giới khu vực đề cử, xác định các tiêu chí về các giá trị nổi bật toàn cầu gắn với định hướng xây dựng hồ sơ trình UNESCO công nhận quần thể Tam Chúc và Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long là di sản thế giới.
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình Trần Song Tùng, quần thể Tam Chúc - Vân Long là nơi hội tụ, hòa quyện giữa thiên nhiên hoang sơ, cảnh quan kỳ thú và văn hóa tâm linh đặc sắc, tiêu biểu cho vùng karst nhiệt đới tại rìa phía Nam đồng bằng sông Hồng.
Với hệ thống núi đá vôi, thung lũng và vùng đất ngập nước liên thông, khu vực này vẫn giữ được tính toàn vẹn của các quá trình kiến tạo địa chất, địa mạo và hệ sinh thái thủy văn. Đây không chỉ là thắng cảnh mà còn là "vườn địa đàng" giàu giá trị khoa học và thẩm mỹ.
Một trong những điểm nhấn quan trọng trong hồ sơ trình UNESCO chính là sự hiện diện của quần thể voọc mông trắng. Đây là loài linh trưởng đặc hữu của Việt Nam, nằm trong nhóm 25 loài có nguy cơ tuyệt chủng cao nhất toàn cầu.
Ông Trần Song Tùng nhấn mạnh, việc nghiên cứu, đề cử di sản thế giới đối với quần thể Tam Chúc - Vân Long không chỉ là một nhiệm vụ chuyên môn, mà còn là một nội dung chiến lược, thể hiện tầm nhìn phát triển dài hạn của tỉnh Ninh Bình trong quá trình xây dựng đô thị di sản, kinh tế di sản và công nghiệp văn hóa, hướng tới mục tiêu đưa Ninh Bình trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2030.
Tại hội thảo, các đại biểu đã thảo luận về các nội dung: Địa chất, địa mạo và đa dạng sinh học; giá trị văn hoá (lịch sử, khảo cổ học, phi vật thể) và sự thích ứng của con người; tính toàn vẹn, ranh giới và vấn đề quản lý khu di sản đề cử; lộ trình dự kiến đề cử di sản thế giới khu vực karst ngập nước Vân Long - Tam Chúc và kế hoạch hành động tiếp theo.
Các đại biểu cũng tập trung xác lập "hành lang xanh" kết nối Tam Chúc (Hà Nam cũ) và Vân Long (Ninh Bình) để tạo nên một không gian sinh thái - văn hóa liên hoàn.
Về lộ trình dự kiến đề cử di sản thế giới khu vực karst ngập nước Vân Long - Tam Chúc và kế hoạch hành động tiếp theo, hội thảo nhận được 3 ý kiến tư vấn, định hướng của các chuyên gia: Ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Hà Nội; bà Phạm Thanh Hường, Trưởng Ban Văn hoá, Văn phòng UNESCO tại Hà Nội; ông Alessandro Balsamo, Trưởng Bộ phận Đề cử Di sản UNESCO qua bài phát biểu trực tuyến từ Paris.
Kết luận hội thảo, GS.TS Nguyễn Văn Kim, Phó Chủ tịch Hội đồng Di sản Văn hoá Quốc gia, thành viên Uỷ ban Di sản thế giới nêu rõ, đây là những căn cứ khoa học quan trọng để Ban Tổ chức tổng hợp, tiếp thu, hoàn thiện. Kết quả của hội thảo là cơ sở quan trọng để tỉnh Ninh Bình hoàn thiện báo cáo, đưa quần thể Tam Chúc - Vân Long vào danh sách dự kiến và tiến tới xây dựng hồ sơ chính thức trình UNESCO trong thời gian tới.
