Sáng 24/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội nghe Bộ trưởng Bộ VHTT&DL Lâm Thị Phương Thanh, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày Tờ trình về dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa.
Bộ trưởng Bộ VHTT&DL Lâm Thị Phương Thanh cho biết, dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa được xây dựng nhằm kịp thời thể chế hóa các chủ trương của Đảng, trong đó có Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, Kết luận số 18 của Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV và các kết luận, chỉ đạo có liên quan của lãnh đạo Đảng, Nhà nước.
Việc xây dựng luật xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, nhằm giải phóng sức sáng tạo, khơi thông nguồn lực và tạo điều kiện để công nghiệp văn hóa phát triển, từng bước trở thành ngành kinh tế chiến lược, đóng góp vào tăng trưởng đất nước.
Dự thảo luật được xây dựng trên 3 quan điểm chính. Trong đó, tiếp cận công nghiệp văn hóa theo chuỗi giá trị, hướng tới phát triển thành ngành kinh tế chiến lược của quốc gia; không quy định lại những chính sách đã được điều chỉnh trong các luật chuyên ngành mà tập trung bổ sung các khoảng trống pháp lý, tháo gỡ điểm nghẽn trong thực thi.
Đồng thời, dự thảo tập trung quy định các nguyên tắc, cơ chế, chính sách then chốt thuộc thẩm quyền của Quốc hội, tạo khung pháp lý thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa, hạn chế phát sinh thủ tục hành chính mới, tăng cường phân cấp và hậu kiểm.
Dự thảo luật gồm 8 chương, 39 điều, tập trung vào 6 nhóm chính sách trọng tâm.
Thứ nhất, hoàn thiện cơ chế hỗ trợ sáng tạo và khai thác quyền sở hữu trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa. Dự thảo lần đầu quy định phần mềm phục vụ sáng tạo và nền tảng số hỗ trợ quyền sở hữu trí tuệ là hạ tầng có chức năng hỗ trợ sáng tạo, lưu vết quá trình sáng tạo nhằm phục vụ chứng minh, bảo hộ và khai thác thương mại.
Các quy định cũng hướng tới làm rõ căn cứ pháp lý trong sử dụng quyền sở hữu trí tuệ, đồng thời hỗ trợ nâng cao năng lực xác định giá trị tài sản trí tuệ trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa.
Thứ hai, phát triển nguồn nhân lực công nghiệp văn hóa thông qua quy định về khung năng lực theo vị trí việc làm và cơ chế, chính sách đặc thù thu hút nghệ sĩ, nghệ nhân, chuyên gia. Dự thảo đề cập các chính sách học bổng, miễn học phí, hỗ trợ sinh hoạt phí, tín dụng và đầu tư cơ sở vật chất phục vụ đào tạo nhân lực.
Thứ ba, xây dựng mô hình hạ tầng tập trung phục vụ phát triển công nghiệp văn hóa, gồm tổ hợp sáng tạo văn hóa và cụm, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa. Dự thảo quy định về công trình, thiết chế phục vụ công nghiệp văn hóa, tổ chức hoạt động sự kiện, đánh giá hiệu quả sử dụng hạ tầng và không gian công cộng.
Đồng thời, dự án luật đề cập hoạt động phát triển công nghiệp văn hóa trong các dự án đầu tư công trình xây dựng, hạ tầng văn hóa số, qua đó tạo điều kiện hình thành các không gian sáng tạo và phát triển sản phẩm văn hóa.
Thứ tư, thúc đẩy hình thành hệ sinh thái công nghiệp văn hóa, quy định cơ chế thử nghiệm có kiểm soát đối với việc phát triển sản phẩm công nghiệp văn hóa có giá trị, gắn với bản sắc văn hóa Việt Nam.
Thứ năm, thiết lập cơ chế hình thành sàn giao dịch công nghiệp văn hóa, tạo thiết chế trung gian kết nối chủ thể sáng tạo, quyền sở hữu trí tuệ, sản phẩm, nhà đầu tư và người sử dụng.
Dự thảo đồng thời đề xuất các chính sách hỗ trợ nâng cao năng lực cho doanh nghiệp, hợp tác xã và liên hiệp hợp tác xã công nghiệp văn hóa; phát triển thương hiệu quốc gia, mở rộng thị trường và thúc đẩy tiêu dùng sản phẩm công nghiệp văn hóa.
Thứ sáu, hoàn thiện các quy định về tài chính, hỗ trợ và ưu đãi đầu tư nhằm khắc phục những khoảng trống của pháp luật hiện hành, tạo động lực huy động nguồn lực xã hội, hình thành hệ sinh thái công nghiệp văn hóa và nâng cao năng lực cạnh tranh của công nghiệp văn hóa Việt Nam.
Về nguồn lực bảo đảm thi hành, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cho biết, kinh phí thực hiện dự kiến được bố trí từ ngân sách Trung ương, ngân sách địa phương và các nguồn hợp pháp khác theo quy định.
Việc triển khai luật cơ bản không làm phát sinh bộ máy ở Trung ương và địa phương, hướng tới sử dụng hiệu quả nguồn lực, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển công nghiệp văn hóa trong thời gian tới.
